ततः प्रणादः संजज्ञे सर्वेषु कुरुवेश्मसु ॥
आकुमारं पुरं सर्वम् अभवच् छोककर्शितम् ॥
अदृष्टपूर्वा या नार्यः पुरा देवगणैर् अपि ॥
पृथग्जनेन दृश्यन्त तास् तदा निहतेश्वराः ॥
प्रकीर्य केशान् सुशुभान् भूषणान्य् अवमुच्य च ॥
एकवस्त्रधरा नार्यः परिपेतुर् अनाथवत् ॥
श्वेतपर्वतरूपेभ्यो गृहेभ्यस् तास् त्व् अपाक्रमन् ॥
गुहाभ्य इव शैलानां पृषत्यो हतयूथपाः ॥
तान्य् उदीर्णानि नारीणां तदा वृन्दान्य् अनेकशः ॥
शोकार्तान्य् अद्रवन् राजन् किशोरीणाम् इवाङ्गने ॥
प्रगृह्य बाहून् क्रोशन्त्यः पुत्रान् भ्रातॄन् पितॄन् अपि ॥
दर्शयन्तीव ता ह स्म युगान्ते लोकसंक्षयम् ॥
विलपन्त्यो रुदन्त्यश् च धावमानास् ततस् ततः ॥
शोकेनाभ्याहतज्ञानाः कर्तव्यं न प्रजज्ञिरे ॥
व्रीडां जग्मुः पुरा याः स्म सखीनाम् अपि योषितः ॥
ता एकवस्त्रा निर्लज्जाः श्वश्रूणां पुरतो ऽभवन् ॥
परस्परं सुसूक्ष्मेषु शोकेष्व् आश्वासयन् स्म याः ॥
ताः शोकविह्वला राजन्न् उपैक्षन्त परस्परम् ॥
tataḥ praṇādaḥ saṃjajñe sarveṣu kuruveśmasu ||
ākumāraṃ puraṃ sarvam abhavac chokakarśitam ||
adṛṣṭapūrvā yā nāryaḥ purā devagaṇair api ||
pṛthagjanena dṛśyanta tās tadā nihateśvarāḥ ||
prakīrya keśān suśubhān bhūṣaṇāny avamucya ca ||
ekavastradharā nāryaḥ paripetur anāthavat ||
śvetaparvatarūpebhyo gṛhebhyas tās tv apākraman ||
guhābhya iva śailānāṃ pṛṣatyo hatayūthapāḥ ||
tāny udīrṇāni nārīṇāṃ tadā vṛndāny anekaśaḥ ||
śokārtāny adravan rājan kiśorīṇām ivāṅgane ||
pragṛhya bāhūn krośantyaḥ putrān bhrātṝn pitṝn api ||
darśayantīva tā ha sma yugānte lokasaṃkṣayam ||
vilapantyo rudantyaś ca dhāvamānās tatas tataḥ ||
śokenābhyāhatajñānāḥ kartavyaṃ na prajajñire ||
vrīḍāṃ jagmuḥ purā yāḥ sma sakhīnām api yoṣitaḥ ||
tā ekavastrā nirlajjāḥ śvaśrūṇāṃ purato 'bhavan ||
parasparaṃ susūkṣmeṣu śokeṣv āśvāsayan sma yāḥ ||
tāḥ śokavihvalā rājann upaikṣanta parasparam ||
Затем во всех домах Куру поднялся вопль; весь город, до детей, был иссушён скорбью. Женщины, которых прежде не видели даже сонмы богов, теперь, потеряв своих владык, стали видны простым людям. Распустив прекрасные волосы, сняв украшения, женщины в одной одежде метались, словно оставшиеся без защиты. Они вышли из домов, похожих на белые горы, как самки антилоп из горных пещер после гибели вожаков. Тогда многочисленные толпы женщин, мучимые скорбью, бежали, о царь, словно молодые кобылицы во дворе. Подняв руки и крича о сыновьях, братьях и отцах, они словно являли гибель мира в конце юги. Причитая, плача и метаясь туда-сюда, они не понимали, что делать: их сознание было поражено скорбью. Те женщины, которые прежде стыдились даже подруг, теперь в одной одежде и без прежнего стеснения стояли перед свекровями. Те, которые раньше утешали друг друга в самых малых печалях, теперь, потрясённые скорбью, о царь, смотрели друг на друга».
603d770f8f2f · प्रकाशित 20 जून 2026, 1:44:55 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Горе разрушает дворцовые границы, украшения и социальные формы. То, что было скрыто богатством и приличием, выходит наружу как обнажённая человеческая боль.