Mahābhārata 3.54.25-32

Devanāgarī

सा समीक्ष्य ततो देवान् पुण्यश्लोकं च भारत ॥
नैषधं वरयाम् आस भैमी धर्मेण भारत ॥
विलज्जमाना वस्त्रान्ते जग्राहायतलोचना ॥
स्कन्धदेशे ऽसृजच् चास्य स्रजं परमशोभनाम् ॥
वरयाम् आस चैवैनं पतित्वे वरवर्णिनी ॥
ततो हा हेति सहसा शब्दो मुक्तो नराधिपैः ॥
देवैर् महर्षिभिश् चैव साधु साध्व् इति भारत ॥
विस्मितैर् ईरितः शब्दः प्रशंसद्भिर् नलं नृपम् ॥
वृते तु नैषधे भैम्या लोकपाला महौजसः ॥
प्रहृष्टमनसः सर्वे नलायाष्टौ वरान् ददुः ॥
प्रत्यक्षदर्शनं यज्ञे गतिं चानुत्तमां शुभाम् ॥
नैषधाय ददौ शक्रः प्रीयमाणः शचीपतिः ॥
अग्निर् आत्मभवं प्रादाद् यत्र वाञ्छति नैषधः ॥
लोकान् आत्मप्रभांश् चैव ददौ तस्मै हुताशनः ॥
यमस् त्व् अन्नरसं प्रादाद् धर्मे च परमां स्थितिम् ॥
अपांपतिर् अपां भावं यत्र वाञ्छति नैषधः ॥
स्रजं चोत्तमगन्धाढ्यां सर्वे च मिथुनं ददुः ॥
वरान् एवं प्रदायास्य देवास् ते त्रिदिवं गताः ॥

Transliteración (IAST)

sā samīkṣya tato devān puṇyaślokaṃ ca bhārata ||
naiṣadhaṃ varayām āsa bhaimī dharmeṇa bhārata ||
vilajjamānā vastrānte jagrāhāyatalocanā ||
skandhadeśe 'sṛjac cāsya srajaṃ paramaśobhanām ||
varayām āsa caivainaṃ patitve varavarṇinī ||
tato hā heti sahasā śabdo mukto narādhipaiḥ ||
devair maharṣibhiś caiva sādhu sādhv iti bhārata ||
vismitair īritaḥ śabdaḥ praśaṃsadbhir nalaṃ nṛpam ||
vṛte tu naiṣadhe bhaimyā lokapālā mahaujasaḥ ||
prahṛṣṭamanasaḥ sarve nalāyāṣṭau varān daduḥ ||
pratyakṣadarśanaṃ yajñe gatiṃ cānuttamāṃ śubhām ||
naiṣadhāya dadau śakraḥ prīyamāṇaḥ śacīpatiḥ ||
agnir ātmabhavaṃ prādād yatra vāñchati naiṣadhaḥ ||
lokān ātmaprabhāṃś caiva dadau tasmai hutāśanaḥ ||
yamas tv annarasaṃ prādād dharme ca paramāṃ sthitim ||
apāṃpatir apāṃ bhāvaṃ yatra vāñchati naiṣadhaḥ ||
srajaṃ cottamagandhāḍhyāṃ sarve ca mithunaṃ daduḥ ||
varān evaṃ pradāyāsya devās te tridivaṃ gatāḥ ||

Palabra por palabra

SánscritoIASTSignificado

सा समीक्ष्य ततो देवान् पुण्यश्लोकं च भारत ॥ नैषधं वरयाम् आस भैमी धर्मेण भारत ॥ विलज्जमाना वस्त्रान्ते जग्राहायतलोचना ॥ स्कन्धदेशे ऽसृजच् चास्य स्रजं परमशोभनाम् ॥ वरयाम् आस चैवैनं पतित्वे वरवर्णिनी ॥ ततो हा हेति सहसा शब्दो मुक्तो नराधिपैः ॥ देवैर् महर्षिभिश् चैव साधु साध्व् इति भारत ॥ विस्मितैर् ईरितः शब्दः प्रशंसद्भिर् नलं नृपम् ॥ वृते तु नैषधे भैम्या लोकपाला महौजसः ॥ प्रहृष्टमनसः सर्वे नलायाष्टौ वरान् ददुः ॥ प्रत्यक्षदर्शनं यज्ञे गतिं चानुत्तमां शुभाम् ॥ नैषधाय ददौ शक्रः प्रीयमाणः शचीपतिः ॥ अग्निर् आत्मभवं प्रादाद् यत्र वाञ्छति नैषधः ॥ लोकान् आत्मप्रभांश् चैव ददौ तस्मै हुताशनः ॥ यमस् त्व् अन्नरसं प्रादाद् धर्मे च परमां स्थितिम् ॥ अपांपतिर् अपां भावं यत्र वाञ्छति नैषधः ॥ स्रजं चोत्तमगन्धाढ्यां सर्वे च मिथुनं ददुः ॥ वरान् एवं प्रदायास्य देवास् ते त्रिदिवं गताः ॥sā samīkṣya tato devān puṇyaślokaṃ ca bhārata || naiṣadhaṃ varayām āsa bhaimī dharmeṇa bhārata || vilajjamānā vastrānte jagrāhāyatalocanā || skandhadeśe 'sṛjac cāsya srajaṃ paramaśobhanām || varayām āsa caivainaṃ patitve varavarṇinī || tato hā heti sahasā śabdo mukto narādhipaiḥ || devair maharṣibhiś caiva sādhu sādhv iti bhārata || vismitair īritaḥ śabdaḥ praśaṃsadbhir nalaṃ nṛpam || vṛte tu naiṣadhe bhaimyā lokapālā mahaujasaḥ || prahṛṣṭamanasaḥ sarve nalāyāṣṭau varān daduḥ || pratyakṣadarśanaṃ yajñe gatiṃ cānuttamāṃ śubhām || naiṣadhāya dadau śakraḥ prīyamāṇaḥ śacīpatiḥ || agnir ātmabhavaṃ prādād yatra vāñchati naiṣadhaḥ || lokān ātmaprabhāṃś caiva dadau tasmai hutāśanaḥ || yamas tv annarasaṃ prādād dharme ca paramāṃ sthitim || apāṃpatir apāṃ bhāvaṃ yatra vāñchati naiṣadhaḥ || srajaṃ cottamagandhāḍhyāṃ sarve ca mithunaṃ daduḥ || varān evaṃ pradāyāsya devās te tridivaṃ gatāḥ ||By dharma Damayanti chooses Nala and places a garland on him; the kings cry out, the gods and sages praise Nala, and the guardians of the world joyfully give Nala eight gifts before departing to heaven.

Traducción

Having beheld the gods and the illustrious king, Bhaimi, in accordance with dharma, chose the lord of Nishadha. Blushing, the wide-eyed one took hold of the hem of his garment, placed upon his shoulders a most beautiful garland, and chose him as her husband. Then a cry of "Ah!" suddenly burst from the kings. And the gods and the great sages, astonished, exclaimed, "Well done! Well done!" — praising King Nala. When Bhaimi had chosen the lord of Nishadha, the mighty guardians of the world, their hearts full of joy, all gave Nala eight boons. Shakra, the delighted lord of Shachi, gave the lord of Nishadha visible presence at sacrifices and the highest, most auspicious path. Agni granted his own presence wherever the lord of Nishadha might wish, along with self-luminous worlds. Yama gave the savor of food and the highest steadfastness in dharma. The lord of the waters gave the nature of water wherever the lord of Nishadha might wish. All of them gave him a garland rich with the finest fragrance, and the fullness of married life. Having bestowed these boons upon him, the gods departed for the third heaven.

Comentario

The gods do not punish Damayanti for choosing Nala; instead, they bless the union. The higher powers uphold a choice grounded in purity and dharma.

Versión

231efba342d6 · publicado 16 jul 2026, 16:54:08 UTC

Disponible enRUEN