व्यावृत्तगुरुपीनस्रक्प्रकीर्णवरभूषणाः । पानव्यायामकालेषु निद्रापहृतचेतसः ॥
व्यावृत्ततिलकाः काश् चित् काश् चिद् उद्भ्रान्तनूपुराः । पार्श्वे गलितहाराश् च काश् चित् परमयोषितः ॥
मुखा हारवृताश् चान्याः काश् चित् प्रस्रस्तवाससः । व्याविद्धरशना दामाः किशोर्य इव वाहिताः ॥
सुकुण्डलधराश् चान्या विच्छिन्नमृदितस्रजः । गजेन्द्रमृदिताः फुल्ला लता इव महावने ॥
चन्द्रांशुकिरणाभाश् च हाराः कासां चिद् उत्कटाः । हंसा इव बभुः सुप्ताः स्तनमध्येषु योषिताम् ॥
अपरासां च वैदूर्याः कादम्बा इव पक्षिणः । हेमसूत्राणि चान्यासां चक्रवाका इवाभवन् ॥
हंसकारण्डवाकीर्णाश् चक्रवाकोपशोभिताः । आपगा इव ता रेजुर् जघनैः पुलिनैर् इव ॥
किङ्किणीजालसंकाशास् ता हेमविपुलाम्बुजाः । भावग्राहा यशस्तीराः सुप्ता नद्य इवाबभुः ॥
मृदुष्व् अङ्गेषु कासां चित् कुचाग्रेषु च संस्थिताः । बभूवुर् भूषणानीव शुभा भूषणराजयः ॥
अंशुकान्ताश् च कासां चिन् मुखमारुतकम्पिताः । उपर्य् उपरि वक्त्राणां व्याधूयन्ते पुनः पुनः ॥
ताः पाताका इवोद्धूताः पत्नीनां रुचिरप्रभाः । नानावर्णसुवर्णानां वक्त्रमूलेषु रेजिरे ॥
ववल्गुश् चात्र कासां चित् कुण्डलानि शुभार्चिषाम् । मुखमारुतसंसर्गान् मन्दं मन्दं सुयोषिताम् ॥
शर्करासवगन्धः स प्रकृत्या सुरभिः सुखः । तासां वदननिःश्वासः सिषेवे रावणं तदा ॥
रावणाननशङ्काश् च काश् चिद् रावणयोषितः । मुखानि स्म सपत्नीनाम् उपाजिघ्रन् पुनः पुनः ॥
अत्यर्थं सक्तमनसो रावणे ता वरस्त्रियः । अस्वतन्त्राः सपत्नीनां प्रियम् एवाचरंस् तदा ॥
बाहून् उपनिधायान्याः पारिहार्य विभूषिताः । अंशुकानि च रम्याणि प्रमदास् तत्र शिश्यिरे ॥
अन्या वक्षसि चान्यस्यास् तस्याः का चित् पुनर् भुजम् । अपरा त्व् अङ्कम् अन्यस्यास् तस्याश् चाप्य् अपरा भुजौ ॥
ऊरुपार्श्वकटीपृष्ठम् अन्योन्यस्य समाश्रिताः । परस्परनिविष्टाङ्ग्यो मदस्नेहवशानुगाः ॥
अन्योन्यस्याङ्गसंस्पर्शात् प्रीयमाणाः सुमध्यमाः । एकीकृतभुजाः सर्वाः सुषुपुस् तत्र योषितः ॥
अन्योन्यभुजसूत्रेण स्त्रीमालाग्रथिता हि सा । मालेव ग्रथिता सूत्रे शुशुभे मत्तषट्पदा ॥
लतानां माधवे मासि फुल्लानां वायुसेवनात् । अन्योन्यमालाग्रथितं संसक्तकुसुमोच्चयम् ॥
व्यतिवेष्टितसुस्कन्थम् अन्योन्यभ्रमराकुलम् । आसीद् वनम् इवोद्धूतं स्त्रीवनं रावणस्य तत् ॥
उचितेष्व् अपि सुव्यक्तं न तासां योषितां तदा । विवेकः शक्य आधातुं भूषणाङ्गाम्बरस्रजाम् ॥
रावणे सुखसंविष्टे ताः स्त्रियो विविधप्रभाः । ज्वलन्तः काञ्चना दीपाः प्रेक्षन्तानिमिषा इव ॥
राजर्षिपितृदैत्यानां गन्धर्वाणां च योषितः । रक्षसां चाभवन् कन्यास् तस्य कामवशं गताः ॥
vyāvṛttagurupīnasrakprakīrṇavarabhūṣaṇāḥ | pānavyāyāmakāleṣu nidrāpahṛtacetasaḥ ||
vyāvṛttatilakāḥ kāś cit kāś cid udbhrāntanūpurāḥ | pārśve galitahārāś ca kāś cit paramayoṣitaḥ ||
mukhā hāravṛtāś cānyāḥ kāś cit prasrastavāsasaḥ | vyāviddharaśanā dāmāḥ kiśorya iva vāhitāḥ ||
sukuṇḍaladharāś cānyā vicchinnamṛditasrajaḥ | gajendramṛditāḥ phullā latā iva mahāvane ||
candrāṃśukiraṇābhāś ca hārāḥ kāsāṃ cid utkaṭāḥ | haṃsā iva babhuḥ suptāḥ stanamadhyeṣu yoṣitām ||
aparāsāṃ ca vaidūryāḥ kādambā iva pakṣiṇaḥ | hemasūtrāṇi cānyāsāṃ cakravākā ivābhavan ||
haṃsakāraṇḍavākīrṇāś cakravākopaśobhitāḥ | āpagā iva tā rejur jaghanaiḥ pulinair iva ||
kiṅkiṇījālasaṃkāśās tā hemavipulāmbujāḥ | bhāvagrāhā yaśastīrāḥ suptā nadya ivābabhuḥ ||
mṛduṣv aṅgeṣu kāsāṃ cit kucāgreṣu ca saṃsthitāḥ | babhūvur bhūṣaṇānīva śubhā bhūṣaṇarājayaḥ ||
aṃśukāntāś ca kāsāṃ cin mukhamārutakampitāḥ | upary upari vaktrāṇāṃ vyādhūyante punaḥ punaḥ ||
tāḥ pātākā ivoddhūtāḥ patnīnāṃ ruciraprabhāḥ | nānāvarṇasuvarṇānāṃ vaktramūleṣu rejire ||
vavalguś cātra kāsāṃ cit kuṇḍalāni śubhārciṣām | mukhamārutasaṃsargān mandaṃ mandaṃ suyoṣitām ||
śarkarāsavagandhaḥ sa prakṛtyā surabhiḥ sukhaḥ | tāsāṃ vadananiḥśvāsaḥ siṣeve rāvaṇaṃ tadā ||
rāvaṇānanaśaṅkāś ca kāś cid rāvaṇayoṣitaḥ | mukhāni sma sapatnīnām upājighran punaḥ punaḥ ||
atyarthaṃ saktamanaso rāvaṇe tā varastriyaḥ | asvatantrāḥ sapatnīnāṃ priyam evācaraṃs tadā ||
bāhūn upanidhāyānyāḥ pārihārya vibhūṣitāḥ | aṃśukāni ca ramyāṇi pramadās tatra śiśyire ||
anyā vakṣasi cānyasyās tasyāḥ kā cit punar bhujam | aparā tv aṅkam anyasyās tasyāś cāpy aparā bhujau ||
ūrupārśvakaṭīpṛṣṭham anyonyasya samāśritāḥ | parasparaniviṣṭāṅgyo madasnehavaśānugāḥ ||
anyonyasyāṅgasaṃsparśāt prīyamāṇāḥ sumadhyamāḥ | ekīkṛtabhujāḥ sarvāḥ suṣupus tatra yoṣitaḥ ||
anyonyabhujasūtreṇa strīmālāgrathitā hi sā | māleva grathitā sūtre śuśubhe mattaṣaṭpadā ||
latānāṃ mādhave māsi phullānāṃ vāyusevanāt | anyonyamālāgrathitaṃ saṃsaktakusumoccayam ||
vyativeṣṭitasuskantham anyonyabhramarākulam | āsīd vanam ivoddhūtaṃ strīvanaṃ rāvaṇasya tat ||
uciteṣv api suvyaktaṃ na tāsāṃ yoṣitāṃ tadā | vivekaḥ śakya ādhātuṃ bhūṣaṇāṅgāmbarasrajām ||
rāvaṇe sukhasaṃviṣṭe tāḥ striyo vividhaprabhāḥ | jvalantaḥ kāñcanā dīpāḥ prekṣantānimiṣā iva ||
rājarṣipitṛdaityānāṃ gandharvāṇāṃ ca yoṣitaḥ | rakṣasāṃ cābhavan kanyās tasya kāmavaśaṃ gatāḥ ||
После питья и игр тяжёлые пышные гирлянды у них сбились, лучшие украшения рассыпались, а сознание было похищено сном. У одних женщин сбились тилаки, у других спутались ножные браслеты, у некоторых превосходных женщин ожерелья сползли на бок. У других лица были покрыты ожерельями; некоторые лежали со сползшими одеждами, перекрученными поясами и венками, словно утомлённые кобылицы. Другие, с прекрасными серьгами и смятыми разорванными гирляндами, были похожи на цветущие лианы в большом лесу, смятые могучим слоном. Ожерелья некоторых женщин, яркие как лучи лунного света, лежали между их грудями, словно спящие лебеди. У других камни вайдурья были похожи на птиц кадамбака, а золотые шнуры — на чакравак. Они сияли как реки, наполненные лебедями и карандавами, украшенные чакраваками, с бёдрами как песчаными отмелями. Подобные сетям колокольчиков, с широкими золотыми лотосами, захватывающие чувства и имеющие славные берега, эти спящие женщины казались реками. На мягких телах некоторых, на вершинах их грудей, прекрасные ряды украшений лежали как особые украшения. Края одежд некоторых женщин, колеблемые дыханием их лиц, снова и снова развевались над их устами; эти разноцветные и золотые края сияли у лиц жён как поднятые знамёна. У некоторых прекрасных женщин серьги с благими лучами мягко играли от прикосновения дыхания. Их дыхание, благоуханное от природы и приятное, с запахом сахарного вина, тогда как бы служило Раване. Некоторые женщины Раваны, принимая лица соперниц за лицо Раваны, снова и снова вдыхали их аромат. Эти лучшие женщины были чрезмерно привязаны к Раване; не владея собой рядом с соперницами, они и тогда делали только то, что было ему приятно. Другие женщины лежали там, подложив украшенные браслетами руки и прекрасные одежды. Одна покоилась на груди другой, другая держала чью-то руку, третья лежала на коленях другой, а ещё одна — на её руках. Опираясь друг на друга бёдрами, боками, талиями и спинами, переплетя тела, они следовали власти опьянения и привязанности. Наслаждаясь прикосновением друг к другу, все тонкостанные женщины спали там, соединив руки. Эта женская гирлянда, нанизанная нитью взаимных рук, сияла как гирлянда, нанизанная на нить и окружённая опьянёнными пчёлами. Как в месяц Мадхава цветущие лианы от веяния ветра переплетаются в гирлянду, сцепляя цветочные пучки, прекрасные стебли и пчёл, так этот женский лес Раваны был похож на всколыхнутый лес. В тот миг среди этих женщин невозможно было ясно различить, где чьи украшения, тела, одежды и гирлянды. Когда Равана удобно устроился, эти женщины разных сияний, а также горящие золотые светильники будто смотрели на него немигающими глазами. Там были женщины из родов царственных риши, предков, дайтьев и гандхарвов, а также девы ракшасов, попавшие под власть его желания.
d8562553d63c · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Описание нарочито роскошно и перегружено деталями: так проявляется власть камы, где даже личности теряют различимость среди украшений, тел и сна. На этом фоне верность Ситы станет ещё резче: она не часть дворцовой роскоши, а чуждая ей чистота.