श्रीमद्भागवतम्
The Marks of Kali and the Coming of Kalki12.2.25-33
5052 / 5136
Linuxपन्ने पलटें
श्रीमद्भागवतम् · 12.2.25-33
देवनागरी

ये ऽतीता वर्तमाना ये भविष्यन्ति च पार्थिवाः
ते त उद्देशतः प्रोक्ता वंशीयाः सोम-सूर्ययोः
आरभ्य भवतो जन्म यावन् नन्दाभिषेचनम्
एतद् वर्ष-सहस्रं तु शतं पञ्चदशोत्तरम्
सप्तर्षीणां तु यौ पूर्वौ दृश्येते उदितौ दिवि
तयोस् तु मध्ये नक्षत्रं दृश्यते यत् समं निशि
तेनैव ऋषयो युक्तास् तिष्ठन्त्य् अब्द-शतं नृणाम्
ते त्वदीये द्विजाः काल अधुना चाश्रिता मघाः
विष्णोर् भगवतो भानुः कृष्णाख्यो ऽसौ दिवं गतः
तदाविशत् कलिर् लोकं पापे यद् रमते जनः
यावत् स पाद-पद्माभ्यां स्पृशन् आस्ते रमा-पतिः
तावत् कलिर् वै पृथिवीं पराक्रन्तुं न चाशकत्
यदा देवर्षयः सप्त मघासु विचरन्ति हि
तदा प्रवृत्तस् तु कलिर् द्वादशाब्द-शतात्मकः
यदा मघाभ्यो यास्यन्ति पूर्वाषाढां महर्षयः
तदा नन्दात् प्रभृत्य् एष कलिर् वृद्धिं गमिष्यति
यस्मिन् कृष्णो दिवं यातस् तस्मिन्न् एव तदाहनि
प्रतिपन्नं कलि-युगम् इति प्राहुः पुरा-विदः

लिप्यंतरण (IAST)

ye 'tītā vartamānā ye bhaviṣyanti ca pārthivāḥ
te ta uddeśataḥ proktā vaṃśīyāḥ soma-sūryayoḥ
ārabhya bhavato janma yāvan nandābhiṣecanam
etad varṣa-sahasraṃ tu śataṃ pañcadaśottaram
saptarṣīṇāṃ tu yau pūrvau dṛśyete uditau divi
tayos tu madhye nakṣatraṃ dṛśyate yat samaṃ niśi
tenaiva ṛṣayo yuktās tiṣṭhanty abda-śataṃ nṛṇām
te tvadīye dvijāḥ kāla adhunā cāśritā maghāḥ
viṣṇor bhagavato bhānuḥ kṛṣṇākhyo 'sau divaṃ gataḥ
tadāviśat kalir lokaṃ pāpe yad ramate janaḥ
yāvat sa pāda-padmābhyāṃ spṛśan āste ramā-patiḥ
tāvat kalir vai pṛthivīṃ parākrantuṃ na cāśakat
yadā devarṣayaḥ sapta maghāsu vicaranti hi
tadā pravṛttas tu kalir dvādaśābda-śatātmakaḥ
yadā maghābhyo yāsyanti pūrvāṣāḍhāṃ maharṣayaḥ
tadā nandāt prabhṛty eṣa kalir vṛddhiṃ gamiṣyati
yasmin kṛṣṇo divaṃ yātas tasminn eva tadāhani
pratipannaṃ kali-yugam iti prāhuḥ purā-vidaḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
ये अतीताः वर्तमानाः ये भविष्यन्ति च पार्थिवाःye atītāḥ vartamānāḥ ye bhaviṣyanti ca pārthivāḥ«те цари, что были, что есть и что будут, —; которые прошедшие настоящие которые будут же цари
ते ते उद्देशतः प्रोक्ताः वंशीयाः सोम-सूर्ययोःte te uddeśataḥ proktāḥ vaṃśīyāḥ soma-sūryayoḥони названы вкратце, происходящие из родов Сомы и Сурьи; те те вкратце названные родовые СомыСурьи
आरभ्य भवतः जन्म यावत् नन्द-अभिषेचनम्ārabhya bhavataḥ janma yāvat nanda-abhiṣecanam«начиная от твоего рождения и до помазания Нанды —; начиная твоего рождение доколе Нандыпомазание
एतत् वर्ष-सहस्रम् तु शतम् पञ्चदश-उत्तरम्etat varṣa-sahasram tu śatam pañcadaśa-uttaramэто тысяча сто пятнадцать лет; это летстысяча же сто пятнадцатьсверх
सप्तर्षीणाम् तु यौ पूर्वौ दृश्येते उदितौ दिविsaptarṣīṇām tu yau pūrvau dṛśyete uditau divi«из семи риши двое, что видны первыми, взошедшими на небе, —; семириши же которые двое первые видны взошедшие небе
तयोः तु मध्ये नक्षत्रम् दृश्यते यत् समम् निशिtayoḥ tu madhye nakṣatram dṛśyate yat samam niśiмежду ними видно созвездие, которое ночью [стоит] вровень [с ними]; их же посреди созвездие видится которое ровное ночью
तेन एव ऋषयः युक्ताः तिष्ठन्ति अब्द-शतम् नृणाम्tena eva ṛṣayaḥ yuktāḥ tiṣṭhanti abda-śatam nṛṇām«с ним и пребывают риши, соединённые, сто человеческих лет;; тем же риши соединённые пребывают летсто людских
ते त्वदीये द्विजाः काले अधुना च आश्रिताः मघाःte tvadīye dvijāḥ kāle adhunā ca āśritāḥ maghāḥони в твоё время, о дваждырождённые, а ныне пребывают в Магхе; они твоём дваждырождённые времени ныне же пребывающие Магхи
विष्णोः भगवतः भानुः कृष्ण-आख्यः असौ दिवम् गतःviṣṇoḥ bhagavataḥ bhānuḥ kṛṣṇa-ākhyaḥ asau divam gataḥ«солнце Господа Вишну, по имени Кришна, ушло на небо;; Вишну Господа солнце Кришнаименуемое то небо ушедшее
तदा आविशत् कलिः लोकम् पापे यत् रमते जनःtadā āviśat kaliḥ lokam pāpe yat ramate janaḥтогда в мир вошёл Кали, при котором люди услаждаются грехом; тогда вошёл Кали мир грехе что услаждается люд
यावत् सः पाद-पद्माभ्याम् स्पृशन् आस्ते रमा-पतिःyāvat saḥ pāda-padmābhyām spṛśan āste ramā-patiḥ«покуда владыка Рамы касался [земли] своими лотосными стопами,; доколе он стоплотосами касающийся пребывает Рамывладыка
तावत् कलिः वै पृथिवीम् पराक्रन्तुम् न च अशकत्tāvat kaliḥ vai pṛthivīm parākrantum na ca aśakatдотоле Кали не мог одолеть землю; дотоле Кали ведь землю одолеть не же смог
यदा देव-ऋषयः सप्त मघासु विचरन्ति हिyadā deva-ṛṣayaḥ sapta maghāsu vicaranti hi«когда семеро божественных риши странствуют в Магхе,; когда божественныериши семь Магхах странствуют ведь
तदा प्रवृत्तः तु कलिः द्वादश-अब्द-शत-आत्मकःtadā pravṛttaḥ tu kaliḥ dvādaśa-abda-śata-ātmakaḥтогда наступил Кали, состоящий из тысячи двухсот лет; тогда наступивший же Кали двенадцатьлетсотсоставный
यदा मघाभ्यः यास्यन्ति पूर्व-आषाढाम् महा-ऋषयःyadā maghābhyaḥ yāsyanti pūrva-āṣāḍhām mahā-ṛṣayaḥ«когда великие риши перейдут из Магхи в Пурвашадху,; когда Магх пойдут Пурвашадху великиериши
तदा नन्दात् प्रभृति एषः कलिः वृद्धिम् गमिष्यतिtadā nandāt prabhṛti eṣaḥ kaliḥ vṛddhim gamiṣyatiтогда, начиная с Нанды, этот Кали пойдёт в рост; тогда Нанды начиная этот Кали рост пойдёт
यस्मिन् कृष्णः दिवम् यातः तस्मिन् एव तदा अहनिyasmin kṛṣṇaḥ divam yātaḥ tasmin eva tadā ahani«в тот самый день, когда Кришна ушёл на небо,; в который Кришна небо ушедший в тот же тогда день
प्रतिपन्नम् कलि-युगम् इति प्राहुः पुरा-विदःpratipannam kali-yugam iti prāhuḥ purā-vidaḥв тот же день наступила Кали-юга — так говорят знатоки древности; наступившая Калиюга так говорят древностизнатоки
अनुवाद

«Те цари, что были, что есть и что будут, — они названы вкратце, происходящие из родов Сомы и Сурьи. Начиная от твоего рождения и до помазания Нанды — это тысяча сто пятнадцать лет. Из семи риши двое, что видны первыми, взошедшими на небе, — между ними видно созвездие, которое ночью стоит вровень с ними; с ним и пребывают риши, соединённые, сто человеческих лет; они в твоё время, о дваждырождённые, а ныне пребывают в Магхе. Солнце Господа Вишну, по имени Кришна, ушло на небо; тогда в мир вошёл Кали, при котором люди услаждаются грехом. Покуда владыка Рамы касался земли своими лотосными стопами, дотоле Кали не мог одолеть землю. Когда семеро божественных риши странствуют в Магхе, тогда наступил Кали, состоящий из тысячи двухсот лет. Когда великие риши перейдут из Магхи в Пурвашадху, тогда, начиная с Нанды, этот Кали пойдёт в рост. В тот самый день, когда Кришна ушёл на небо, в тот же день наступила Кали-юга — так говорят знатоки древности».

संस्करण

b814d29b0d1e · प्रकाशित 16 अग॰ 2026, 4:00:00 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से