नारद पुराण
The Glory of the Gaṅgā in Kāśī51.13-23
1489 / 1701
Linuxपन्ने पलटें
नारद पुराण · 51.13-23

Vasu

देवनागरी

मोक्षस्तु लभ्यते काश्यां नरेणावलितात्मना ॥ ख्यातो धर्मनदो नाम ह्रदस्तत्रैव सुंदरि
धर्म एव स्वरूपेण महापातकनाशनः ॥ धूली च धूतपापा सा सर्वतीर्थमयी शुभा
हरेन्महापापसंघान्कूलजानिव पादपान् ॥ किरणा धूतपापा च पुण्यतोया सरस्वती
गंगा च यमुना चैव पंच नद्यः प्रकीर्तिताः ॥ अतः पञ्चनदं नाम तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम्
तत्राप्लुतो न गृह्णीयाद्देहितां पांचभौतिकीम् ॥ अस्मिन्पंचनदीनां तु संगमेऽघौघभेदने
स्नानमात्रान्नरो याति भित्वा ब्रह्मांडमंडपम् ॥ प्रयागे माघमासे तु सम्यक् स्नानस्य यत्फलम्
तत्फलं स्याद्दिनैकेन काश्यां पंचनदे ध्रुवम् ॥ स्नात्वा पंचनदे तीर्थे कृत्वा च पितृतर्पणम्
विष्णुं माधवमभ्यर्च्य न भूयो जन्मभाग्भवेत् ॥ यावत्संख्यास्तिला दत्ताः पितृभ्यो जलतर्पणे
पुण्ये पञ्चनदे तीर्थे तृप्तिः स्यात्तावदाब्दिकी ॥ श्रद्धया यैः कृतं श्राद्धं तीर्थे पञ्चनदे शुभे
तेषां पितामहा मुक्तानानायोनिगता अपि ॥ यमलोके पितृगणैर्गार्थयं परिगीयते
महिमानं पांचनदं दृष्ट्वा श्राद्धविधानतः ॥ अस्माकमपि वंश्योऽत्र कश्चिच्छ्राद्धं करिष्यति

लिप्यंतरण (IAST)

mokṣastu labhyate kāśyāṃ nareṇāvalitātmanā || khyāto dharmanado nāma hradastatraiva suṃdari
dharma eva svarūpeṇa mahāpātakanāśanaḥ || dhūlī ca dhūtapāpā sā sarvatīrthamayī śubhā
harenmahāpāpasaṃghānkūlajāniva pādapān || kiraṇā dhūtapāpā ca puṇyatoyā sarasvatī
gaṃgā ca yamunā caiva paṃca nadyaḥ prakīrtitāḥ || ataḥ pañcanadaṃ nāma tīrthaṃ trailokyaviśrutam
tatrāpluto na gṛhṇīyāddehitāṃ pāṃcabhautikīm || asminpaṃcanadīnāṃ tu saṃgame'ghaughabhedane
snānamātrānnaro yāti bhitvā brahmāṃḍamaṃḍapam || prayāge māghamāse tu samyak snānasya yatphalam
tatphalaṃ syāddinaikena kāśyāṃ paṃcanade dhruvam || snātvā paṃcanade tīrthe kṛtvā ca pitṛtarpaṇam
viṣṇuṃ mādhavamabhyarcya na bhūyo janmabhāgbhavet || yāvatsaṃkhyāstilā dattāḥ pitṛbhyo jalatarpaṇe
puṇye pañcanade tīrthe tṛptiḥ syāttāvadābdikī || śraddhayā yaiḥ kṛtaṃ śrāddhaṃ tīrthe pañcanade śubhe
teṣāṃ pitāmahā muktānānāyonigatā api || yamaloke pitṛgaṇairgārthayaṃ parigīyate
mahimānaṃ pāṃcanadaṃ dṛṣṭvā śrāddhavidhānataḥ || asmākamapi vaṃśyo'tra kaścicchrāddhaṃ kariṣyati

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
मोक्षस्तुmokṣastuосвобождение же
लभ्यतेlabhyateобретается
काश्यांkāśyāṃв Каши
नरेणावलितात्मनाnareṇāvalitātmanāчеловеком с собранной душою
ख्यातोkhyātoпрославлено
धर्मनदोdharmanadoДхарманада
नामnāmaпо имени
ह्रदस्तत्रैवhradastatraivaозеро там же
सुंदरिsuṃdariо прекрасная
धर्मdharmaДхарма
एवevaименно
स्वरूपेणsvarūpeṇaсвоим образом
महापातकनाशनःmahāpātakanāśanaḥвеликие грехи уничтожающий
धूलीdhūlīДхули
caи
धूतपापाdhūtapāpāДхутапапа
साона
सर्वतीर्थमयीsarvatīrthamayīиз всех тиртх состоящая
शुभाśubhāблагая
हरेन्महापापसंघान्कूलजानिवharenmahāpāpasaṃghānkūlajānivaуносит сонмы великих грехов, как на берегу выросшие
पादपान्pādapānдеревья
किरणाkiraṇāКирана
धूतपापाdhūtapāpāДхутапапа
caи
पुण्यतोयाpuṇyatoyāсвятоводная
सरस्वतीsarasvatīСарасвати
गंगाgaṃgāГанга
caи
यमुनाyamunāЯмуна
चैवcaivaи
पंचpaṃcaпять
नद्यःnadyaḥрек
प्रकीर्तिताःprakīrtitāḥназваны
अतःataḥпотому
पञ्चनदंpañcanadaṃПанчанада
नामnāmaпо имени
तीर्थंtīrthaṃтиртха
त्रैलोक्यविश्रुतम्trailokyaviśrutamв трёхмирье прославленная
तत्राप्लुतोtatrāplutoтам окунувшийся
naне
गृह्णीयाद्देहितांgṛhṇīyāddehitāṃпринимает телесность
पांचभौतिकीम्pāṃcabhautikīmпятистихийную
अस्मिन्पंचनदीनांasminpaṃcanadīnāṃв этом пяти рек
तुtuже
संगमेऽघौघभेदनेsaṃgame'ghaughabhedaneслиянии, потоки греха рассекающем
स्नानमात्रान्नरोsnānamātrānnaroодним лишь омовением человек
यातिyātiидёт
भित्वाbhitvāпробив
ब्रह्मांडमंडपम्brahmāṃḍamaṃḍapamчертог Брахманды
प्रयागेprayāgeв Праяге
माघमासेmāghamāseв месяц магху
तुtuже
सम्यक्samyakкак должно
स्नानस्यsnānasyaомовения
यत्फलम्yatphalamкакой плод
तत्फलंtatphalaṃтот плод
स्याद्दिनैकेनsyāddinaikenaда будет одним днём
काश्यांkāśyāṃв Каши
पंचनदेpaṃcanadeв Панчанаде
ध्रुवम्dhruvamнепременно
स्नात्वाsnātvāомывшись
पंचनदेpaṃcanadeв Панчанаде
तीर्थेtīrtheв тиртхе
कृत्वाkṛtvāсотворив
caи
पितृतर्पणम्pitṛtarpaṇamнасыщение предков
विष्णुंviṣṇuṃВишну
माधवमभ्यर्च्यmādhavamabhyarcyaМадхаву почтив
naне
भूयोbhūyoснова
जन्मभाग्भवेत्janmabhāgbhavetрождению причастен да будет
यावत्संख्यास्तिलाyāvatsaṃkhyāstilāсколько числом сезамов
दत्ताःdattāḥдано
पितृभ्योpitṛbhyoпредкам
जलतर्पणेjalatarpaṇeв водном насыщении
पुण्येpuṇyeв святой
पञ्चनदेpañcanadeв Панчанаде
तीर्थेtīrtheтиртхе
तृप्तिःtṛptiḥнасыщение
स्यात्तावदाब्दिकीsyāttāvadābdikīда будет на столько лет
श्रद्धयाśraddhayāс верою
यैःyaiḥкоторыми
कृतंkṛtaṃсовершена
श्राद्धंśrāddhaṃшраддха
तीर्थेtīrtheв тиртхе
पञ्चनदेpañcanadeв Панчанаде
शुभेśubheблагой
तेषांteṣāṃих
पितामहाpitāmahāдеды
मुक्तानानायोनिगताmuktānānāyonigatāосвобождены, в разные лона ушедшие
अपिapiдаже
यमलोकेyamalokeв мире Ямы
पितृगणैर्गार्थयंpitṛgaṇairgārthayaṃсонмами предков песнь
परिगीयतेparigīyateвоспевается
महिमानंmahimānaṃвеличие
पांचनदंpāṃcanadaṃПанчанады
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
श्राद्धविधानतःśrāddhavidhānataḥпо уставу шраддхи
अस्माकमपिasmākamapiи нашего
वंश्योऽत्रvaṃśyo'traрода потомок здесь
कश्चिच्छ्राद्धंkaścicchrāddhaṃкто-нибудь шраддху
करिष्यतिkariṣyatiсовершит
अनुवाद

освобождение обретается в Каши человеком с собранной душою. Прославлено там же озеро по имени Дхарманада, о прекрасная, — сама Дхарма своим образом, уничтожающая великие грехи. И Дхули, и Дхутапапа — благая, состоящая из всех тиртх, уносящая сонмы великих грехов, как деревья, выросшие на берегу. Кирана, Дхутапапа, святоводная Сарасвати, Ганга и Ямуна — пять названных рек; потому и тиртха эта по имени Панчанада, прославленная в трёхмирье. Окунувшийся там не принимает более пятистихийной телесности; в этом слиянии пяти рек, рассекающем потоки греха, одним лишь омовением идёт человек, пробив чертог Брахманды. Какой плод — от совершённого как должно омовения в Праяге в месяц магху, тот плод непременно будет одним днём в Каши, в Панчанаде. Омывшись в тиртхе Панчанаде, сотворив насыщение предков и почтив Вишну-Мадхаву, да не будет он более причастен рождению. Сколько числом сезамов дано предкам в водном насыщении в святой тиртхе Панчанаде, на столько лет и будет им насыщение. Чьими руками с верою совершена шраддха в благой тиртхе Панчанаде, — их деды освобождены, даже ушедшие в разные лона. В мире Ямы сонмами предков воспевается песнь: «Увидев величие Панчанады по уставу шраддхи, — и нашего рода потомок здесь кто-нибудь совершит шраддху,

संस्करण

792d2978005b · प्रकाशित 6 सित॰ 2026, 2:02:29 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से