रामायण
Последние слова Джатаю3.64.27-31
1014 / 2464
रामायण · 3.64.27-31
देवनागरी

सौमित्रे हर काष्ठानि निर्मथिष्यामि पावकम् । गृध्रराजं दिधक्षामि मत्कृते निधनं गतम् ॥
नाथं पतगलोकस्य चिताम् आरोपयाम्य् अहम् । इमं धक्ष्यामि सौमित्रे हतं रौद्रेण रक्षसा ॥
या गतिर् यज्ञशीलानाम् आहिताग्नेश् च या गतिः । अपरावर्तिनां या च या च भूमिप्रदायिनाम् ॥
मया त्वं समनुज्ञातो गच्छ लोकान् अनुत्तमान् । गृध्रराज महासत्त्व संस्कृतश् च मया व्रज ॥
एवम् उक्त्वा चितां दीप्ताम् आरोप्य पतगेश्वरम् । ददाह रामो धर्मात्मा स्वबन्धुम् इव दुःखितः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

saumitre hara kāṣṭhāni nirmathiṣyāmi pāvakam | gṛdhrarājaṃ didhakṣāmi matkṛte nidhanaṃ gatam ||
nāthaṃ patagalokasya citām āropayāmy aham | imaṃ dhakṣyāmi saumitre hataṃ raudreṇa rakṣasā ||
yā gatir yajñaśīlānām āhitāgneś ca yā gatiḥ | aparāvartināṃ yā ca yā ca bhūmipradāyinām ||
mayā tvaṃ samanujñāto gaccha lokān anuttamān | gṛdhrarāja mahāsattva saṃskṛtaś ca mayā vraja ||
evam uktvā citāṃ dīptām āropya patageśvaram | dadāha rāmo dharmātmā svabandhum iva duḥkhitaḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
सौमित्रे हर काष्ठानिsaumitre hara kāṣṭhāniСаумитри, принеси дрова
निर्मथिष्यामि पावकम्nirmathiṣyāmi pāvakamизвлеку огонь
गृध्रराजं दिधक्षामिgṛdhrarājaṃ didhakṣāmiцаря грифов хочу сжечь
मत्कृते निधनं गतम्matkṛte nidhanaṃ gatamради меня смерть достигшего
नाथं पतगलोकस्यnāthaṃ patagalokasyaвладыку мира птиц
चिताम् आरोपयाम्य् अहम्citām āropayāmy ahamна погребальный костёр возложу я
इमं धक्ष्यामि सौमित्रेimaṃ dhakṣyāmi saumitreэтого сожгу, Саумитри
हतं रौद्रेण रक्षसाhataṃ raudreṇa rakṣasāубитого жестоким ракшасом
या गतिर् यज्ञशीलानाम्yā gatir yajñaśīlānāmкакая цель у жертвенным нравом
आहिताग्नेश् च या गतिःāhitāgneś ca yā gatiḥи какая цель у установившего священный огонь
अपरावर्तिनां या चaparāvartināṃ yā caи какая у не возвращающихся
या च भूमिप्रदायिनाम्yā ca bhūmipradāyināmи какая у дарящих землю
मया त्वं समनुज्ञातोmayā tvaṃ samanujñātoмною ты полностью дозволен
गच्छ लोकान् अनुत्तमान्gaccha lokān anuttamānиди в миры высочайшие
गृध्रराज महासत्त्वgṛdhrarāja mahāsattvaцарь грифов, великое существо
संस्कृतश् च मया व्रजsaṃskṛtaś ca mayā vrajaи очищенный мной, иди
एवम् उक्त्वा चितां दीप्ताम्evam uktvā citāṃ dīptāmтак сказав, на костёр пылающий
आरोप्य पतगेश्वरम्āropya patageśvaramвозложив владыку птиц
ददाह रामो धर्मात्माdadāha rāmo dharmātmāсжёг Рама, праведная душа
स्वबन्धुम् इव दुःखितःsvabandhum iva duḥkhitaḥкак своего родственника, скорбящий
अनुवाद

Рама сказал: «Саумитри, принеси дрова. Я извлеку огонь и предам сожжению царя грифов, который погиб ради меня. Я возложу на погребальный костёр владыку мира птиц; я сожгу его, убитого жестоким ракшасом, Саумитри. Какая цель уготована тем, кто живёт жертвоприношениями, какая — тому, кто поддерживает священный огонь, какая — тем, кто не возвращается с поля боя, и какая — дарящим землю, туда, с моего дозволения, иди и ты, царь грифов, великое существо. Очищенный мной, отправляйся». Сказав так, праведный Рама возложил владыку птиц на пылающий костёр и, скорбя, сжёг его, как собственного родственника.

संस्करण

18d75460c118 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से