Vedawordएक वैदिक पुस्तकालय
खोज
प्रवेश
रामायण
Рама вручает Хануману свой перстень4.43.1-6
1257 / 2464
रामायण · 4.43.1-6
॥
देवनागरी

विशेषेण तु सुग्रीवो हनुमत्यर्थम् उक्तवान् । स हि तस्मिन् हरिश्रेष्ठे निश्चितार्थो ऽर्थसाधने ॥
न भूमौ नान्तरिक्षे वा नाम्बरे नामरालये । नाप्सु वा गतिसंगं ते पश्यामि हरिपुंगव ॥
सासुराः सहगन्धर्वाः सनागनरदेवताः । विदिताः सर्वलोकास् ते ससागरधराधराः ॥
गतिर् वेगश् च तेजश् च लाघवं च महाकपे । पितुस् ते सदृशं वीर मारुतस्य महौजसः ॥
तेजसा वापि ते भूतं समं भुवि न विद्यते । तद् यथा लभ्यते सीता तत्त्वम् एवोपपादय ॥
त्वय्य् एव हनुमन्न् अस्ति बलं बुद्धिः पराक्रमः । देशकालानुवृत्तश् च नयश् च नयपण्डित ॥

लिप्यंतरण (IAST)

viśeṣeṇa tu sugrīvo hanumatyartham uktavān | sa hi tasmin hariśreṣṭhe niścitārtho 'rthasādhane ||
na bhūmau nāntarikṣe vā nāmbare nāmarālaye | nāpsu vā gatisaṃgaṃ te paśyāmi haripuṃgava ||
sāsurāḥ sahagandharvāḥ sanāganaradevatāḥ | viditāḥ sarvalokās te sasāgaradharādharāḥ ||
gatir vegaś ca tejaś ca lāghavaṃ ca mahākape | pitus te sadṛśaṃ vīra mārutasya mahaujasaḥ ||
tejasā vāpi te bhūtaṃ samaṃ bhuvi na vidyate | tad yathā labhyate sītā tattvam evopapādaya ||
tvayy eva hanumann asti balaṃ buddhiḥ parākramaḥ | deśakālānuvṛttaś ca nayaś ca nayapaṇḍita ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
विशेषेण तु सुग्रीवोviśeṣeṇa tu sugrīvoособенно же Сугрива
हनुमत्यर्थम् उक्तवान्hanumatyartham uktavānХануману смысл сказал
स हि तस्मिन् हरिश्रेष्ठेsa hi tasmin hariśreṣṭheон ведь в том лучшем харе
निश्चितार्थो ऽर्थसाधनेniścitārtho 'rthasādhaneуверен в достижении цели
न भूमौ नान्तरिक्षे वाna bhūmau nāntarikṣe vāни на земле, ни в воздухе
नाम्बरे नामरालयेnāmbare nāmarālayeни в небе, ни в обители бессмертных
नाप्सु वा गतिसंगं तेnāpsu vā gatisaṃgaṃ teни в водах преграды пути тебе
पश्यामि हरिपुंगवpaśyāmi haripuṃgavaвижу, лучший из харей
सासुराः सहगन्धर्वाःsāsurāḥ sahagandharvāḥс асурами, вместе с гандхарвами
सनागनरदेवताःsanāganaradevatāḥс нагами, людьми и богами
विदिताः सर्वलोकास् तेviditāḥ sarvalokās teизвестны все миры тебе
ससागरधराधराःsasāgaradharādharāḥс океанами и горами
गतिर् वेगश् च तेजश् चgatir vegaś ca tejaś caдвижение, скорость и сила
लाघवं च महाकपेlāghavaṃ ca mahākapeи лёгкость, о великий капи
पितुस् ते सदृशं वीरpitus te sadṛśaṃ vīraтвоего отца подобны, герой
मारुतस्य महौजसःmārutasya mahaujasaḥМарута великомощного
तेजसा वापि ते भूतंtejasā vāpi te bhūtaṃпо силе же даже тебе существо
समं भुवि न विद्यतेsamaṃ bhuvi na vidyateравное на земле не находится
तद् यथा लभ्यते सीताtad yathā labhyate sītāпоэтому как найдётся Сита
तत्त्वम् एवोपपादयtattvam evopapādayaтак истину именно осуществи
त्वय्य् एव हनुमन्न् अस्तिtvayy eva hanumann astiв тебе именно, Хануман, есть
बलं बुद्धिः पराक्रमःbalaṃ buddhiḥ parākramaḥсила, разум, доблесть
देशकालानुवृत्तश् चdeśakālānuvṛttaś caи месту-времени следующий
नयश् च नयपण्डितnayaś ca nayapaṇḍitaи путь, знаток пути
अनुवाद

Сугрива особо обратился к Хануману, потому что в этом лучшем из харей он был уверен как в исполнителе дела: «О лучший из харей, я не вижу для тебя препятствия пути ни на земле, ни в воздухе, ни в небе, ни в обители бессмертных, ни в водах. Тебе известны все миры с океанами и горами, вместе с асурами, гандхарвами, нагами, людьми и богами. О великий капи, герой, твоя способность двигаться, скорость, сила и лёгкость подобны качествам твоего отца, великомощного Марута. Даже по силе на земле нет существа, равного тебе. Поэтому осуществи саму истину так, чтобы Сита была найдена. О Хануман, в тебе одном есть сила, разум, доблесть и верный путь, согласный месту и времени, о знаток пути».

संस्करण

4ccfcf620cd7 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU
पिछलाश्लोक 4.42.53-62

श्लोक बदलें इन कुंजियों से