Bhairava
भैरव उवाच । वक्ष्ये वायुजयं देवि जया जयविदेशकम् । वाय्वग्निजलशक्राख्यं मङ्गलानाञ्चतुष्टयम्
वामदक्षिणसंस्थश्च वायुश्च बहुलो भवेत् । ऊर्ध्ववाही भवेदग्निरधस्तु वरुणो भवेत्
महेन्द्रो मध्यसंस्थस्तु शुक्लपक्षे तु वामगः । कृष्णपक्षे दक्षिणग उदयस्य त्र्यहन्त्र्यहम्
वहेत्प्रतिपदाद्ये च विपरीते भवेन्नतिः । उदयः सूर्यमार्गेण चन्द्रेणास्तमयो यदि
वर्धन्ते गुणसंघाता अन्यथा विघ्नमौचितम् । संक्रान्त्यः षोडशप्रोक्ता दिवा रात्रौ वरानने
bhairava uvāca / vakṣye vāyujayaṃ devi jayā jayavideśakam / vāyvagnijalaśakrākhyaṃ maṅgalānāñcatuṣṭayam
vāmadakṣiṇasaṃsthaśca vāyuśca bahulo bhavet / ūrdhvavāhī bhavedagniradhastu varuṇo bhavet
mahendro madhyasaṃsthastu śuklapakṣe tu vāmagaḥ / kṛṣṇapakṣe dakṣiṇaga udayasya tryahantryaham
vahetpratipadādye ca viparīte bhavennatiḥ / udayaḥ sūryamārgeṇa candreṇāstamayo yadi
vardhante guṇasaṃghātā anyathā vighnamaucitam / saṃkrāntyaḥ ṣoḍaśaproktā divā rātrau varānane
Бхайрава сказал: изреку я, о богиня, победу над ветром — то, что указует победу. Четверица благих именуется ветром, огнём, водою и Шакрой. Ветер, пребывающий слева и справа, бывает обильным; текущий вверх бывает огнём, а внизу — Варуною; Махендра же пребывает посредине. В светлую половину месяца он идёт влево, в тёмную — вправо, по три дня от восхода; течёт он, начиная с первого дня, а при обратном бывает склонение. Если восход идёт путём солнца, а закат — луною, то возрастают совокупности достоинств; иначе положено препятствие. Переходов названо шестнадцать — днём и ночью, о Прекрасноликая.
169e50eb76aa · प्रकाशित 2 सित॰ 2026, 7:30:38 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Дыхание разобрано так же, как прежде разбирались доши: по стороне, по направлению, по половине месяца, по трём дням. Наблюдение ведётся за тем, что можно проверить рукой у ноздри.
Четырём состояниям ветра даны имена стихий и Шакры. Разметка та же, что в главах о нья́се, только приложена не к телу, а к дыханию.
Правило дано как соотношение восхода и заката: совпало — достоинства растут, разошлось — препятствие. Ни обряда, ни снадобья при этом не названо.