नारद पुराण
The duties of the householder26.41-46
270 / 1701
Linuxपन्ने पलटें
नारद पुराण · 26.41-46

Sanaka

देवनागरी

मन्वादिषु मृदाहे च अष्टकासु च नारद ॥ नावधान्ये समायाते गृही श्राद्धं समाचरेत्
श्रोत्रिये गृहमायाते ग्रहणे चंद्रसूर्योः ॥ पुण्यक्षेत्रेषु तीर्थेषु गृही श्राद्धं समाचरेत्
यज्ञो दानं तपो होमः स्वाध्यायः पितृतर्पणम् ॥ वृथा भवति तत्सर्वमूर्द्धपुंड्रं विना कृतम्
उर्द्धपुंड्रं च तुलसीं श्राद्धे नेच्छंति केचन ॥ वृथाचारः परित्याज्यस्तस्माच्छ्रेयोऽर्थिभिर्द्विजैः
इत्येवमादयो धर्माः स्मृतिमार्गप्रचोदिताः ॥ कार्याद्विजातिभिः सम्यक्सर्वकर्मफलप्रदाः
सदा चारपरा ये तु तेषां विष्णुः प्रसीदति ॥ विष्णौ प्रसन्नतां याते किमसाध्यं द्विजोत्तम

लिप्यंतरण (IAST)

manvādiṣu mṛdāhe ca aṣṭakāsu ca nārada || nāvadhānye samāyāte gṛhī śrāddhaṃ samācaret
śrotriye gṛhamāyāte grahaṇe caṃdrasūryoḥ || puṇyakṣetreṣu tīrtheṣu gṛhī śrāddhaṃ samācaret
yajño dānaṃ tapo homaḥ svādhyāyaḥ pitṛtarpaṇam || vṛthā bhavati tatsarvamūrddhapuṃḍraṃ vinā kṛtam
urddhapuṃḍraṃ ca tulasīṃ śrāddhe necchaṃti kecana || vṛthācāraḥ parityājyastasmācchreyo'rthibhirdvijaiḥ
ityevamādayo dharmāḥ smṛtimārgapracoditāḥ || kāryādvijātibhiḥ samyaksarvakarmaphalapradāḥ
sadā cāraparā ye tu teṣāṃ viṣṇuḥ prasīdati || viṣṇau prasannatāṃ yāte kimasādhyaṃ dvijottama

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
मन्वादिषुmanvādiṣuв начала манвантар
मृदाहेmṛdāheв день смерти
caи
अष्टकासुaṣṭakāsuв аштаки
caи
नारदnāradaо Нарада
नावधान्येnāvadhānyeи когда новое зерно
समायातेsamāyāteпришло
गृहीgṛhīдомохозяин
श्राद्धंśrāddhaṃшраддху
समाचरेत्samācaretда совершает
श्रोत्रियेśrotriyeзнатоке шрути
गृहमायातेgṛhamāyāteв дом пришедшем
ग्रहणेgrahaṇeпри затмении
चंद्रसूर्योःcaṃdrasūryoḥлуны и солнца
पुण्यक्षेत्रेषुpuṇyakṣetreṣuв благих полях
तीर्थेषुtīrtheṣuв тиртхах
गृहीgṛhīдомохозяин
श्राद्धंśrāddhaṃшраддху
समाचरेत्samācaretда совершает
यज्ञोyajñoжертва
दानंdānaṃдаяние
तपोtapoподвиг
होमःhomaḥвозлияние
स्वाध्यायःsvādhyāyaḥсамостоятельное чтение
पितृतर्पणम्pitṛtarpaṇamпредкам возлияние
वृथाvṛthāнапрасно
भवतिbhavatiбывает
तत्सर्वमूर्द्धपुंड्रंtatsarvamūrddhapuṃḍraṃто всё; вертикальный знак
विनाvināбез
कृतम्kṛtamсодеянное
उर्द्धपुंड्रंurddhapuṃḍraṃвертикальный знак
caи
तुलसींtulasīṃтуласи
श्राद्धेśrāddheна шраддхе
नेच्छंतिnecchaṃtiне желают
केचनkecanaнекоторые
वृथाचारःvṛthācāraḥнапрасное поведение
परित्याज्यस्तस्माच्छ्रेयोऽर्थिभिर्द्विजैःparityājyastasmācchreyo'rthibhirdvijaiḥдолжно быть оставлено потому благо ищущими дваждырождёнными
इत्येवमादयोityevamādayoтаковы и прочие
धर्माःdharmāḥдхармы
स्मृतिमार्गप्रचोदिताःsmṛtimārgapracoditāḥпутём смрити предписанные
कार्याद्विजातिभिःkāryādvijātibhiḥдолжны быть творимы дваждырождёнными
सम्यक्सर्वकर्मफलप्रदाःsamyaksarvakarmaphalapradāḥкак должно, всех дел плод дающие
सदाsadāвсегда
चारपराcāraparāповедению верны
येyeкоторые
तुtuже
तेषांteṣāṃтем
विष्णुःviṣṇuḥВишну
प्रसीदतिprasīdatiблаговолит
विष्णौviṣṇauкогда Вишну
प्रसन्नतांprasannatāṃблаговоления
यातेyāteдостиг
किमसाध्यंkimasādhyaṃчто недостижимо
द्विजोत्तमdvijottamaо лучший из дваждырождённых
अनुवाद

«В начала манвантар, в день смерти и в аштаки, о Нарада, и когда пришло новое зерно, да совершает шраддху домохозяин. Когда в дом пришёл знаток шрути, при затмении луны и солнца, в благих полях и в тиртхах да совершает шраддху домохозяин. Жертва, даяние, подвиг, возлияние, самостоятельное чтение, возлияние предкам — всё то бывает напрасно, содеянное без вертикального знака. Вертикального знака и туласи на шраддхе не желают некоторые; напрасного поведения потому должно избегать дваждырождённым, ищущим блага. Таковы и прочие дхармы, предписанные путём смрити; должны быть творимы они дваждырождёнными как должно, дающие плод всех дел. Которые же всегда верны поведению — тем благоволит Вишну; а когда Вишну достиг благоволения, что недостижимо, о лучший из дваждырождённых?»

अध्याय का पुष्पिका-वाक्य

iti śrībṛhannāradīyapurāṇe pūrvabhāge prathamapāde smārtadharmeṣu vedādhyayanādikasya gṛhasthadharmasya ca nirūpaṇaṃ nāma ṣaḍviṃśo 'dhyāyaḥ

संस्करण

df92d18c0a38 · प्रकाशित 4 सित॰ 2026, 11:35:10 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से