Harivaṃśa
Назначается нисхождение божественных долейHV 43.46-61
229 / 607
Harivaṃśa · HV 43.46-61
Devanāgarī

एवम् एतन् मया पूर्वं हितार्थं वः सुरोत्तमाः भविष्यं पश्यता भारं पृथिव्याः पार्थिवात्मकम् ॥
तद् एष शंतनोर् वंशः पृथिव्यां रोपितो मया वसवो यत्र गङ्गायां उत्पन्नास् त्रिदिवौकसः ॥
अद्यापि भुवि गाङ्गेयस् तत्रैव वसुर् अष्टमः सप्तेमे वसवः प्राप्ताः स एकः परिलम्बते ॥
द्वितीयायां स्त्रियां सृष्टा द्वितीया शंतनोस् तनुः विचित्रवीर्यो द्युतिमान् आसीद् राजा प्रतापवान् ॥
वैचित्रवीर्यौ द्वाव् एव पार्थिवौ भुवि सांप्रतम् पाण्डुश् च धृतराष्ट्रश् च विख्यातौ पुरुषर्षभौ ॥
तत्र पाण्डोः श्रिया जुष्टे द्वे भार्ये यौवनस्थिते शुभे कुन्ती च माद्री च देवयोषोपमे भुवि ॥
धृतराष्ट्रस्य राज्ञस् तु भार्यैका तुल्यचारिणी गान्धारी भुवि विख्याता भर्तुर् नित्यं व्रते स्थिता ॥
अत्र वो ऽंशा विभज्यन्तां विपक्षः पक्ष एव च पुत्राणां हि तयो राज्ञोर् भविता विग्रहो महान् ॥
तेषां विमर्दे दायाद्ये नृपाणां भविता क्षयः युगान्तप्रतिमं चैव भविष्यति महद् भयम् ॥
सबलेषु नरेन्द्रेषु शातयत्स्व् इतरेतरम् विविक्तपुरराष्ट्रौघा क्षितिः शैथिल्यम् एष्यति ॥
द्वापरस्य युगस्यान्ते मया दृष्टं पुरातने क्षयं यास्यन्ति शस्त्रेण पार्थिवाः सह वाहनैः ॥
तत्रावशिष्टान् मनुजान् सुप्तान् निशि विचेतसः धक्ष्यते शंकरस्यांशः पावकेनास्त्रतेजसा ॥
अन्तकप्रतिमे तस्मिन् निवृत्ते क्रूरकर्मणि समाप्तम् इदम् आख्यास्ये तृतीयं द्वापरं युगम् ॥
महेश्वरांशे ऽपसृते ततो माहेश्वरं युगम् तिष्यं प्रपत्स्यते पश्चाद् युगं दारुणमानुषम् ॥
अधर्मप्रायपुरुषं स्वल्पधर्मपरिग्रहम् उत्सन्नसत्यसंयोगं वर्धितानृतसंचयम् ॥
महेश्वरं कुमारं च द्वौ च देवौ समाश्रिताः भविष्यन्ति नराः सर्वे लोके नस्थविरायुषः ॥

Transliteración (IAST)

evam etan mayā pūrvaṃ hitārthaṃ vaḥ surottamāḥ bhaviṣyaṃ paśyatā bhāraṃ pṛthivyāḥ pārthivātmakam ||
tad eṣa śaṃtanor vaṃśaḥ pṛthivyāṃ ropito mayā vasavo yatra gaṅgāyāṃ utpannās tridivaukasaḥ ||
adyāpi bhuvi gāṅgeyas tatraiva vasur aṣṭamaḥ sapteme vasavaḥ prāptāḥ sa ekaḥ parilambate ||
dvitīyāyāṃ striyāṃ sṛṣṭā dvitīyā śaṃtanos tanuḥ vicitravīryo dyutimān āsīd rājā pratāpavān ||
vaicitravīryau dvāv eva pārthivau bhuvi sāṃpratam pāṇḍuś ca dhṛtarāṣṭraś ca vikhyātau puruṣarṣabhau ||
tatra pāṇḍoḥ śriyā juṣṭe dve bhārye yauvanasthite śubhe kuntī ca mādrī ca devayoṣopame bhuvi ||
dhṛtarāṣṭrasya rājñas tu bhāryaikā tulyacāriṇī gāndhārī bhuvi vikhyātā bhartur nityaṃ vrate sthitā ||
atra vo 'ṃśā vibhajyantāṃ vipakṣaḥ pakṣa eva ca putrāṇāṃ hi tayo rājñor bhavitā vigraho mahān ||
teṣāṃ vimarde dāyādye nṛpāṇāṃ bhavitā kṣayaḥ yugāntapratimaṃ caiva bhaviṣyati mahad bhayam ||
sabaleṣu narendreṣu śātayatsv itaretaram viviktapurarāṣṭraughā kṣitiḥ śaithilyam eṣyati ||
dvāparasya yugasyānte mayā dṛṣṭaṃ purātane kṣayaṃ yāsyanti śastreṇa pārthivāḥ saha vāhanaiḥ ||
tatrāvaśiṣṭān manujān suptān niśi vicetasaḥ dhakṣyate śaṃkarasyāṃśaḥ pāvakenāstratejasā ||
antakapratime tasmin nivṛtte krūrakarmaṇi samāptam idam ākhyāsye tṛtīyaṃ dvāparaṃ yugam ||
maheśvarāṃśe 'pasṛte tato māheśvaraṃ yugam tiṣyaṃ prapatsyate paścād yugaṃ dāruṇamānuṣam ||
adharmaprāyapuruṣaṃ svalpadharmaparigraham utsannasatyasaṃyogaṃ vardhitānṛtasaṃcayam ||
maheśvaraṃ kumāraṃ ca dvau ca devau samāśritāḥ bhaviṣyanti narāḥ sarve loke nasthavirāyuṣaḥ ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
एवम् एतन् मया पूर्वंevam etan mayā pūrvaṃтак это мной прежде; вот так прежде мной
हितार्थं वः सुरोत्तमाःhitārthaṃ vaḥ surottamāḥради вашего блага, лучшие боги; для вашей пользы, превосходные девы
भविष्यं पश्यता भारंbhaviṣyaṃ paśyatā bhāraṃвидящим будущую тяжесть; предвидя грядущее бремя
पृथिव्याः पार्थिवात्मकम्pṛthivyāḥ pārthivātmakamЗемли, состоящее из царей; земное бремя царской природы
तद् एष शंतनोर् वंशःtad eṣa śaṃtanor vaṃśaḥпоэтому этот род Шантану; так эта линия Шантану
पृथिव्यां रोपितो मयाpṛthivyāṃ ropito mayāмной посажен на земле; утверждён мной на земле
वसवो यत्र गङ्गायांvasavo yatra gaṅgāyāṃВасу, где в Ганге; там, где Васу в Ганге
उत्पन्नास् त्रिदिवौकसःutpannās tridivaukasaḥродились жители неба; появились небожители
अद्यापि भुवि गाङ्गेयस्adyāpi bhuvi gāṅgeyasи ныне на земле сын Ганги; до сих пор на земле Гангейя
तत्रैव वसुर् अष्टमःtatraiva vasur aṣṭamaḥтам же восьмой Васу; именно там восьмой из Васу
सप्तेमे वसवः प्राप्ताःsapteme vasavaḥ prāptāḥэти семь Васу пришли; семеро Васу достигли цели
स एकः परिलम्बतेsa ekaḥ parilambateтот один задерживается; один остаётся отсроченным
द्वितीयायां स्त्रियां सृष्टाdvitīyāyāṃ striyāṃ sṛṣṭāво второй женщине созданная; через другую женщину произведённая
द्वितीया शंतनोस् तनुःdvitīyā śaṃtanos tanuḥвторое тело Шантану; другая линия Шантану
विचित्रवीर्यो द्युतिमान्vicitravīryo dyutimānсияющий Вичитравирья; блистательный Вичитравирья
आसीद् राजा प्रतापवान्āsīd rājā pratāpavānбыл царь могущественный; стал царём великой силы
वैचित्रवीर्यौ द्वाव् एवvaicitravīryau dvāv evaдвое от Вичитравирьи именно; именно два сына Вичитравирьи
पार्थिवौ भुवि सांप्रतम्pārthivau bhuvi sāṃpratamдва царя ныне на земле; земные владыки теперь в мире
पाण्डुश् च धृतराष्ट्रश् चpāṇḍuś ca dhṛtarāṣṭraś caПанду и Дхритараштра; Панду, также Дхритараштра
विख्यातौ पुरुषर्षभौvikhyātau puruṣarṣabhauзнаменитые быки среди людей; прославленные лучшие мужи
तत्र पाण्डोः श्रिया जुष्टेtatra pāṇḍoḥ śriyā juṣṭeтам у Панду, наделённые красотой; у Панду там, украшенные благом
द्वे भार्ये यौवनस्थितेdve bhārye yauvanasthiteдве жены в юности; две супруги в расцвете молодости
शुभे कुन्ती च माद्री चśubhe kuntī ca mādrī caблагие Кунти и Мадри; прекрасные Кунти и Мадри
देवयोषोपमे भुविdevayoṣopame bhuviна земле подобные божественным женщинам; сравнимые с небесными женами
धृतराष्ट्रस्य राज्ञस् तुdhṛtarāṣṭrasya rājñas tuа царя Дхритараштры; у царя Дхритараштры же
भार्यैका तुल्यचारिणीbhāryaikā tulyacāriṇīодна жена, равная в поведении; единственная супруга, верная ему
गान्धारी भुवि विख्याताgāndhārī bhuvi vikhyātāГандхари на земле прославлена; Гандхари известна в мире
भर्तुर् नित्यं व्रते स्थिताbhartur nityaṃ vrate sthitāвсегда стоящая в обете мужа; постоянно верная обету супруга
अत्र वो ऽंशा विभज्यन्तांatra vo 'ṃśā vibhajyantāṃздесь ваши доли пусть будут разделены; сюда распределите свои части
विपक्षः पक्ष एव चvipakṣaḥ pakṣa eva caи в противную сторону, и в свою сторону; между обеими противостоящими сторонами
पुत्राणां हि तयो राज्ञोर्putrāṇāṃ hi tayo rājñorведь между сыновьями тех двух царей; у сыновей этих двух владык
भविता विग्रहो महान्bhavitā vigraho mahānбудет великая распря; возникнет большое столкновение
तेषां विमर्दे दायाद्येteṣāṃ vimarde dāyādyeв их наследственном столкновении; при их борьбе за наследство
नृपाणां भविता क्षयःnṛpāṇāṃ bhavitā kṣayaḥбудет гибель царей; наступит уничтожение владык
युगान्तप्रतिमं चैवyugāntapratimaṃ caivaи подобное концу юги; именно как завершение эпохи
भविष्यति महद् भयम्bhaviṣyati mahad bhayamбудет великий страх; возникнет ужасная опасность
सबलेषु नरेन्द्रेषुsabaleṣu narendreṣuкогда цари с войсками; среди владык людей с силами
शातयत्स्व् इतरेतरम्śātayatsv itaretaramкогда они будут убивать друг друга; поражая один другого
विविक्तपुरराष्ट्रौघाviviktapurarāṣṭraughāс опустевшими городами и странами; потоки городов и царств обезлюдеют
क्षितिः शैथिल्यम् एष्यतिkṣitiḥ śaithilyam eṣyatiземля придёт к ослаблению; кшити достигнет расслабления
द्वापरस्य युगस्यान्तेdvāparasya yugasyānteв конце века Двапары; на исходе Двапара-юги
मया दृष्टं पुरातनेmayā dṛṣṭaṃ purātaneмной это видено издревле; это предвидено мной прежде
क्षयं यास्यन्ति शस्त्रेणkṣayaṃ yāsyanti śastreṇaк гибели пойдут от оружия; будут уничтожены оружием
पार्थिवाः सह वाहनैःpārthivāḥ saha vāhanaiḥцари вместе с средствами передвижения; земные владыки с колесницами
तत्रावशिष्टान् मनुजान्tatrāvaśiṣṭān manujānтам оставшихся людей; людей, уцелевших тогда
सुप्तान् निशि विचेतसःsuptān niśi vicetasaḥспящих ночью, лишённых сознания; ночью спящих и беспомощных
धक्ष्यते शंकरस्यांशःdhakṣyate śaṃkarasyāṃśaḥчасть Шанкары будет жечь; доля Шивы сожжёт
पावकेनास्त्रतेजसाpāvakenāstratejasāогнём сияния оружия; пламенем оружейной силы
अन्तकप्रतिमे तस्मिन्antakapratime tasminкогда тот подобный Антаке; когда тот, схожий со смертью
निवृत्ते क्रूरकर्मणिnivṛtte krūrakarmaṇiкогда жестокое дело прекратится; после завершения страшного деяния
समाप्तम् इदम् आख्यास्येsamāptam idam ākhyāsyeэто завершённым я объявлю; я скажу, что это закончено
तृतीयं द्वापरं युगम्tṛtīyaṃ dvāparaṃ yugamтретья Двапара-юга; третий век Двапары
महेश्वरांशे ऽपसृतेmaheśvarāṃśe 'pasṛteкогда доля Махешвары уйдёт; после удаления части Шивы
ततो माहेश्वरं युगम्tato māheśvaraṃ yugamзатем век Махешвары; после того махешварова эпоха
तिष्यं प्रपत्स्यते पश्चाद्tiṣyaṃ prapatsyate paścādзатем наступит Тишья; после этого придёт Кали
युगं दारुणमानुषम्yugaṃ dāruṇamānuṣamвек страшный для людей; юга, суровая к человечеству
अधर्मप्रायपुरुषंadharmaprāyapuruṣaṃс людьми, большей частью бездхармичными; где люди преимущественно склонны к адхарме
स्वल्पधर्मपरिग्रहम्svalpadharmaparigrahamс малой долей дхармы; с ничтожным удержанием праведности
उत्सन्नसत्यसंयोगंutsannasatyasaṃyogaṃс разрушенной связью с истиной; где соединение с правдой утрачено
वर्धितानृतसंचयम्vardhitānṛtasaṃcayamс увеличенным скоплением лжи; с возросшим накоплением неправды
महेश्वरं कुमारं चmaheśvaraṃ kumāraṃ caМахешвару и Кумару; Шиву и Сканду
द्वौ च देवौ समाश्रिताःdvau ca devau samāśritāḥи к двум богам прибегшие; опираясь на двух божеств
भविष्यन्ति नराः सर्वेbhaviṣyanti narāḥ sarveвсе люди будут; все люди станут
लोके नस्थविरायुषःloke nasthavirāyuṣaḥв мире недолговечными; в мире с короткой жизнью
Traducción

«Так, лучшие боги, ещё прежде, ради вашего блага, я предвидел грядущее бремя Земли, состоящее из царей. Поэтому я посадил на земле род Шантану, где в Ганге родились небожители Васу. И ныне на земле остаётся Гангейя, восьмой Васу: семеро Васу уже достигли своей цели, а он один задерживается. Через вторую женщину возникла другая линия Шантану: сияющий и могущественный царь Вичитравирья. Сейчас на земле известны два сына Вичитравирьи, Панду и Дхритараштра, лучшие среди людей. У Панду будут две юные супруги, наделённые красотой, благие Кунти и Мадри, подобные божественным женщинам. У царя Дхритараштры будет одна супруга, равная ему в обете, прославленная на земле Гандхари, всегда верная долгу мужа. Здесь распределите свои доли по обеим сторонам, потому что между сыновьями этих двух царей возникнет великая распря. В их наследственном столкновении наступит гибель царей, и явится великий ужас, подобный концу юги. Когда владыки людей с войсками будут поражать друг друга, земля ослабнет: города и царства обезлюдеют. В конце древней Двапара-юги, как я уже видел, земные владыки вместе с колесницами и войсками погибнут от оружия. А оставшихся людей, спящих ночью и лишённых защиты, сожжёт доля Шанкары огнём силы оружия. Когда это жестокое, подобное смерти дело завершится, я объявлю оконченной третью Двапара-югу. После ухода доли Махешвары наступит махешваров период, а затем придёт Тишья, эпоха, суровая для людей: люди будут преимущественно склонны к адхарме, удержат лишь малую долю дхармы, связь с истиной разрушится, ложь умножится. Все люди, опираясь на Махешвару и Кумару как на двух богов, станут в мире недолговечными».

Versión

712fcb6fe631 · publicado 22 jun 2026, 3:31:03 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con