विक्लवो वीर्यहीनो यः स दैवम् अनुवर्तते । वीराः संभावितात्मानो न दैवं पर्युपासते ॥
दैवं पुरुषकारेण यः समर्थः प्रबाधितुम् । न दैवेन विपन्नार्थः पुरुषः सो ऽवसीदति ॥
द्रक्ष्यन्ति त्व् अद्य दैवस्य पौरुषं पुरुषस्य च । दैवमानुषयोर् अद्य व्यक्ता व्यक्तिर् भविष्यति ॥
अद्य मत्पौरुषहतं दैवं द्रक्ष्यन्ति वै जनाः । यद् दैवाद् आहतं ते ऽद्य दृष्टं राज्याभिषेचनम् ॥
अत्यङ्कुशम् इवोद्दामं गजं मदबलोद्धतम् । प्रधावितम् अहं दैवं पौरुषेण निवर्तये ॥
लोकपालाः समस्तास् ते नाद्य रामाभिषेचनम् । न च कृत्स्नास् त्रयो लोका विहन्युः किं पुनः पिता ॥
यैर् विवासस् तवारण्ये मिथो राजन् समर्थितः । अरण्ये ते विवत्स्यन्ति चतुर्दश समास् तथा ॥
अहं तदाशां छेत्स्यामि पितुस् तस्याश् च या तव । अभिषेकविघातेन पुत्रराज्याय वर्तते ॥
मद्बलेन विरुद्धाय न स्याद् दैवबलं तथा । प्रभविष्यति दुःखाय यथोग्रं पौरुषं मम ॥
viklavo vīryahīno yaḥ sa daivam anuvartate | vīrāḥ saṃbhāvitātmāno na daivaṃ paryupāsate ||
daivaṃ puruṣakāreṇa yaḥ samarthaḥ prabādhitum | na daivena vipannārthaḥ puruṣaḥ so 'vasīdati ||
drakṣyanti tv adya daivasya pauruṣaṃ puruṣasya ca | daivamānuṣayor adya vyaktā vyaktir bhaviṣyati ||
adya matpauruṣahataṃ daivaṃ drakṣyanti vai janāḥ | yad daivād āhataṃ te 'dya dṛṣṭaṃ rājyābhiṣecanam ||
atyaṅkuśam ivoddāmaṃ gajaṃ madabaloddhatam | pradhāvitam ahaṃ daivaṃ pauruṣeṇa nivartaye ||
lokapālāḥ samastās te nādya rāmābhiṣecanam | na ca kṛtsnās trayo lokā vihanyuḥ kiṃ punaḥ pitā ||
yair vivāsas tavāraṇye mitho rājan samarthitaḥ | araṇye te vivatsyanti caturdaśa samās tathā ||
ahaṃ tadāśāṃ chetsyāmi pitus tasyāś ca yā tava | abhiṣekavighātena putrarājyāya vartate ||
madbalena viruddhāya na syād daivabalaṃ tathā | prabhaviṣyati duḥkhāya yathograṃ pauruṣaṃ mama ||
«Слабодушный и лишённый доблести следует судьбе; герои с достоинством не поклоняются daiva. Тот, кто способен человеческим усилием подавить судьбу, не падает духом, когда его цели разрушены судьбой. Сегодня люди увидят силу судьбы и силу человека; сегодня станет явным различие между daiva и человеческим усилием. Сегодня люди увидят судьбу, поражённую моей доблестью, когда царское помазание, разрушенное для тебя daiva, будет восстановлено. Как необузданного слона, опьяневшего от силы и вышедшего из-под стрекала, я человеческим усилием остановлю разбежавшуюся судьбу. Сегодня все хранители мира и даже все три мира не смогут помешать помазанию Рамы, что уж говорить об отце. Те, кто тайно решили твоё изгнание в лес, сами будут жить в лесу четырнадцать лет. Я отсеку надежду отца и Кайкейи, которая через срыв твоего помазания стремится к царству для её сына. Против моей силы у судьбы не окажется такой мощи, какая есть у моей грозной доблести причинять страдание врагам».
0a8e445c731c · publicado 22 jun 2026, 0:00:00 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Лакшмана противопоставляет судьбе `puruṣakāra` — личное мужественное действие. Его речь предельно кшатрийская: если daiva кажется несправедливым, воин должен испытать его силой.