Mahābhārata
Virāṭa-yātrā-parva (Virāṭa's Campaign Against the Trigartas)4.30.19-25
3874 / 15823
Mahābhārata · 4.30.19-25
Devanāgarī

अथ मत्स्यो ऽब्रवीद् राजा शतानीकं जघन्यजम् ॥
कङ्कबल्लवगोपाला दामग्रन्थिश् च वीर्यवान् ॥
युध्येयुर् इति मे बुद्धिर् वर्तते नात्र संशयः ॥
एतेषाम् अपि दीयन्तां रथा ध्वजपताकिनः ॥
कवचानि विचित्राणि दृढानि च मृदूनि च ॥
प्रतिमुञ्चन्तु गात्रेषु दीयन्ताम् आयुधानि च ॥
वीराङ्गरूपाः पुरुषा नागराजकरोपमाः ॥
नेमे जातु न युध्येरन्न् इति मे धीयते मतिः ॥
एतच् छ्रुत्वा तु नृपतेर् वाक्यं त्वरितमानसः ॥
शतानीकस् तु पार्थेभ्यो रथान् राजन् समादिशत् ॥
सहदेवाय राज्ञे च भीमाय नकुलाय च ॥
तान् प्रहृष्टास् ततः सूता राजभक्तिपुरस्कृताः ॥
निर्दिष्टान् नरदेवेन रथाञ् शीघ्रम् अयोजयन् ॥
कवचानि विचित्राणि दृढानि च मृदूनि च ॥
विराटः प्रादिशद् यानि तेषाम् अक्लिष्टकर्मणाम् ॥
तान्य् आमुच्य शरीरेषु दंशितास् ते परंतपाः ॥
तरस्विनश् छन्नरूपाः सर्वे युद्धविशारदाः ॥
विराटम् अन्वयुः पश्चात् सहिताः कुरुपुंगवाः ॥
चत्वारो भ्रातरः शूराः पाण्डवाः सत्यविक्रमाः ॥

Transliteración (IAST)

atha matsyo 'bravīd rājā śatānīkaṃ jaghanyajam ||
kaṅkaballavagopālā dāmagranthiś ca vīryavān ||
yudhyeyur iti me buddhir vartate nātra saṃśayaḥ ||
eteṣām api dīyantāṃ rathā dhvajapatākinaḥ ||
kavacāni vicitrāṇi dṛḍhāni ca mṛdūni ca ||
pratimuñcantu gātreṣu dīyantām āyudhāni ca ||
vīrāṅgarūpāḥ puruṣā nāgarājakaropamāḥ ||
neme jātu na yudhyerann iti me dhīyate matiḥ ||
etac chrutvā tu nṛpater vākyaṃ tvaritamānasaḥ ||
śatānīkas tu pārthebhyo rathān rājan samādiśat ||
sahadevāya rājñe ca bhīmāya nakulāya ca ||
tān prahṛṣṭās tataḥ sūtā rājabhaktipuraskṛtāḥ ||
nirdiṣṭān naradevena rathāñ śīghram ayojayan ||
kavacāni vicitrāṇi dṛḍhāni ca mṛdūni ca ||
virāṭaḥ prādiśad yāni teṣām akliṣṭakarmaṇām ||
tāny āmucya śarīreṣu daṃśitās te paraṃtapāḥ ||
tarasvinaś channarūpāḥ sarve yuddhaviśāradāḥ ||
virāṭam anvayuḥ paścāt sahitāḥ kurupuṃgavāḥ ||
catvāro bhrātaraḥ śūrāḥ pāṇḍavāḥ satyavikramāḥ ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
अथathathen
मत्स्योmatsyoMatsya
ऽब्रवीद्'bravīdform of 'bravīd
राजाrājāking
शतानीकंśatānīkaṃform of śatānīkaṃ
जघन्यजम्jaghanyajamto strike, to kill
कङ्कबल्लवगोपालाkaṅkaballavagopālāKanka, cow
दामग्रन्थिश्dāmagranthiśform of dāmagranthiś
caand
वीर्यवान्vīryavānhero
युध्येयुर्yudhyeyurform of yudhyeyur
इतिitithus, as it were
मेmeto me, my
बुद्धिर्buddhirmind, thought
वर्ततेvartateform of vartate
नात्रnātranot here
संशयःsaṃśayaḥdoubt
एतेषाम्eteṣāmform of eteṣām
अपिapialso, even
दीयन्तांdīyantāṃform of dīyantāṃ
रथाrathāchariot
ध्वजपताकिनःdhvajapatākinaḥfell
कवचानिkavacāniarmor
विचित्राणिvicitrāṇiform of vicitrāṇi
दृढानिdṛḍhānisturdy
caand
मृदूनिmṛdūniform of mṛdūni
caand
प्रतिमुञ्चन्तुpratimuñcantuform of pratimuñcantu
गात्रेषुgātreṣuform of gātreṣu
दीयन्ताम्dīyantāmform of dīyantām
आयुधानिāyudhāniform of āyudhāni
caand
वीराङ्गरूपाःvīrāṅgarūpāḥhero
पुरुषाpuruṣāmen
नागराजकरोपमाःnāgarājakaropamāḥelephant; naga, king
नेमेnemeform of neme
जातुjātuever
nanot
युध्येरन्न्yudhyerannform of yudhyerann
इतिitithus, as it were
मेmeto me, my
धीयतेdhīyateform of dhīyate
मतिःmatiḥthought, resolve
एतच्etacform of etac
छ्रुत्वाchrutvāhaving heard
तुtuindeed, but
नृपतेर्nṛpaterking
वाक्यंvākyaṃword, speech
त्वरितमानसःtvaritamānasaḥform of tvaritamānasaḥ
शतानीकस्śatānīkasform of śatānīkas
तुtuindeed, but
पार्थेभ्योpārthebhyoPartha
रथान्rathānchariot
राजन्rājanO king
समादिशत्samādiśatform of samādiśat
सहदेवायsahadevāyaSahadeva
राज्ञेrājñeking
caand
भीमायbhīmāyaform of bhīmāya
नकुलायnakulāyaNakula
caand
तान्tāntheir, those
प्रहृष्टास्prahṛṣṭāsform of prahṛṣṭās
ततःtataḥthen, from there
सूताsūtācharioteers, sutas
राजभक्तिपुरस्कृताःrājabhaktipuraskṛtāḥking
निर्दिष्टान्nirdiṣṭānfortune, fate
नरदेवेनnaradevenaman, hero
रथाञ्rathāñchariot
शीघ्रम्śīghramswiftly
अयोजयन्ayojayanvictory
कवचानिkavacāniarmor
विचित्राणिvicitrāṇiform of vicitrāṇi
दृढानिdṛḍhānisturdy
caand
मृदूनिmṛdūniform of mṛdūni
caand
विराटःvirāṭaḥVirata
प्रादिशद्prādiśadform of prādiśad
यानिyāniwhich
तेषाम्teṣāmtheir, those
अक्लिष्टकर्मणाम्akliṣṭakarmaṇāmform of akliṣṭakarmaṇām
तान्य्tānythese
आमुच्यāmucyaform of āmucya
शरीरेषुśarīreṣuform of śarīreṣu
दंशितास्daṃśitāsform of daṃśitās
तेtethey; to you
परंतपाःparaṃtapāḥscourges of foes
तरस्विनश्tarasvinaśform of tarasvinaś
छन्नरूपाःchannarūpāḥto strike, to kill, man, hero
सर्वेsarveall
युद्धविशारदाःyuddhaviśāradāḥbattle
विराटम्virāṭamVirata
अन्वयुःanvayuḥform of anvayuḥ
पश्चात्paścātto see
सहिताःsahitāḥjoined together
कुरुपुंगवाःkurupuṃgavāḥKuru, cow
चत्वारोcatvāroform of catvāro
भ्रातरःbhrātaraḥbrothers
शूराःśūrāḥheroes
पाण्डवाःpāṇḍavāḥPandavas
सत्यविक्रमाःsatyavikramāḥform of satyavikramāḥ
Traducción

Then the king of the Matsyas said to his younger brother Shatanika: 'Kanka, Ballava, the cowherds, and mighty Damagranthi — I think they can fight, and there is no doubt of it. Give them, too, chariots with pennants and banners, and various kinds of armor, both sturdy and soft; let them put it on their bodies, and let weapons be given to them. These men look like heroes in form, and their arms are like the trunks of lordly elephants. I do not think they have never fought.' Hearing the king's words, Shatanika, his mind hastening, assigned chariots to the sons of Pritha, O king — to Sahadeva the king, to Bhima, and to Nakula. Then the charioteers, joyful and devoted above all to the king, swiftly yoked the chariots assigned by the lord of men. The armor — varied, sturdy and soft — that Virata assigned to these men untiring in their labors, they put on their bodies; armed thus, these destroyers of enemies, all swift, disguised in form, skilled in war, together followed behind Virata — the four valiant Pandava brothers, true in valor, bulls among the Kurus.

Versión

2c93c731ebe4 · publicado 16 jul 2026, 18:17:35 UTC

Disponible enRUEN

Pasa de verso en verso con