मद्रराजः कथं शल्यो नियुक्तो रथिनां वरः ॥
वैकर्तनस्य सारथ्ये तन् ममाचक्ष्व संजय ॥
के ऽरक्षन् दक्षिणं चक्रं सूतपुत्रस्य संयुगे ॥
वामं चक्रं ररक्षुर् वा के वा वीरस्य पृष्ठतः ॥
के कर्णं वाजहुः शूराः के क्षुद्राः प्राद्रवन् भयात् ॥
कथं च वः समेतानां हतः कर्णो महारथः ॥
पाण्डवाश् च कथं शूराः प्रत्युदीयुर् महारथम् ॥
सृजन्तं शरवर्षाणि वारिधारा इवाम्बुदम् ॥
स च सर्पमुखो दिव्यो महेषुप्रवरस् तदा ॥
व्यर्थः कथं समभवत् तन् ममाचक्ष्व संजय ॥
मामकस्यास्य सैन्यस्य हृतोत्सेधस्य संजय ॥
अवशेषं न पश्यामि ककुदे मृदिते सति ॥
तौ हि वीरौ महेष्वासौ मदर्थे कुरुसत्तमौ ॥
भीष्मद्रोणौ हतौ श्रुत्वा को न्व् अर्थो जीवितेन मे ॥
न मृष्यामि च राधेयं हतम् आहवशोभिनम् ॥
यस्य बाह्वोर् बलं तुल्यं कुञ्जराणां शतं शतम् ॥
द्रोणे हते च यद् वृत्तं कौरवाणां परैः सह ॥
संग्रामे नरवीराणां तन् ममाचक्ष्व संजय ॥
यथा च कर्णः कौन्तेयैः सह युद्धम् अयोजयत् ॥
यथा च द्विषतां हन्ता रणे शान्तस् तद् उच्यताम् ॥
madrarājaḥ kathaṃ śalyo niyukto rathināṃ varaḥ ||
vaikartanasya sārathye tan mamācakṣva saṃjaya ||
ke 'rakṣan dakṣiṇaṃ cakraṃ sūtaputrasya saṃyuge ||
vāmaṃ cakraṃ rarakṣur vā ke vā vīrasya pṛṣṭhataḥ ||
ke karṇaṃ vājahuḥ śūrāḥ ke kṣudrāḥ prādravan bhayāt ||
kathaṃ ca vaḥ sametānāṃ hataḥ karṇo mahārathaḥ ||
pāṇḍavāś ca kathaṃ śūrāḥ pratyudīyur mahāratham ||
sṛjantaṃ śaravarṣāṇi vāridhārā ivāmbudam ||
sa ca sarpamukho divyo maheṣupravaras tadā ||
vyarthaḥ kathaṃ samabhavat tan mamācakṣva saṃjaya ||
māmakasyāsya sainyasya hṛtotsedhasya saṃjaya ||
avaśeṣaṃ na paśyāmi kakude mṛdite sati ||
tau hi vīrau maheṣvāsau madarthe kurusattamau ||
bhīṣmadroṇau hatau śrutvā ko nv artho jīvitena me ||
na mṛṣyāmi ca rādheyaṃ hatam āhavaśobhinam ||
yasya bāhvor balaṃ tulyaṃ kuñjarāṇāṃ śataṃ śatam ||
droṇe hate ca yad vṛttaṃ kauravāṇāṃ paraiḥ saha ||
saṃgrāme naravīrāṇāṃ tan mamācakṣva saṃjaya ||
yathā ca karṇaḥ kaunteyaiḥ saha yuddham ayojayat ||
yathā ca dviṣatāṃ hantā raṇe śāntas tad ucyatām ||
«Расскажи мне, Санджая, как Шалья, царь мадров и лучший из колесничих, был назначен возницей Вайкартаны. Кто в битве защищал правое колесо сына суты, кто охранял левое, и кто стоял позади героя? Какие герои поддержали Карну, а какие низкие люди побежали от страха? Как среди вас, собравшихся, был убит махаратха Карна? Как героические Пандавы выступили против этого великого воина, изливавшего дожди стрел, словно облако потоки воды? И как тогда та божественная змееголовая стрела, лучшая из великих стрел, оказалась бесплодной? Расскажи мне это, Санджая. Я не вижу остатка у этого моего войска, лишённого подъёма, когда его вершина сокрушена. Услышав о гибели Бхишмы и Дроны, двух великих героев и лучших Куру, сражавшихся ради меня, какой смысл мне жить? И я не могу вынести, что Радхея, украшение битвы, чья сила рук была равна сотням слонов, убит. Расскажи мне, Санджая, что произошло между Кауравами и врагами в битве героев после гибели Дроны. Расскажи, как Карна вступил в бой с Каунтеями и как губитель врагов пал в сражении».
573dc8d76c15 · publicado 20 jun 2026, 3:36:36 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Заключительные вопросы Дхритараштры переходят от плача к требованию полного рассказа. Он хочет восстановить ход битвы вокруг Карны: возница, фланги, защитники, беглецы, оружие и последний поединок. Так следующая часть повествования получает форму расследования падения главной надежды Кауравов.