रामायण
Хануман напоминает Сугриве о долге4.28.22-26
1184 / 2464
रामायण · 4.28.22-26
देवनागरी

प्राणत्यागाविशङ्केन कृतं तेन तव प्रियम् । तस्य मार्गाम वैदेहीं पृथिव्याम् अपि चाम्बरे ॥
न देवा न च गन्धर्वा नासुरा न मरुद्गणाः । न च यक्षा भयं तस्य कुर्युः किम् उत राक्षसाः ॥
तद् एवं शक्तियुक्तस्य पूर्वं प्रियकृतस् तथा । रामस्यार्हसि पिङ्गेश कर्तुं सर्वात्मना प्रियम् ॥
नाधस्ताद् अवनौ नाप्सु गतिर् नोपरि चाम्बरे । कस्य चित् सज्जते ऽस्माकं कपीश्वर तवाज्ञया ॥
तद् आज्ञापय कः किं ते कृते वसतु कुत्र चित् । हरयो ह्य् अप्रधृष्यास् ते सन्ति कोट्यग्रतो ऽनघ ॥

लिप्यंतरण (IAST)

prāṇatyāgāviśaṅkena kṛtaṃ tena tava priyam | tasya mārgāma vaidehīṃ pṛthivyām api cāmbare ||
na devā na ca gandharvā nāsurā na marudgaṇāḥ | na ca yakṣā bhayaṃ tasya kuryuḥ kim uta rākṣasāḥ ||
tad evaṃ śaktiyuktasya pūrvaṃ priyakṛtas tathā | rāmasyārhasi piṅgeśa kartuṃ sarvātmanā priyam ||
nādhastād avanau nāpsu gatir nopari cāmbare | kasya cit sajjate 'smākaṃ kapīśvara tavājñayā ||
tad ājñāpaya kaḥ kiṃ te kṛte vasatu kutra cit | harayo hy apradhṛṣyās te santi koṭyagrato 'nagha ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
प्राणत्यागाविशङ्केनprāṇatyāgāviśaṅkenaбез страха отдать жизнь
कृतं तेन तव प्रियम्kṛtaṃ tena tava priyamим сделано тебе дорогое
तस्य मार्गाम वैदेहींtasya mārgāma vaidehīṃдля него будем искать Вайдехи
पृथिव्याम् अपि चाम्बरेpṛthivyām api cāmbareна земле и в небе
न देवा न च गन्धर्वाna devā na ca gandharvāни боги, ни гандхарвы
नासुरा न मरुद्गणाःnāsurā na marudgaṇāḥни асуры, ни сонмы марутов
न च यक्षा भयं तस्यna ca yakṣā bhayaṃ tasyaи ни якши опасность ему
कुर्युः किम् उत राक्षसाःkuryuḥ kim uta rākṣasāḥсоздали бы, что уж ракшасы
तद् एवं शक्तियुक्तस्यtad evaṃ śaktiyuktasyaпоэтому так силой наделённого
पूर्वं प्रियकृतस् तथाpūrvaṃ priyakṛtas tathāи прежде добро сделавшего
रामस्यार्हसि पिङ्गेशrāmasyārhasi piṅgeśaРаме должен ты, о рыжеватый владыка
कर्तुं सर्वात्मना प्रियम्kartuṃ sarvātmanā priyamсделать всем существом дорогое
नाधस्ताद् अवनौnādhastād avanauни внизу на земле
नाप्सुnāpsuни в водах
गतिर् नोपरि चाम्बरेgatir nopari cāmbareход не остановится наверху в небе
कस्य चित् सज्जते ऽस्माकंkasya cit sajjate 'smākaṃу кого-либо из нас задерживается
कपीश्वर तवाज्ञयाkapīśvara tavājñayāо владыка обезьян, по твоему приказу
तद् आज्ञापयtad ājñāpayaпоэтому прикажи
कः किं ते कृतेkaḥ kiṃ te kṛteкто что ради тебя
वसतु कुत्र चित्vasatu kutra citпусть пребывает где-либо
हरयो ह्य् अप्रधृष्यास् तेharayo hy apradhṛṣyās teведь обезьяны твои неодолимы
सन्ति कोट्यग्रतो ऽनघsanti koṭyagrato 'naghaесть впереди миллионами, безгрешный
अनुवाद

«Он сделал тебе дорогое, не боясь отдать жизнь. Поэтому ради него будем искать Вайдехи на земле и в небе. Ни боги, ни гандхарвы, ни асуры, ни сонмы марутов, ни якши не могли бы внушить ему страх, что уж говорить о ракшасах. Поэтому, о рыжеватый владыка, ты всем существом должен сделать дорогое для Рамы, наделённого такой силой и прежде сделавшего тебе добро. По твоему приказу ничей путь среди нас не задержится ни внизу на земле, ни в водах, ни наверху в небе. Прикажи же: кто и что должен сделать ради тебя, где бы он ни находился? О безгрешный, твои неодолимые обезьяны исчисляются миллионами».

संस्करण

923ea0a3994c · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से