तस्माद् राजगृहाद् एव वनं गच्छतु ते सुतः । एतद् धि रोचते मह्यं भृशं चापि हितं तव ॥
एवं ते ज्ञातिपक्षस्य श्रेयश् चैव भविष्यति । यदि चेद् भरतो धर्मात् पित्र्यं राज्यम् अवाप्स्यति ॥
स ते सुखोचितो बालो रामस्य सहजो रिपुः । समृधार्थस्य नष्टार्थो जीविष्यति कथं वशे ॥
अभिद्रुतम् इवारण्ये सिंहेन गजयूथपम् । प्रच्छाद्यमानं रामेण भरतं त्रातुम् अर्हसि ॥
दर्पान् निराकृता पूर्वं त्वया सौभाग्यवत्तया । राममाता सपत्नी ते कथं वैरं न यातयेत् ॥
यदा हि रामः पृथिवीम् अवाप्स्यति; ध्रुवं प्रनष्टो भरतो भविष्यति । अतो हि संचिन्तय राज्यम् आत्मजे; परस्य चाद्यैव विवास कारणम् ॥
tasmād rājagṛhād eva vanaṃ gacchatu te sutaḥ | etad dhi rocate mahyaṃ bhṛśaṃ cāpi hitaṃ tava ||
evaṃ te jñātipakṣasya śreyaś caiva bhaviṣyati | yadi ced bharato dharmāt pitryaṃ rājyam avāpsyati ||
sa te sukhocito bālo rāmasya sahajo ripuḥ | samṛdhārthasya naṣṭārtho jīviṣyati kathaṃ vaśe ||
abhidrutam ivāraṇye siṃhena gajayūthapam | pracchādyamānaṃ rāmeṇa bharataṃ trātum arhasi ||
darpān nirākṛtā pūrvaṃ tvayā saubhāgyavattayā | rāmamātā sapatnī te kathaṃ vairaṃ na yātayet ||
yadā hi rāmaḥ pṛthivīm avāpsyati; dhruvaṃ pranaṣṭo bharato bhaviṣyati | ato hi saṃcintaya rājyam ātmaje; parasya cādyaiva vivāsa kāraṇam ||
«Поэтому пусть твой сын прямо из царского дома уйдёт в лес: это кажется мне очень правильным и полезным для тебя. Так будет благо и для стороны твоих родичей, если Бхарата по дхарме получит отцовское царство. Как этот юноша, привыкший к счастью, природный соперник Рамы, лишившийся блага при процветании другого, сможет жить под его властью? Ты должна спасти Бхарату, подавляемого Рамой, словно вожака слоновьего стада, на которого в лесу напал лев. Мать Рамы, твоя соперница, прежде была унижена тобой из-за твоего счастья: почему же она не станет мстить? Когда Рама получит землю, Бхарата несомненно погибнет. Поэтому уже сегодня обдумай царство для своего сына и средство изгнания чужого».
0a4c4273d2a2 · publicado 22 jun 2026, 0:00:00 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Здесь Мантхара впервые прямо предлагает изгнание. Её логика окончательно переворачивает дхарму: Рама, любящий братьев, представлен как хищник, а захват власти ради Бхараты — как защита семьи.