एवम् उक्तस् तु ब्रह्मर्षिर् इदं वचनम् अब्रवीत् । शोकसंतप्तहृदयां स्वसारम् इव दुःखिताम् ॥
न त्वां त्यजामि शबले नापि मे ऽपकृतं त्वया । एष त्वां नयते राजा बलान् मत्तो महाबलः ॥
न हि तुल्यं बलं मह्यं राजा त्व् अद्य विशेषतः । बली राजा क्षत्रियश् च पृथिव्याः पतिर् एव च ॥
इयम् अक्षौहिणीपूर्णा सवाजिरथसंकुला । हस्तिध्वजसमाकीर्णा तेनासौ बलवत्तरः ॥
एवम् उक्ता वसिष्ठेन प्रत्युवाच विनीतवत् । वचनं वचनज्ञा सा ब्रह्मर्षिम् अमितप्रभम् ॥
न बलं क्षत्रियस्याहुर् ब्राह्मणो बलवत्तरः । ब्रह्मन् ब्रह्मबलं दिव्यं क्षत्रात् तु बलवत्तरम् ॥
अप्रमेयबलं तुभ्यं न त्वया बलवत्तरः । विश्वामित्रो महावीर्यस् तेजस् तव दुरासदम् ॥
नियुङ्क्ष्व मां महातेजस् त्वद्ब्रह्मबलसंभृताम् । तस्य दर्पं बलं यत् तन् नाशयामि दुरात्मनः ॥
इत्य् उक्तस् तु तया राम वसिष्ठः सुमहायशाः । सृजस्वेति तदोवाच बलं परबलारुजम् ॥
evam uktas tu brahmarṣir idaṃ vacanam abravīt | śokasaṃtaptahṛdayāṃ svasāram iva duḥkhitām ||
na tvāṃ tyajāmi śabale nāpi me 'pakṛtaṃ tvayā | eṣa tvāṃ nayate rājā balān matto mahābalaḥ ||
na hi tulyaṃ balaṃ mahyaṃ rājā tv adya viśeṣataḥ | balī rājā kṣatriyaś ca pṛthivyāḥ patir eva ca ||
iyam akṣauhiṇīpūrṇā savājirathasaṃkulā | hastidhvajasamākīrṇā tenāsau balavattaraḥ ||
evam uktā vasiṣṭhena pratyuvāca vinītavat | vacanaṃ vacanajñā sā brahmarṣim amitaprabham ||
na balaṃ kṣatriyasyāhur brāhmaṇo balavattaraḥ | brahman brahmabalaṃ divyaṃ kṣatrāt tu balavattaram ||
aprameyabalaṃ tubhyaṃ na tvayā balavattaraḥ | viśvāmitro mahāvīryas tejas tava durāsadam ||
niyuṅkṣva māṃ mahātejas tvadbrahmabalasaṃbhṛtām | tasya darpaṃ balaṃ yat tan nāśayāmi durātmanaḥ ||
ity uktas tu tayā rāma vasiṣṭhaḥ sumahāyaśāḥ | sṛjasveti tadovāca balaṃ parabalārujam ||
Когда она сказала так, брахмарши обратился к ней, страдающей, с сердцем, опалённым скорбью, словно к печальной сестре: «О Шабала, я не оставляю тебя, и ты не сделала мне ничего дурного. Этот могучий царь насильно уводит тебя от меня. Ведь у меня нет равной ему силы: сейчас царь особенно силён, он кшатрий и владыка земли. Эта его армия полна акшаухини, коней, колесниц, слонов и знамён; поэтому он сильнее». Услышав эти слова Васиштхи, Шабала, знающая речь, смиренно ответила брахмарши безмерного сияния: «Силу кшатрия не называют настоящей силой: брахман могущественнее. О брахман, божественная брахманическая сила сильнее кшатрийской. У тебя неизмеримая сила; могучий Вишвамитра не сильнее тебя. Твоя мощь неодолима. О великосияющий, направь меня, наполненную твоей брахманической силой: я уничтожу гордыню и войско этого злонравного». Когда она сказала так, о Рама, великославный Васиштха произнёс: «Создавай войско, сокрушающее вражескую силу».
c9cb85803dce · publicado 22 jun 2026, 0:00:00 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Шабала сама формулирует главный урок эпизода: кшатрийская сила видима как армия, но брахманическая сила глубже и сильнее. Васиштха не начинает насилие из гнева; он позволяет Шабале проявить духовную мощь для защиты дхармы.