रामायण
Равана приносит Ситу в Ланку3.52.18-27
966 / 2464
रामायण · 3.52.18-27
देवनागरी

स तान् दृष्ट्वा महावीर्यो वरदानेन मोहितः । उवाचैतान् इदं वाक्यं प्रशस्य बलवीर्यतः ॥
नानाप्रहरणाः क्षिप्रम् इतो गच्छत सत्वराः । जनस्थानं हतस्थानं भूतपूर्वं खरालयम् ॥
तत्रोष्यतां जनस्थाने शून्ये निहतराक्षसे । पौरुषं बलम् आश्रित्य त्रासम् उत्सृज्य दूरतः ॥
बलं हि सुमहद् यन् मे जनस्थाने निवेशितम् । सदूषणखरं युद्धे हतं तद् रामसायकैः ॥
ततः क्रोधो ममापूर्वो धैर्यस्योपरि वर्धते । वैरं च सुमहज् जातं रामं प्रति सुदारुणम् ॥
निर्यातयितुम् इच्छामि तच् च वैरम् अहं रिपोः । न हि लप्स्याम्य् अहं निद्राम् अहत्वा संयुगे रिपुम् ॥
तं त्व् इदानीम् अहं हत्वा खरदूषणघातिनम् । रामं शर्मोपलप्स्यामि धनं लब्ध्वेव निर्धनः ॥
जनस्थाने वसद्भिस् तु भवद्भी रामम् आश्रिता । प्रवृत्तिर् उपनेतव्या किं करोतीति तत्त्वतः ॥
अप्रमादाच् च गन्तव्यं सर्वैर् एव निशाचरैः । कर्तव्यश् च सदा यत्नो राघवस्य वधं प्रति ॥
युष्माकं हि बलज्ञो ऽहं बहुशो रणमूर्धनि । अतश् चास्मिञ् जनस्थाने मया यूयं नियोजिताः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

sa tān dṛṣṭvā mahāvīryo varadānena mohitaḥ | uvācaitān idaṃ vākyaṃ praśasya balavīryataḥ ||
nānāpraharaṇāḥ kṣipram ito gacchata satvarāḥ | janasthānaṃ hatasthānaṃ bhūtapūrvaṃ kharālayam ||
tatroṣyatāṃ janasthāne śūnye nihatarākṣase | pauruṣaṃ balam āśritya trāsam utsṛjya dūrataḥ ||
balaṃ hi sumahad yan me janasthāne niveśitam | sadūṣaṇakharaṃ yuddhe hataṃ tad rāmasāyakaiḥ ||
tataḥ krodho mamāpūrvo dhairyasyopari vardhate | vairaṃ ca sumahaj jātaṃ rāmaṃ prati sudāruṇam ||
niryātayitum icchāmi tac ca vairam ahaṃ ripoḥ | na hi lapsyāmy ahaṃ nidrām ahatvā saṃyuge ripum ||
taṃ tv idānīm ahaṃ hatvā kharadūṣaṇaghātinam | rāmaṃ śarmopalapsyāmi dhanaṃ labdhveva nirdhanaḥ ||
janasthāne vasadbhis tu bhavadbhī rāmam āśritā | pravṛttir upanetavyā kiṃ karotīti tattvataḥ ||
apramādāc ca gantavyaṃ sarvair eva niśācaraiḥ | kartavyaś ca sadā yatno rāghavasya vadhaṃ prati ||
yuṣmākaṃ hi balajño 'haṃ bahuśo raṇamūrdhani | ataś cāsmiñ janasthāne mayā yūyaṃ niyojitāḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
स तान् दृष्ट्वा महावीर्योsa tān dṛṣṭvā mahāvīryoон их увидев, великодоблестный
वरदानेन मोहितःvaradānena mohitaḥдаром опьянённый
उवाचैतान् इदं वाक्यंuvācaitān idaṃ vākyaṃсказал им эту речь
प्रशस्य बलवीर्यतःpraśasya balavīryataḥпохвалив за силу и доблесть
नानाप्रहरणाः क्षिप्रम्nānāpraharaṇāḥ kṣipramс разными оружиями быстро
इतो गच्छत सत्वराःito gacchata satvarāḥотсюда идите поспешно
जनस्थानं हतस्थानंjanasthānaṃ hatasthānaṃв Джанастхану, место убитых
भूतपूर्वं खरालयम्bhūtapūrvaṃ kharālayamбывшую прежде жилищем Кхары
तत्रोष्यतां जनस्थानेtatroṣyatāṃ janasthāneтам живите в Джанастхане
शून्ये निहतराक्षसेśūnye nihatarākṣaseпустой, с убитыми ракшасами
पौरुषं बलम् आश्रित्यpauruṣaṃ balam āśrityaна мужество и силу опираясь
त्रासम् उत्सृज्य दूरतःtrāsam utsṛjya dūrataḥстрах отбросив далеко
बलं हि सुमहद् यन् मेbalaṃ hi sumahad yan meвойско ведь очень великое моё, которое
जनस्थाने निवेशितम्janasthāne niveśitamв Джанастхане размещённое
सदूषणखरं युद्धेsadūṣaṇakharaṃ yuddheс Душаной и Кхарой в битве
हतं तद् रामसायकैःhataṃ tad rāmasāyakaiḥубито то стрелами Рамы
ततः क्रोधो ममापूर्वोtataḥ krodho mamāpūrvoоттого гнев мой невиданный
धैर्यस्योपरि वर्धतेdhairyasyopari vardhateнад выдержкой возрастает
वैरं च सुमहज् जातंvairaṃ ca sumahaj jātaṃи вражда очень большая родилась
रामं प्रति सुदारुणम्rāmaṃ prati sudāruṇamк Раме, очень страшная
निर्यातयितुम् इच्छामिniryātayitum icchāmiотплатить желаю
तच् च वैरम् अहं रिपोःtac ca vairam ahaṃ ripoḥи ту вражду я врагу
न हि लप्स्याम्य् अहं निद्राम्na hi lapsyāmy ahaṃ nidrāmне ведь получу я сон
अहत्वा संयुगे रिपुम्ahatvā saṃyuge ripumне убив в бою врага
तं त्व् इदानीम् अहं हत्वाtaṃ tv idānīm ahaṃ hatvāего же теперь я убив
खरदूषणघातिनम्kharadūṣaṇaghātinamубийцу Кхары и Душаны
रामं शर्मोपलप्स्यामिrāmaṃ śarmopalapsyāmiРаму, покой получу
धनं लब्ध्वेव निर्धनःdhanaṃ labdhveva nirdhanaḥкак бедняк богатство получив
जनस्थाने वसद्भिस् तुjanasthāne vasadbhis tuв Джанастхане живущими же
भवद्भी रामम् आश्रिताbhavadbhī rāmam āśritāвами о Раме связанная
प्रवृत्तिर् उपनेतव्याpravṛttir upanetavyāвесть должна приноситься
किं करोतीति तत्त्वतःkiṃ karotīti tattvataḥчто делает, так истинно
अप्रमादाच् च गन्तव्यंapramādāc ca gantavyaṃс осторожностью и надо идти
सर्वैर् एव निशाचरैःsarvair eva niśācaraiḥвсеми именно ночными странниками
कर्तव्यश् च सदा यत्नोkartavyaś ca sadā yatnoи должно всегда усилие
राघवस्य वधं प्रतिrāghavasya vadhaṃ pratiк убийству Рагхавы
युष्माकं हि बलज्ञो ऽहंyuṣmākaṃ hi balajño 'haṃвашу ведь силу знаю я
बहुशो रणमूर्धनिbahuśo raṇamūrdhaniмного раз в гуще боя
अतश् चास्मिञ् जनस्थानेataś cāsmiñ janasthāneпоэтому и в этой Джанастхане
मया यूयं नियोजिताःmayā yūyaṃ niyojitāḥмною вы назначены
अनुवाद

Увидев их, великодоблестный Равана, опьянённый полученным даром, похвалил их силу и доблесть и сказал им: «Быстро идите отсюда с разным оружием, поспешите в Джанастхану, место погибших, бывшее прежде жилищем Кхары. Живите там, в пустой Джанастхане, где убиты ракшасы; опирайтесь на мужество и силу, отбросив страх далеко. Ведь моё очень великое войско, размещённое в Джанастхане вместе с Душаной и Кхарой, было убито в битве стрелами Рамы. Оттого мой невиданный гнев возрастает выше выдержки, и ко Раме возникла великая, страшная вражда. Я хочу отплатить врагу за эту вражду. Я не получу сна, пока не убью врага в бою. Убив теперь Раму, убийцу Кхары и Душаны, я получу покой, как бедняк, получивший богатство. Живя в Джанастхане, вы должны приносить мне правдивые вести о Раме: что он делает. Всем вам, ночные странники, надо идти осторожно и всегда прилагать усилия к убийству Рагхавы. Я много раз узнавал вашу силу в гуще боя; поэтому именно вас я назначаю в эту Джанастхану».

संस्करण

d81ee214bd84 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से