3340 / 5136
Linuxपन्ने पलटें
श्रीमद्भागवतम् · 5.2.5-6
देवनागरी

तस्याः सुललित-गमन-पद-विन्यास-गति-विलासायाश् चानुपदं खण-खणायमान-रुचिर-चरणाभरण-स्वनम् उपाकर्ण्य नरदेव-कुमारः समाधि-योगेनामीलित-नयन-नलिन-मुकुल-युगलम् ईषद् विकचय्य व्यचष्ट
ताम् एवाविदूरे मधुकरीम् इव सुमनस उपजिघ्रन्तीं दिविज-मनुज-मनो-नयनाह्लाद-दुघैर् गति-विहार-व्रीडा-विनयावलोक-सुस्वराक्षरावयवैर् मनसि नृणां कुसुमायुधस्य विदधतीं विवरं निज-मुख-विगलितामृतासव-सहास-भाषणामोद-मदान्ध-मधुकर-निकरोपरोधेन द्रुत-पद-विन्यासेन वल्गु-स्पन्दन-स्तन-कलश-कबर-भार-रशनां देवीं तद्-अवलोकनेन विवृतावसरस्य भगवतो मकर-ध्वजस्य वशम् उपनीतो जडवद् इति होवाच

लिप्यंतरण (IAST)

tasyāḥ sulalita-gamana-pada-vinyāsa-gati-vilāsāyāś cānupadaṃ khaṇa-khaṇāyamāna-rucira-caraṇābharaṇa-svanam upākarṇya naradeva-kumāraḥ samādhi-yogenāmīlita-nayana-nalina-mukula-yugalam īṣad vikacayya vyacaṣṭa
tām evāvidūre madhukarīm iva sumanasa upajighrantīṃ divija-manuja-mano-nayanāhlāda-dughair gati-vihāra-vrīḍā-vinayāvaloka-susvarākṣarāvayavair manasi nṛṇāṃ kusumāyudhasya vidadhatīṃ vivaraṃ nija-mukha-vigalitāmṛtāsava-sahāsa-bhāṣaṇāmoda-madāndha-madhukara-nikaroparodhena druta-pada-vinyāsena valgu-spandana-stana-kalaśa-kabara-bhāra-raśanāṃ devīṃ tad-avalokanena vivṛtāvasarasya bhagavato makara-dhvajasya vaśam upanīto jaḍavad iti hovāca

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
तस्याः सु-ललित-गमन-पद-विन्यास-गति-विलासायाःtasyāḥ su-lalita-gamana-pada-vinyāsa-gati-vilāsāyāḥу неё, чья поступь и постановка ног — сама прелесть; у неё с премилым ходом, стоп расстановкою, поступи игрою
च अनुपदम् खण-खणायमान-रुचिर-चरण-आभरण-स्वनम्ca anupadam khaṇa-khaṇāyamāna-rucira-caraṇa-ābharaṇa-svanamи на каждом шагу звон милых ножных украшений; и при шаге позвякивающих милых стоп украшений звук
उपाकर्ण्य नर-देव-कुमारःupākarṇya nara-deva-kumāraḥуслышав, царевич; услышав у бога людей сын
समाधि-योगेन आ-मीलित-नयन-नलिन-मुकुल-युगलम्samādhi-yogena ā-mīlita-nayana-nalina-mukula-yugalamчета лотосных бутонов глаз, сомкнутых сосредоточением; сосредоточения сопряжением прикрытая очей-лотосов бутонов чета
ईषत् विकचय्य व्यचष्टīṣat vikacayya vyacaṣṭaчуть приоткрыв, посмотрел; слегка раскрыв усматривал
ताम् एव अ-विदूरे मधुकरीम् इव सुमनसः उपजिघ्रन्तीम्tām eva a-vidūre madhukarīm iva sumanasaḥ upajighrantīmеё же неподалёку, как пчела, обнюхивающую цветы; ту именно невдали пчелу будто цветы обнюхивающую
दिविज-मनुज-मनः-नयन-आह्लाद-दुघैःdivija-manuja-manaḥ-nayana-āhlāda-dughaiḥтем, что доит отраду уму и глазам небожителей и людей; у небеснорождённых, человекорождённых уму, очам отраду доящими
गति-विहार-व्रीडा-विनय-अवलोक-सु-स्वर-अक्षर-अवयवैःgati-vihāra-vrīḍā-vinaya-avaloka-su-svara-akṣara-avayavaiḥпоступью, игрою, стыдом, скромностью, взглядом, сладкими звуками речи и членами; поступью, забавою, стыдом, смирением, воззрением, благозвучными слогами, членами
मनसि नृणाम् कुसुम-आयुधस्य विदधतीम् विवरम्manasi nṛṇām kusuma-āyudhasya vidadhatīm vivaramделающую в уме людей лазейку Цветострелому; при уме у людей у Цветоружного творящую щель
जड-वत् इति ह उवाचjaḍa-vat iti ha uvācaточно оцепенелый, сказал так; тупому подобно так говорил
अनुवाद

«Услышав её поступь — саму прелесть в постановке ног — и звон милых ножных украшений на каждом шагу, царевич чуть приоткрыл чету лотосных бутонов своих глаз, сомкнутых сосредоточением, и посмотрел. И, увидев её неподалёку — как пчела, обнюхивающую цветы, доящую отраду уму и глазам небожителей и людей поступью, игрою, стыдом, скромностью, взглядом, сладкими звуками речи и всеми членами, делающую в уме людей лазейку Цветострелому, — он, точно оцепенелый, сказал:

संस्करण

45c613bb61e3 · प्रकाशित 14 अग॰ 2026, 5:00:00 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से