उत्तीर्य सागरं रामः सह वानरसेनया । संनिविष्टः समुद्रस्य तीरम् आसाद्य दक्षिणम् ॥
दृष्टो मे परिपूर्णार्थः काकुत्स्थः सहलक्ष्मणः । सहितैः सागरान्तस्थैर् बलैस् तिष्ठति रक्षितः ॥
अनेन प्रेषिता ये च राक्षसा लघुविक्रमः । राघवस् तीर्ण इत्य् एवं प्रवृत्तिस् तैर् इहाहृता ॥
स तां श्रुत्वा विशालाक्षि प्रवृत्तिं राक्षसाधिपः । एष मन्त्रयते सर्वैः सचिवैः सह रावणः ॥
इति ब्रुवाणा सरमा राक्षसी सीतया सह । सर्वोद्योगेन सैन्यानां शब्दं शुश्राव भैरवम् ॥
दण्डनिर्घातवादिन्याः श्रुत्वा भेर्या महास्वनम् । उवाच सरमा सीताम् इदं मधुरभाषिणी ॥
संनाहजननी ह्य् एषा भैरवा भीरु भेरिका । भेरीनादं च गम्भीरं शृणु तोयदनिस्वनम् ॥
कल्प्यन्ते मत्तमातंगा युज्यन्ते रथवाजिनः । तत्र तत्र च संनद्धाः संपतन्ति पदातयः ॥
आपूर्यन्ते राजमार्गाः सैन्यैर् अद्भुतदर्शनैः । वेगवद्भिर् नदद्भिश् च तोयौघैर् इव सागरः ॥
शास्त्राणां च प्रसन्नानां चर्मणां वर्मणां तथा । रथवाजिगजानां च भूषितानां च रक्षसाम् ॥
प्रभां विसृजतां पश्य नानावर्णां समुत्थिताम् । वनं निर्दहतो धर्मे यथारूपं विभावसोः ॥
घण्टानां शृणु निर्घोषं रथानां शृणु निस्वनम् । हयानां हेषमाणानां शृणु तूर्यध्वनिं यथा ॥
उद्यतायुधहस्तानां राक्षसेन्द्रानुयायिनाम् । संभ्रमो रक्षसाम् एष तुमुलो लोमहर्षणः ॥
श्रीस् त्वां भजति शोकघ्नी रक्षसां भयम् आगतम् । रामात् कमलपत्राक्षि दैत्यानाम् इव वासवात् ॥
uttīrya sāgaraṃ rāmaḥ saha vānarasenayā | saṃniviṣṭaḥ samudrasya tīram āsādya dakṣiṇam ||
dṛṣṭo me paripūrṇārthaḥ kākutsthaḥ sahalakṣmaṇaḥ | sahitaiḥ sāgarāntasthair balais tiṣṭhati rakṣitaḥ ||
anena preṣitā ye ca rākṣasā laghuvikramaḥ | rāghavas tīrṇa ity evaṃ pravṛttis tair ihāhṛtā ||
sa tāṃ śrutvā viśālākṣi pravṛttiṃ rākṣasādhipaḥ | eṣa mantrayate sarvaiḥ sacivaiḥ saha rāvaṇaḥ ||
iti bruvāṇā saramā rākṣasī sītayā saha | sarvodyogena sainyānāṃ śabdaṃ śuśrāva bhairavam ||
daṇḍanirghātavādinyāḥ śrutvā bheryā mahāsvanam | uvāca saramā sītām idaṃ madhurabhāṣiṇī ||
saṃnāhajananī hy eṣā bhairavā bhīru bherikā | bherīnādaṃ ca gambhīraṃ śṛṇu toyadanisvanam ||
kalpyante mattamātaṃgā yujyante rathavājinaḥ | tatra tatra ca saṃnaddhāḥ saṃpatanti padātayaḥ ||
āpūryante rājamārgāḥ sainyair adbhutadarśanaiḥ | vegavadbhir nadadbhiś ca toyaughair iva sāgaraḥ ||
śāstrāṇāṃ ca prasannānāṃ carmaṇāṃ varmaṇāṃ tathā | rathavājigajānāṃ ca bhūṣitānāṃ ca rakṣasām ||
prabhāṃ visṛjatāṃ paśya nānāvarṇāṃ samutthitām | vanaṃ nirdahato dharme yathārūpaṃ vibhāvasoḥ ||
ghaṇṭānāṃ śṛṇu nirghoṣaṃ rathānāṃ śṛṇu nisvanam | hayānāṃ heṣamāṇānāṃ śṛṇu tūryadhvaniṃ yathā ||
udyatāyudhahastānāṃ rākṣasendrānuyāyinām | saṃbhramo rakṣasām eṣa tumulo lomaharṣaṇaḥ ||
śrīs tvāṃ bhajati śokaghnī rakṣasāṃ bhayam āgatam | rāmāt kamalapatrākṣi daityānām iva vāsavāt ||
«Перейдя океан вместе с ванарским войском, Рама расположился, достигнув южного берега океана. Я видела Какутстху вместе с Лакшманой: он достиг цели, защищён соединёнными войсками, стоящими у края океана. Ракшасы, посланные Раваной, принесли сюда весть: “Быстродействующий Рагхава перешёл”. Услышав эту весть, о широкоокая, владыка ракшасов Равана теперь совещается со всеми советниками». Пока ракшаси Сарама говорила это Сите, они услышали страшный звук полной военной подготовки. Услышав великий звук барабана, звучащего от удара палкой, сладкоречивая Сарама сказала Сите: «О робкая, этот страшный барабан зовёт к вооружению. Слушай глубокий звук барабана, подобный гулу тучи. Готовятся опьянённые слоны, запрягаются кони колесниц, и там и там сбегаются вооружённые пехотинцы. Царские дороги наполняются чудесными на вид, быстрыми и ревущими войсками, словно океан — потоками воды. Смотри, как от сияющего оружия, щитов, доспехов, колесниц, коней, слонов и украшенных ракшасов поднимается многоцветное сияние, подобное огню, сжигающему лес в сухой сезон. Слушай гул колокольчиков, звук колесниц, ржание коней и звук труб. Эта бурная, заставляющая волосы вставать дыбом суматоха ракшасов с поднятым оружием в руках, следующих за царём ракшасов. Шри, уничтожающая скорбь, посещает тебя, о лотосолистоокая; к ракшасам пришёл страх от Рамы, как к дайтьям — от Васавы».
5ba0f5cb04f4 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Шум Ланки становится для Ситы не угрозой, а доказательством: Рама рядом, и враги уже боятся. Весть Сарамы превращает звуки войны в знаки освобождения.