तद् अर्थोपहितं वाक्यं प्रश्रितं हेतुसंहितम् । निशम्याहं ततः शेषं वाक्यम् उत्तरम् अब्रुवम् ॥
देवि हर्यृक्षसैन्यानाम् ईश्वरः प्लवतां वरः । सुग्रीवः सत्त्वसंपन्नस् तवार्थे कृतनिश्चयः ॥
तस्य विक्रमसंपन्नाः सत्त्ववन्तो महाबलाः । मनःसंकल्पसंपाता निदेशे हरयः स्थिताः ॥
येषां नोपरि नाधस्तान् न तिर्यक् सज्जते गतिः । न च कर्मसु सीदन्ति महत्स्व् अमिततेजसः ॥
असकृत् तैर् महाभागैर् वानरैर् बलसंयुतैः । प्रदक्षिणीकृता भूमिर् वायुमार्गानुसारिभिः ॥
मद्विशिष्टाश् च तुल्याश् च सन्ति तत्र वनौकसः । मत्तः प्रत्यवरः कश् चिन् नास्ति सुग्रीवसंनिधौ ॥
अहं तावद् इह प्राप्तः किं पुनस् ते महाबलाः । न हि प्रकृष्टाः प्रेष्यन्ते प्रेष्यन्ते हीतरे जनाः ॥
तद् अलं परितापेन देवि मन्युर् व्यपैतु ते । एकोत्पातेन ते लङ्काम् एष्यन्ति हरियूथपाः ॥
मम पृष्ठगतौ तौ च चन्द्रसूर्याव् इवोदितौ । त्वत्सकाशं महाभागे नृसिंहाव् आगमिष्यतः ॥
tad arthopahitaṃ vākyaṃ praśritaṃ hetusaṃhitam | niśamyāhaṃ tataḥ śeṣaṃ vākyam uttaram abruvam ||
devi haryṛkṣasainyānām īśvaraḥ plavatāṃ varaḥ | sugrīvaḥ sattvasaṃpannas tavārthe kṛtaniścayaḥ ||
tasya vikramasaṃpannāḥ sattvavanto mahābalāḥ | manaḥsaṃkalpasaṃpātā nideśe harayaḥ sthitāḥ ||
yeṣāṃ nopari nādhastān na tiryak sajjate gatiḥ | na ca karmasu sīdanti mahatsv amitatejasaḥ ||
asakṛt tair mahābhāgair vānarair balasaṃyutaiḥ | pradakṣiṇīkṛtā bhūmir vāyumārgānusāribhiḥ ||
madviśiṣṭāś ca tulyāś ca santi tatra vanaukasaḥ | mattaḥ pratyavaraḥ kaś cin nāsti sugrīvasaṃnidhau ||
ahaṃ tāvad iha prāptaḥ kiṃ punas te mahābalāḥ | na hi prakṛṣṭāḥ preṣyante preṣyante hītare janāḥ ||
tad alaṃ paritāpena devi manyur vyapaitu te | ekotpātena te laṅkām eṣyanti hariyūthapāḥ ||
mama pṛṣṭhagatau tau ca candrasūryāv ivoditau | tvatsakāśaṃ mahābhāge nṛsiṃhāv āgamiṣyataḥ ||
«Услышав эту смиренную, наполненную смыслом и соединённую с доводом речь, я затем сказал ответное слово: “О богиня, Сугрива, владыка войск хари и рикшей, лучший из прыгунов, наделённый мужеством, принял твёрдое решение ради тебя. У него в повиновении стоят хари, наделённые доблестью, мужественные, великосильные, летящие по одному решению мысли. Их движение не задерживается ни вверх, ни вниз, ни в сторону; безмерно сияющие, они не унывают в великих делах. Эти великосчастливые ванары, наделённые силой и следующие путём ветра, уже не раз обходили землю. Там, среди лесных жителей, есть превосходящие меня и равные мне; в присутствии Сугривы нет никого ниже меня. Если уж я прибыл сюда, что говорить о тех великосильных? Ведь лучших не посылают; посылают других. Поэтому, о богиня, довольно мучения: пусть скорбь уйдёт от тебя. Вожди хари одним прыжком придут к тебе в Ланку. А те два льва среди людей, взошедшие как луна и солнце, придут к тебе, о великосчастливая, сидя на моей спине”».
9021e51a6abe · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Хануман отвечает на практический страх Ситы практическим знанием войска. Он не преувеличивает себя: наоборот, говорит, что среди слуг Сугривы есть равные и превосходящие его, поэтому переход через океан возможен.