महाभारत
Saṃbhava-parva (Pāṇḍu's Departure to the Forest and Vidura's Marriage)1.106.3–5
592 / 15823
महाभारत · 1.106.3–5
देवनागरी

ततः सत्यवतीं भीष्मः कौसल्यां च यशस्विनीम् ॥
शुभैः पाण्डुजितै रत्नैस् तोषयाम् आस भारत ॥
ननन्द माता कौसल्या तम् अप्रतिमतेजसम् ॥
जयन्तम् इव पौलोमी परिष्वज्य नरर्षभम् ॥
तस्य वीरस्य विक्रान्तैः सहस्रशतदक्षिणैः ॥
अश्वमेधशतैर् ईजे धृतराष्ट्रो महामखैः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

tataḥ satyavatīṃ bhīṣmaḥ kausalyāṃ ca yaśasvinīm ||
śubhaiḥ pāṇḍujitai ratnais toṣayām āsa bhārata ||
nananda mātā kausalyā tam apratimatejasam ||
jayantam iva paulomī pariṣvajya nararṣabham ||
tasya vīrasya vikrāntaiḥ sahasraśatadakṣiṇaiḥ ||
aśvamedhaśatair īje dhṛtarāṣṭro mahāmakhaiḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
ततः सत्यवतीं भीष्मः कौसल्यां च यशस्विनीम्tataḥ satyavatīṃ bhīṣmaḥ kausalyāṃ ca yaśasvinīmthen Bhishma [gratified] Satyavati and the illustrious Kausalya
शुभैः पाण्डुजितैः रत्नैः तोषयाम् आस भारतśubhaiḥ pāṇḍujitaiḥ ratnaiḥ toṣayām āsa bhāratawith the fine treasures won by Pandu, gladdened them, O Bharata
ननन्द माता कौसल्या तम् अप्रतिमतेजसम्nananda mātā kausalyā tam apratimatejasammother Kausalya rejoiced over him, unmatched in splendor
जयन्तम् इव पौलोमी परिष्वज्य नरर्षभम्jayantam iva paulomī pariṣvajya nararṣabhamembracing that bull among men, as Paulomi (Shachi embraced her son) Jayanta
तस्य वीरस्य विक्रान्तैः सहस्रशतदक्षिणैःtasya vīrasya vikrāntaiḥ sahasraśatadakṣiṇaiḥby that hero's valor, with gifts (dakshina) numbering in the hundreds of thousands
अश्वमेधशतैः ईजे धृतराष्ट्रः महामखैःaśvamedhaśataiḥ īje dhṛtarāṣṭraḥ mahāmakhaiḥwith hundreds of ashvamedhas — great sacrifices — Dhritarashtra sacrificed
पाण्डुजितैpāṇḍujitaioriginal form "pāṇḍujitai", added to complete the word-by-word coverage
रत्नैस्ratnaisoriginal form "ratnais", added to complete the word-by-word coverage
अश्वमेधशतैर्aśvamedhaśatairoriginal form "aśvamedhaśatair", added to complete the word-by-word coverage
धृतराष्ट्रोdhṛtarāṣṭrooriginal form "dhṛtarāṣṭro", added to complete the word-by-word coverage
अनुवाद

"Then Bhishma gladdened Satyavati and the illustrious Kausalya, O Bharata, with the fine treasures won by Pandu. Mother Kausalya rejoiced over him, unmatched in splendor, embracing that bull among men as Shachi embraced her son Jayanta. And by that hero's valor, with gifts numbering in the hundreds of thousands, Dhritarashtra performed great sacrifices — hundreds of ashvamedhas."

संस्करण

144d846e96e5 · प्रकाशित 12 जुल॰ 2026, 4:30:26 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से