Vedawordएक वैदिक पुस्तकालय
खोज
प्रवेश
महाभारत
Padmanabha Meets the Brahmana12.349.8-12
11675 / 15823
महाभारत · 12.349.8-12
॥
देवनागरी

नाग उवाच
अहो कल्याणवृत्तस् त्वं साधु सज्जनवत्सलः ॥
श्रवाढ्यस् त्वं महाभाग परं स्नेहेन पश्यसि ॥
अहं स नागो विप्रर्षे यथा मां विन्दते भवान् ॥
आज्ञापय यथा स्वैरं किं करोमि प्रियं तव ॥
भवन्तं स्वजनाद् अस्मि संप्राप्तं श्रुतवान् इह ॥
अतस् त्वां स्वयम् एवाहं द्रष्टुम् अभ्यागतो द्विज ॥
संप्राप्तश् च भवान् अद्य कृतार्थः प्रतियास्यति ॥
विस्रब्धो मां द्विजश्रेष्ठ विषये योक्तुम् अर्हसि ॥
वयं हि भवता सर्वे गुणक्रीता विशेषतः ॥
यस् त्वम् आत्महितं त्यक्त्वा माम् एवेहानुरुध्यसे ॥

लिप्यंतरण (IAST)

nāga uvāca
aho kalyāṇavṛttas tvaṃ sādhu sajjanavatsalaḥ ||
śravāḍhyas tvaṃ mahābhāga paraṃ snehena paśyasi ||
ahaṃ sa nāgo viprarṣe yathā māṃ vindate bhavān ||
ājñāpaya yathā svairaṃ kiṃ karomi priyaṃ tava ||
bhavantaṃ svajanād asmi saṃprāptaṃ śrutavān iha ||
atas tvāṃ svayam evāhaṃ draṣṭum abhyāgato dvija ||
saṃprāptaś ca bhavān adya kṛtārthaḥ pratiyāsyati ||
visrabdho māṃ dvijaśreṣṭha viṣaye yoktum arhasi ||
vayaṃ hi bhavatā sarve guṇakrītā viśeṣataḥ ||
yas tvam ātmahitaṃ tyaktvā mām evehānurudhyase ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
नाग उवाचnāga uvācaнаг сказал; змей произнёс
अहो कल्याण वृत्तः त्वम्aho kalyāṇa vṛttaḥ tvamо, благой нрав у тебя; достойное поведение
साधु सज्जन वत्सलःsādhu sajjana vatsalaḥхорошо, любящий добрых людей; праведных
श्रव आढ्यः त्वम् महा भागśrava āḍhyaḥ tvam mahā bhāgaбогатый славой ты, великодольный; благословенный
परम् स्नेहेन पश्यसिparam snehena paśyasiвысшею любовью видишь; смотришь
अहम् सः नागः विप्र ऋषेaham saḥ nāgaḥ vipra ṛṣeя тот наг, брахман-риши; мудрец
यथा माम् विन्दते भवान्yathā mām vindate bhavānкоторым меня находит ты; ищешь
आज्ञापय यथा स्वैरम्ājñāpaya yathā svairamповелевай как свободно; по желанию
किम् करोमि प्रियम् तवkim karomi priyam tavaчто сделать приятное тебе; для тебя
भवन्तम् स्वजनात् अस्मिbhavantam svajanāt asmiо тебе от своих людей я; родных
संप्राप्तम् श्रुतवान् इहsaṃprāptam śrutavān ihaпришедшем сюда услышал; узнал
अतः त्वाम् स्वयम् एव अहम्ataḥ tvām svayam eva ahamпоэтому тебя сам именно я; лично
द्रष्टुम् अभ्यागतः द्विजdraṣṭum abhyāgataḥ dvijaувидеть пришёл, дваждырождённый; встретить
संप्राप्तः च भवान् अद्यsaṃprāptaḥ ca bhavān adyaи ты пришедший сегодня; достигший
कृत अर्थः प्रतियास्यतिkṛta arthaḥ pratiyāsyatiдостигнув цели, уйдёшь; вернёшься
विस्रब्धः माम् द्विज श्रेष्ठvisrabdhaḥ mām dvija śreṣṭhaуверенно меня, лучший дваждырождённых; без страха
विषये योक्तुम् अर्हसिviṣaye yoktum arhasiв деле ты можешь назначить; применить
वयम् हि भवता सर्वेvayam hi bhavatā sarveведь мы все тобой; из-за тебя
गुण क्रीताः विशेषतःguṇa krītāḥ viśeṣataḥкачествами куплены особенно; покорены
यः त्वम् आत्म हितम् त्यक्त्वाyaḥ tvam ātma hitam tyaktvāпоскольку ты своё благо оставив; личную пользу
माम् एव इह अनुरुध्यसेmām eva iha anurudhyaseименно меня здесь ожидаешь; ищешь
अनुवाद

Наг сказал: «О, как благ твой нрав! Хорошо, что ты любишь добрых людей. Ты богат славой, великодольный, и смотришь с высшей любовью. Я и есть тот наг, о брахман-риши, которого ты ищешь. Повелевай свободно: что мне сделать приятного для тебя? От своих родных я услышал, что ты пришёл сюда, и потому сам пришёл увидеть тебя, дваждырождённый. Сегодня ты достиг цели и вернёшься с исполненным делом. Лучший из дваждырождённых, смело назначай мне дело. Все мы особенно покорены твоими качествами, ведь ты, оставив своё собственное благо, здесь ожидаешь именно меня».

संस्करण

290f6d4c244c · प्रकाशित 21 जून 2026, 3:03:47 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU
पिछलाश्लोक 12.349.5-7

श्लोक बदलें इन कुंजियों से