महाभारत
Mataṅga: The Ladder of Rebirth and the Inner Enemies (Part 2)13.29.5-8
12036 / 15823
महाभारत · 13.29.5-8
देवनागरी

तिर्यग्योनिगतः सर्वो मानुष्यं यदि गच्छति ॥
स जायते पुल्कसो वा चण्डालो वा कदा चन ॥
पुंश्चलः पापयोनिर् वा यः कश् चिद् इह लक्ष्यते ॥
स तस्याम् एव सुचिरं मतङ्ग परिवर्तते ॥
ततो दशगुणे काले लभते शूद्रताम् अपि ॥
शूद्रयोनाव् अपि ततो बहुशः परिवर्तते ॥
ततस् त्रिंशद् गुणे काले लभते वैश्यताम् अपि ॥
वैश्यतायां चिरं कालं तत्रैव परिवर्तते ॥

लिप्यंतरण (IAST)

tiryagyonigataḥ sarvo mānuṣyaṃ yadi gacchati ||
sa jāyate pulkaso vā caṇḍālo vā kadā cana ||
puṃścalaḥ pāpayonir vā yaḥ kaś cid iha lakṣyate ||
sa tasyām eva suciraṃ mataṅga parivartate ||
tato daśaguṇe kāle labhate śūdratām api ||
śūdrayonāv api tato bahuśaḥ parivartate ||
tatas triṃśad guṇe kāle labhate vaiśyatām api ||
vaiśyatāyāṃ ciraṃ kālaṃ tatraiva parivartate ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
तिर्यग्योनिगतः सर्वःtiryagyonigataḥ sarvaḥв звериное лоно ушедший всякий
मानुष्यं यदि गच्छतिmānuṣyaṃ yadi gacchatiв человечество если приходит
स जायते पुल्कसः वाsa jāyate pulkasaḥ vāон рождается пулкасою ли
चण्डालः वा कदा चनcaṇḍālaḥ vā kadā canaили чандалою когда-либо
पुंश्चलः पापयोनिः वाpuṃścalaḥ pāpayoniḥ vāблудный, дурного лона ли
यः कः चित् इह लक्ष्यतेyaḥ kaḥ cit iha lakṣyateкто-либо здесь примечается
स तस्याम् एव सुचिरंsa tasyām eva suciraṃон в нём же долго
मतङ्ग परिवर्ततेmataṅga parivartateМатанга, вращается (перерождается)
ततः दशगुणे कालेtataḥ daśaguṇe kāleзатем в десятикратное время
लभते शूद्रताम् अपिlabhate śūdratām apiобретает и шудрянство
शूद्रयोनौ अपि ततःśūdrayonau api tataḥв шудрином лоне же затем
बहुशः परिवर्ततेbahuśaḥ parivartateмногократно вращается
ततः त्रिंशत् गुणे कालेtataḥ triṃśat guṇe kāleзатем в тридцатикратное время
लभते वैश्यताम् अपिlabhate vaiśyatām apiобретает и вайшьянство
वैश्यतायां चिरं कालंvaiśyatāyāṃ ciraṃ kālaṃв вайшьянстве долгое время
तत्र एव परिवर्ततेtatra eva parivartateв нём же вращается
अनुवाद

«В звериное лоно ушедший всякий в человечество если приходит, он рождается пулкасою ли, или чандалою когда-либо. Блудный, дурного лона ли кто-либо здесь примечается, он в нём же долго, Матанга, вращается. Затем, в десятикратное время, обретает и шудрянство; в шудрином лоне же затем многократно вращается. Затем, в тридцатикратное время, обретает и вайшьянство; в вайшьянстве долгое время в нём же вращается».

संस्करण

efc1e56715ad · प्रकाशित 20 जून 2026, 9:20:00 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से