Ramayana
Хануман передаёт послание Сугривы5.49.30-36
1535 / 2464
Ramayana · 5.49.30-36
Devanāgarī

कामं खल्व् अहम् अप्य् एकः सवाजिरथकुञ्जराम् । लङ्कां नाशयितुं शक्तस् तस्यैष तु विनिश्चयः ॥
रामेण हि प्रतिज्ञातं हर्यृक्षगणसंनिधौ । उत्सादनम् अमित्राणां सीता यैस् तु प्रधर्षिता ॥
अपकुर्वन् हि रामस्य साक्षाद् अपि पुरंदरः । न सुखं प्राप्नुयाद् अन्यः किं पुनस् त्वद्विधो जनः ॥
यां सीतेत्य् अभिजानासि येयं तिष्ठति ते वशे । कालरात्रीति तां विद्धि सर्वलङ्काविनाशिनीम् ॥
तद् अलं कालपाशेन सीता विग्रहरूपिणा । स्वयं स्कन्धावसक्तेन क्षमम् आत्मनि चिन्त्यताम् ॥
सीतायास् तेजसा दग्धां रामकोपप्रपीडिताम् । दह्यमनाम् इमां पश्य पुरीं साट्टप्रतोलिकाम् ॥
स सौष्ठवोपेतम् अदीनवादिनः; कपेर् निशम्याप्रतिमो ऽप्रियं वचः । दशाननः कोपविवृत्तलोचनः; समादिशत् तस्य वधं महाकपेः ॥

Transliteration (IAST)

kāmaṃ khalv aham apy ekaḥ savājirathakuñjarām | laṅkāṃ nāśayituṃ śaktas tasyaiṣa tu viniścayaḥ ||
rāmeṇa hi pratijñātaṃ haryṛkṣagaṇasaṃnidhau | utsādanam amitrāṇāṃ sītā yais tu pradharṣitā ||
apakurvan hi rāmasya sākṣād api puraṃdaraḥ | na sukhaṃ prāpnuyād anyaḥ kiṃ punas tvadvidho janaḥ ||
yāṃ sītety abhijānāsi yeyaṃ tiṣṭhati te vaśe | kālarātrīti tāṃ viddhi sarvalaṅkāvināśinīm ||
tad alaṃ kālapāśena sītā vigraharūpiṇā | svayaṃ skandhāvasaktena kṣamam ātmani cintyatām ||
sītāyās tejasā dagdhāṃ rāmakopaprapīḍitām | dahyamanām imāṃ paśya purīṃ sāṭṭapratolikām ||
sa sauṣṭhavopetam adīnavādinaḥ; kaper niśamyāpratimo 'priyaṃ vacaḥ | daśānanaḥ kopavivṛttalocanaḥ; samādiśat tasya vadhaṃ mahākapeḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
कामम् खलु अहम् अपिkāmam khalu aham apiконечно, действительно я тоже
एकःekaḥодин
सवाजिरथकुञ्जराम्savājirathakuñjarāmс конями, колесницами, слонами
लङ्काम् नाशयितुम् शक्तःlaṅkām nāśayitum śaktaḥЛанку уничтожить способен
तस्य एषः तु विनिश्चयःtasya eṣaḥ tu viniścayaḥего же это решение
रामेण हि प्रतिज्ञातम्rāmeṇa hi pratijñātamРамой ведь обещано
हर्यृक्षगणसंनिधौharyṛkṣagaṇasaṃnidhauв присутствии сонмов хари и рикш
उत्सादनम् अमित्राणाम्utsādanam amitrāṇāmуничтожение врагов
सीता यैः तु प्रधर्षिताsītā yaiḥ tu pradharṣitāСита кем же оскорблена
अपकुर्वन् हि रामस्यapakurvan hi rāmasyaвредящий ведь Раме
साक्षात् अपि पुरंदरःsākṣāt api puraṃdaraḥдаже сам Пурандара
न सुखम् प्राप्नुयात्na sukham prāpnuyātсчастья не достиг бы
अन्यःanyaḥиной
किम् पुनः त्वद्विधः जनःkim punaḥ tvadvidhaḥ janaḥчто же говорить о человеке вроде тебя
याम् सीता इति अभिजानासिyām sītā iti abhijānāsiкоторую как Ситу знаешь
या इयम् तिष्ठतिyā iyam tiṣṭhatiкоторая эта стоит
ते वशेte vaśeв твоей власти
कालरात्री इति ताम् विद्धिkālarātrī iti tām viddhiночью смерти её знай
सर्वलङ्काविनाशिनीम्sarvalaṅkāvināśinīmвсю Ланку уничтожающую
तत् अलम् कालपाशेनtat alam kālapāśenaпоэтому довольно петли времени
सीता विग्रहरूपिणाsītā vigraharūpiṇāСиты, телесный облик принявшей
स्वयम् स्कन्धावसक्तेनsvayam skandhāvasaktenaсамой на плечи повешенной
क्षमम् आत्मनि चिन्त्यताम्kṣamam ātmani cintyatāmполезное о себе пусть будет обдумано
सीतायाः तेजसा दग्धाम्sītāyāḥ tejasā dagdhāmСиты сиянием сожжённую
रामकोपप्रपीडिताम्rāmakopaprapīḍitāmгневом Рамы подавленную
दह्यमनाम् इमाम् पश्यdahyamanām imām paśyaгорящую эту увидь
पुरीम् साट्टप्रतोलिकाम्purīm sāṭṭapratolikāmгород с башнями и воротами
स सौष्ठवोपेतम्sa sauṣṭhavopetamон, стройностью наделённое
अदीनवादिनःadīnavādinaḥнеунывающе говорящего
कपेः निशम्यkapeḥ niśamyaкапи услышав
अप्रतिमः अप्रियम् वचःapratimaḥ apriyam vacaḥнесравненный неприятное слово
दशाननःdaśānanaḥДесятиликий
कोपविवृत्तलोचनःkopavivṛttalocanaḥс глазами, раскрытыми гневом
समादिशत् तस्य वधम्samādiśat tasya vadhamприказал его убийство
महाकपेःmahākapeḥвеликого капи
Translation

«Конечно, даже я один способен уничтожить Ланку вместе с конями, колесницами и слонами. Но решение принадлежит Раме. Ведь Рама в присутствии сонмов хари и рикш обещал уничтожить врагов, оскорбивших Ситу. Тот, кто вредит Раме, не достиг бы счастья, даже если бы был самим Пурандарой; что же говорить о человеке вроде тебя? Ту, которую ты знаешь как Ситу и которая находится в твоей власти, знай как ночь смерти, уничтожающую всю Ланку. Поэтому довольно этой петли времени в телесном облике Ситы, которую ты сам повесил себе на плечи; подумай о том, что полезно для тебя. Увидь этот город с башнями и воротами: он уже сожжён сиянием Ситы и подавлен гневом Рамы». Услышав это стройное, но неприятное слово капи, говорившего без уныния, несравненный Десятиликий, с глазами, раскрытыми от гнева, приказал убить великого капи.

Version

1b061f25c754 · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC

Available inRU

Page between verses with