पद्मपुराण
The Description of Uttara-Kuru3.4.1-6
2195 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 3.4.1-6

सूत उवाच

देवनागरी

मेरोरथोत्तरं पश्चात्पूर्वमाचक्ष्व सूत नः । निखिलेन महाबुद्धे माल्यवन्तं च पर्वतम्
दक्षिणेन तु नीलस्य मेरोः पार्श्वे तथोत्तरे । उत्तराः कुरवो विप्राः पुण्याः सिद्धनिषेविताः
तत्र वृक्षा मधुफला नित्यपुष्पफलोपगाः । पुष्पाणि च सुगन्धीनि रसवन्ति फलानि च
सर्वकामफलास्तत्र केचिद्वृक्षा द्विजोत्तमाः । अपरे क्षीरिणो नाम वृक्षास्तत्र द्विजोत्तमाः
ये क्षरन्ति सदा क्षीरं तत्र पञ्चामृतोपमम् । वस्त्राणि च प्रसूयन्ते फलेष्वाभरणानि च
सर्वा मणिमयीभूमिः सूक्ष्मकाञ्चनबालुका । सर्वर्तुसुखसंस्पर्शा निर्मलाश्च तपोधनाः

लिप्यंतरण (IAST)

merorathottaraṃ paścātpūrvamācakṣva sūta naḥ | nikhilena mahābuddhe mālyavantaṃ ca parvatam
dakṣiṇena tu nīlasya meroḥ pārśve tathottare | uttarāḥ kuravo viprāḥ puṇyāḥ siddhaniṣevitāḥ
tatra vṛkṣā madhuphalā nityapuṣpaphalopagāḥ | puṣpāṇi ca sugandhīni rasavanti phalāni ca
sarvakāmaphalāstatra kecidvṛkṣā dvijottamāḥ | apare kṣīriṇo nāma vṛkṣāstatra dvijottamāḥ
ye kṣaranti sadā kṣīraṃ tatra pañcāmṛtopamam | vastrāṇi ca prasūyante phaleṣvābharaṇāni ca
sarvā maṇimayībhūmiḥ sūkṣmakāñcanabālukā | sarvartusukhasaṃsparśā nirmalāśca tapodhanāḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
मेरोःmeroḥМеру
अथathaзатем
उत्तरम्uttaramсеверную
पश्चात्paścātзападную
पूर्वम्pūrvamвосточную
आचक्ष्वācakṣvaповедай
सूतsūtaо Сута
नःnaḥнам
निखिलेनnikhilenaполностью
महा-बुद्धेmahā-buddheо великий разумом
माल्यवन्तम्mālyavantamМальяван
caи
पर्वतम्parvatamгору
दक्षिणेनdakṣiṇenaк югу
तुtuже
नीलस्यnīlasyaот Нилы
मेरोःmeroḥМеру
पार्श्वेpārśveна стороне
तथाtathāже
उत्तरेuttareсеверной
उत्तराःuttarāḥсеверные
कुरवःkuravaḥКуру
विप्राःviprāḥо випры
पुण्याःpuṇyāḥсвятые
सिद्ध-निषेविताःsiddha-niṣevitāḥпосещаемые сиддхами
तत्रtatraтам
वृक्षाःvṛkṣāḥдеревья
मधु-फलाःmadhu-phalāḥс медовыми плодами
नित्य-पुष्प-फल-उपगाःnitya-puṣpa-phala-upagāḥвсегда в цвету и плодах
पुष्पाणिpuṣpāṇiцветы
caи
सु-गन्धीनिsu-gandhīniблагоуханные
रसवन्तिrasavantiсочные
फलानिphalāniплоды
caи
सर्व-काम-फलाःsarva-kāma-phalāḥплодоносящие всем желанным
तत्रtatraтам
केचित्kecitиные
वृक्षाःvṛkṣāḥдеревья
द्विज-उत्तमाःdvija-uttamāḥо лучшие из дваждырождённых
अपरेapareдругие
क्षीरिणःkṣīriṇaḥмолочные
नामnāmaпо имени
वृक्षाःvṛkṣāḥдеревья
तत्रtatraтам
द्विज-उत्तमाःdvija-uttamāḥо лучшие из дваждырождённых
येyeкоторые
क्षरन्तिkṣarantiисточают
सदाsadāвсегда
क्षीरम्kṣīramмолоко
तत्रtatraтам
पञ्च-अमृत-उपमम्pañca-amṛta-upamamподобное пяти амритам
वस्त्राणिvastrāṇiодежды
caи
प्रसूयन्तेprasūyanteродятся
फलेषुphaleṣuв плодах
आभरणानिābharaṇāniукрашения
caи
सर्वाsarvāвся
मणि-मयीmaṇi-mayīсамоцветная
भूमिःbhūmiḥземля
सूक्ष्म-काञ्चन-बालुकाsūkṣma-kāñcana-bālukāс тонким золотым песком
सर्व-ऋतु-सुख-संस्पर्शाsarva-ṛtu-sukha-saṃsparśāво все времена приятная на ощупь
निर्मलाःnirmalāḥчистые
caже
तपः-धनाःtapaḥ-dhanāḥо богатые подвигом
अनुवाद

«Северную, западную и восточную стороны Меру поведай нам полностью, о Сута, о великий разумом, — и гору Мальяван». — «К югу от Нилы, на северной стороне Меру, — северные Куру, о випры: святые, посещаемые сиддхами. Там деревья с медовыми плодами, всегда в цвету и плодах; цветы благоуханны и плоды сочны. Иные деревья там плодоносят всем желанным, о лучшие из дваждырождённых, а другие зовутся молочными: они всегда источают молоко, подобное пяти амритам. И одежды родятся в плодах, и украшения. Вся земля там самоцветная, с тонким золотым песком, во все времена приятная на ощупь и чистая, о богатые подвигом».

संस्करण

5f3380f7a699 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:39 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से