Mahābhārata
Pañcaśikha Teaches Janaka the Certainty of Liberation12.212.1-5
10953 / 15823
Mahābhārata · 12.212.1-5
Devanāgarī

भीष्म उवाच
जनको जनदेवस् तु ज्ञापितः परमर्षिणा ॥
पुनर् एवानुपप्रच्छ सांपराये भवाभवौ ॥
भगवन् यद् इदं प्रेत्य संज्ञा भवति कस्य चित् ॥
एवं सति किम् अज्ञानं ज्ञानं वा किं करिष्यति ॥
सर्वम् उच्छेदनिष्ठं स्यात् पश्य चैतद् द्विजोत्तम ॥
अप्रमत्तः प्रमत्तो वा किं विशेषं करिष्यति ॥
असंसर्गो हि भूतेषु संसर्गो वा विनाशिषु ॥
कस्मै क्रियेत कल्पेन निश्चयः को ऽत्र तत्त्वतः ॥
तमसा हि प्रतिच्छन्नं विभ्रान्तम् इव चातुरम् ॥
पुनः प्रशमयन् वाक्यैः कविः पञ्चशिखो ऽब्रवीत् ॥

Transliteración (IAST)

bhīṣma uvāca
janako janadevas tu jñāpitaḥ paramarṣiṇā ||
punar evānupapraccha sāṃparāye bhavābhavau ||
bhagavan yad idaṃ pretya saṃjñā bhavati kasya cit ||
evaṃ sati kim ajñānaṃ jñānaṃ vā kiṃ kariṣyati ||
sarvam ucchedaniṣṭhaṃ syāt paśya caitad dvijottama ||
apramattaḥ pramatto vā kiṃ viśeṣaṃ kariṣyati ||
asaṃsargo hi bhūteṣu saṃsargo vā vināśiṣu ||
kasmai kriyeta kalpena niścayaḥ ko 'tra tattvataḥ ||
tamasā hi praticchannaṃ vibhrāntam iva cāturam ||
punaḥ praśamayan vākyaiḥ kaviḥ pañcaśikho 'bravīt ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
भीष्मः उवाचbhīṣmaḥ uvācaБхишма сказал; ответил
जनकः जनदेवः तुjanakaḥ janadevaḥ tuДжанака Джанадева же; царь
ज्ञापितः परम ऋषिणाjñāpitaḥ parama ṛṣiṇāнаставленный высшим риши; мудрецом
पुनः एव अनुपप्रच्छpunaḥ eva anupapracchaснова именно спросил; переспросил
सांपराये भव अभवौsāṃparāye bhava abhavauо посмертном пути, бытии и небытии; становлении
भगवन् यत् इदम् प्रेत्यbhagavan yat idam pretyaо почтенный, если это после смерти; уйдя
संज्ञा भवति कस्य चित्saṃjñā bhavati kasya citсознание бывает у кого-либо; распознавание
एवम् सति किम् अज्ञानम्evam sati kim ajñānamесли так, что неведение; зачем
ज्ञानम् वा किम् करिष्यतिjñānam vā kim kariṣyatiили знание что сделает; какая польза
सर्वम् उच्छेद निष्ठम् स्यात्sarvam uccheda niṣṭham syātвсё было бы основано на уничтожении; прекращении
पश्य च एतत् द्विज उत्तमpaśya ca etat dvija uttamaи посмотри на это, лучший дваждырождённый; брахман
अप्रमत्तः प्रमत्तः वाapramattaḥ pramattaḥ vāбдительный или беспечный; невнимательный
किम् विशेषम् करिष्यतिkim viśeṣam kariṣyatiкакое отличие сделает; создаст
असंसर्गः हि भूतेषुasaṃsargaḥ hi bhūteṣuведь несоприкосновение с существами; несвязь
संसर्गः वा विनाशिषुsaṃsargaḥ vā vināśiṣuили соприкосновение с разрушимыми; смертными
कस्मै क्रियेत कल्पेनkasmai kriyeta kalpenaдля кого совершалось бы способом; порядком
निश्चयः कः अत्र तत्त्वतःniścayaḥ kaḥ atra tattvataḥкакая здесь определённость по истине; сущности
तमसा हि प्रतिच्छन्नम्tamasā hi praticchannamведь тьмой покрытого; скрытого
विभ्रान्तम् इव च आतुरम्vibhrāntam iva ca āturamи словно смятённого, больного; растерянного
पुनः प्रशमयन् वाक्यैःpunaḥ praśamayan vākyaiḥснова успокаивая словами; речами
कविः पञ्चशिखः अब्रवीत्kaviḥ pañcaśikhaḥ abravītмудрый Панчашикха сказал; ответил
Traducción

Бхишма сказал: «Джанака Джанадева, наставленный высшим риши, снова спросил о посмертном пути, бытии и небытии: “О почтенный, если после смерти у кого-то остаётся сознание, то что в таком случае сделает неведение и какую пользу принесёт знание? Всё тогда было бы основано на уничтожении; посмотри на это, лучший из дваждырождённых. Бдительный и беспечный — какое различие между ними? Если существа либо не соприкасаются друг с другом, либо соприкасаются только как разрушимые, то ради кого и каким образом действовать? Какова здесь подлинная определённость?” Тогда мудрый Панчашикха, снова успокаивая его словами, как человека, покрытого тьмой и смятённого болезнью, сказал».

Versión

4494f1404b13 · publicado 21 jun 2026, 1:20:48 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con