तौ प्रयुद्धौ तदा वीरौ मृधे लक्ष्मणराक्षसौ । शरौघान् अभिवर्षन्तौ जघ्नतुस् तौ परस्परम् ॥
अभीक्ष्णम् अन्तर्दधतुः शरजालैर् महाबलौ । चन्द्रादित्याव् इवोष्णान्ते यथा मेघैस् तरस्विनौ ॥
न ह्य् आदानं न संधानं धनुषो वा परिग्रहः । न विप्रमोक्षो बाणानां न विकर्षो न विग्रहः ॥
न मुष्टिप्रतिसंधानं न लक्ष्यप्रतिपादनम् । अदृश्यत तयोस् तत्र युध्यतोः पाणिलाघवात् ॥
चापवेगप्रमुक्तैश् च बाणजालैः समन्ततः । अन्तरिक्षे ऽभिसंछन्ने न रूपाणि चकाशिरे । तमसा पिहितं सर्वम् आसीद् भीमतरं महत् ॥
न तदानीइं ववौ वायुर् न जज्वाल च पावकः । स्वस्त्यस् तु लोकेभ्य इति जजल्पश् च महर्षयः । संपेतुश् चात्र संप्राप्ता गन्धर्वाः सह चारणैः ॥
tau prayuddhau tadā vīrau mṛdhe lakṣmaṇarākṣasau | śaraughān abhivarṣantau jaghnatus tau parasparam ||
abhīkṣṇam antardadhatuḥ śarajālair mahābalau | candrādityāv ivoṣṇānte yathā meghais tarasvinau ||
na hy ādānaṃ na saṃdhānaṃ dhanuṣo vā parigrahaḥ | na vipramokṣo bāṇānāṃ na vikarṣo na vigrahaḥ ||
na muṣṭipratisaṃdhānaṃ na lakṣyapratipādanam | adṛśyata tayos tatra yudhyatoḥ pāṇilāghavāt ||
cāpavegapramuktaiś ca bāṇajālaiḥ samantataḥ | antarikṣe 'bhisaṃchanne na rūpāṇi cakāśire | tamasā pihitaṃ sarvam āsīd bhīmataraṃ mahat ||
na tadānīiṃ vavau vāyur na jajvāla ca pāvakaḥ | svastyas tu lokebhya iti jajalpaś ca maharṣayaḥ | saṃpetuś cātra saṃprāptā gandharvāḥ saha cāraṇaiḥ ||
Тогда два героя, Лакшмана и ракшас, сражались в битве и, проливая потоки стрел, поражали друг друга. Великосильные и стремительные, они постоянно скрывали друг друга сетями стрел, как тучи в конце жары скрывают луну и солнце. Из-за лёгкости их рук нельзя было различить ни взятия стрелы, ни наложения, ни захвата лука, ни выпуска стрел, ни оттягивания тетивы, ни удержания, ни повторного сжатия кулака, ни наведения на цель. Когда воздух со всех сторон был покрыт сетями стрел, выпущенных скоростью лука, формы перестали быть видны. Всё было покрыто тьмой и стало ещё страшнее и величественнее. В тот миг не дул ветер и не пылал огонь; великие риши говорили: «Да будет благо мирам», и туда собрались пришедшие гандхарвы вместе с чаранами.
bdb4a96462ec · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Сила поединка выходит за пределы обычного боя: природа и небесные свидетели реагируют на столкновение. Но среди этой тьмы Лакшмана сохраняет точность действия.