अयम् आख्याति मे राम सचिवो मन्त्रिसत्तमः । हनुमान् यन्निमित्तं त्वं निर्जनं वनम् आगतः ॥
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा वसतश् च वने तव । रक्षसापहृता भार्या मैथिली जनकात्मजा ॥
त्वया वियुक्ता रुदती लक्ष्मणेन च धीमता । अन्तरं प्रेप्सुना तेन हत्वा गृध्रं जटायुषम् ॥
भार्यावियोगजं दुःखं नचिरात् त्वं विमोक्ष्यसे । अहं ताम् आनयिष्यामि नष्टां वेदश्रुतिं यथा ॥
रसातले वा वर्तन्तीं वर्तन्तीं वा नभस्तले । अहम् आनीय दास्यामि तव भार्याम् अरिंदम ॥
इदं तथ्यं मम वचस् त्वम् अवेहि च राघव । त्यज शोकं महाबाहो तां कान्ताम् आनयामि ते ॥
अनुमानात् तु जानामि मैथिली सा न संशयः । ह्रियमाणा मया दृष्टा रक्षसा क्रूरकर्मणा ॥
क्रोशन्ती राम रामेति लक्ष्मणेति च विस्वरम् । स्फुरन्ती रावणस्याङ्के पन्नगेन्द्रवधूर् यथा ॥
आत्मना पञ्चमं मां हि दृष्ट्वा शैलतटे स्थितम् । उत्तरीयं तया त्यक्तं शुभान्य् आभरणानि च ॥
तान्य् अस्माभिर् गृहीतानि निहितानि च राघव । आनयिष्याम्य् अहं तानि प्रत्यभिज्ञातुम् अर्हसि ॥
ayam ākhyāti me rāma sacivo mantrisattamaḥ | hanumān yannimittaṃ tvaṃ nirjanaṃ vanam āgataḥ ||
lakṣmaṇena saha bhrātrā vasataś ca vane tava | rakṣasāpahṛtā bhāryā maithilī janakātmajā ||
tvayā viyuktā rudatī lakṣmaṇena ca dhīmatā | antaraṃ prepsunā tena hatvā gṛdhraṃ jaṭāyuṣam ||
bhāryāviyogajaṃ duḥkhaṃ nacirāt tvaṃ vimokṣyase | ahaṃ tām ānayiṣyāmi naṣṭāṃ vedaśrutiṃ yathā ||
rasātale vā vartantīṃ vartantīṃ vā nabhastale | aham ānīya dāsyāmi tava bhāryām ariṃdama ||
idaṃ tathyaṃ mama vacas tvam avehi ca rāghava | tyaja śokaṃ mahābāho tāṃ kāntām ānayāmi te ||
anumānāt tu jānāmi maithilī sā na saṃśayaḥ | hriyamāṇā mayā dṛṣṭā rakṣasā krūrakarmaṇā ||
krośantī rāma rāmeti lakṣmaṇeti ca visvaram | sphurantī rāvaṇasyāṅke pannagendravadhūr yathā ||
ātmanā pañcamaṃ māṃ hi dṛṣṭvā śailataṭe sthitam | uttarīyaṃ tayā tyaktaṃ śubhāny ābharaṇāni ca ||
tāny asmābhir gṛhītāni nihitāni ca rāghava | ānayiṣyāmy ahaṃ tāni pratyabhijñātum arhasi ||
Сугрива сказал: «Рама, этот мой советник Хануман, лучший из советников, рассказал мне, ради чего ты пришёл в безлюдный лес. Когда ты жил в лесу вместе с братом Лакшманой, ракшас похитил твою жену, Майтили, дочь Джанаки. Она, разлучённая с тобой и с мудрым Лакшманой, плакала, а тот ракшас, выждав случай, убил грифа Джатаю. Но от скорби, рождённой разлукой с женой, ты скоро освободишься. Я приведу её, как возвращают потерянное ведийское откровение. Будет ли она в Расатале или в небесной области, я приведу и отдам тебе твою жену, покоритель врагов. Знай, Рагхава: это моё истинное слово. Оставь скорбь, великорукий, я приведу тебе твою любимую. По признакам я знаю, что это была Майтили, без сомнения: я видел, как её уносил ракшас жестокого дела. Она пронзительно кричала: “Рама! Рама! Лакшмана!” — и трепетала на коленях Раваны, как жена владыки змей. Увидев меня с четырьмя спутниками, стоящего на горном склоне, она сбросила верхнюю одежду и прекрасные украшения. Мы взяли их и сохранили, Рагхава. Я принесу их; ты должен узнать их».
0c249c41cb43 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Сугрива впервые даёт Раме вещественный след Ситы. Его обещание вернуть её звучит как обет друга: где бы она ни была, поиск не остановится.