रामायण
Кала передаёт Раме послание Брахмы7.94.1-8
2439 / 2464
रामायण · 7.94.1-8
देवनागरी

शृणु राम महाबाहो यदर्थम् अहम् आहतः । पितामहेन देवेन प्रेषितो ऽस्मि महाबल ॥
तवाहं पूर्वके भावे पुत्रः परपुरंजय । मायासंभावितो वीर कालः सर्वसमाहरः ॥
पितामहश् च भगवान् आह लोकपतिः प्रभुः । समयस् ते महाबाहो स्वर्लोकान् परिरक्षितुम् ॥
संक्षिप्य च पुरा लोकान् मायया स्वयम् एव हि । महार्णवे शयानो ऽप्सु मां त्वं पूर्वम् अजीजनः ॥
भोगवन्तं ततो नागम् अनन्तम् उदके शयम् । मायया जनयित्वा त्वं द्वौ च सत्त्वौ महाबलौ ॥
मधुं च कैटभं चैव ययोर् अस्थिचयैर् वृता । इयं पर्वतसंबाधा मेदिनी चाभवन् मही ॥
पद्मे दिव्यार्कसंकाशे नाभ्याम् उत्पाद्य माम् अपि । प्राजापत्यं त्वया कर्म सर्वं मयि निवेशितम् ॥
सो ऽहं संन्यस्तभारो हि त्वाम् उपासे जगत्पतिम् । रक्षां विधत्स्व भूतेषु मम तेजः करो भवान् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

śṛṇu rāma mahābāho yadartham aham āhataḥ | pitāmahena devena preṣito 'smi mahābala ||
tavāhaṃ pūrvake bhāve putraḥ parapuraṃjaya | māyāsaṃbhāvito vīra kālaḥ sarvasamāharaḥ ||
pitāmahaś ca bhagavān āha lokapatiḥ prabhuḥ | samayas te mahābāho svarlokān parirakṣitum ||
saṃkṣipya ca purā lokān māyayā svayam eva hi | mahārṇave śayāno 'psu māṃ tvaṃ pūrvam ajījanaḥ ||
bhogavantaṃ tato nāgam anantam udake śayam | māyayā janayitvā tvaṃ dvau ca sattvau mahābalau ||
madhuṃ ca kaiṭabhaṃ caiva yayor asthicayair vṛtā | iyaṃ parvatasaṃbādhā medinī cābhavan mahī ||
padme divyārkasaṃkāśe nābhyām utpādya mām api | prājāpatyaṃ tvayā karma sarvaṃ mayi niveśitam ||
so 'haṃ saṃnyastabhāro hi tvām upāse jagatpatim | rakṣāṃ vidhatsva bhūteṣu mama tejaḥ karo bhavān ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
शृणुśṛṇuслушай
रामrāmaо Рама
महाबाहोmahābāhoо длиннорукий
यदर्थम्yadarthamради чего
अहम्ahamя
आहतःāhataḥприведён
पितामहेनpitāmahenaПрародителем
देवेनdevenaбогом
प्रेषितःpreṣitaḥпослан
अस्मिasmiя есть
महाबलmahābalaо великосильный
तवtavaтвой
अहम्ahamя
पूर्वकेpūrvakeв прежнем
भावेbhāveсостоянии
पुत्रःputraḥсын
परपुरंजयparapuraṃjayaо покоритель вражеских городов
मायासंभावितःmāyāsaṃbhāvitaḥпроизведённый майей
वीरvīraо герой
कालःkālaḥКала
सर्वसमाहरःsarvasamāharaḥсобирающий всё
पितामहःpitāmahaḥПрародитель
caи
भगवान्bhagavānпочтенный
आहāhaсказал
लोकपतिःlokapatiḥвладыка миров
प्रभुःprabhuḥгосподин
समयःsamayaḥвремя
तेteтебе
महाबाहोmahābāhoо длиннорукий
स्वर्लोकान्svarlokānнебесные миры
परिरक्षितुम्parirakṣitumзащитить
संक्षिप्यsaṃkṣipyaсвернув
caи
पुराpurāпрежде
लोकान्lokānмиры
माययाmāyayāмайей
स्वयम् एवsvayam evaсам именно
हिhiведь
महार्णवेmahārṇaveв великом океане
शयानःśayānaḥлежащий
अप्सुapsuв водах
माम्māmменя
त्वम्tvamты
पूर्वम्pūrvamпрежде
अजीजनःajījanaḥпородил
भोगवन्तम्bhogavantamимеющего кольца
ततःtataḥзатем
नागम्nāgamзмея
अनन्तम्anantamАнанту
उदकेudakeв воде
शयम्śayamлежащего
माययाmāyayāмайей
जनयित्वाjanayitvāпородив
त्वम्tvamты
द्वौdvauдвух
caи
सत्त्वौsattvauсуществ
महाबलौmahābalauвеликосильных
मधुम्madhumМадху
caи
कैटभम्kaiṭabhamКайтабху
च एवca evaи также
ययोःyayoḥчьими
अस्थिचयैःasthicayaiḥскоплениями костей
वृताvṛtāпокрытая
इयम्iyamэта
पर्वतसंबाधाparvatasaṃbādhāтеснимая горами
मेदिनीmedinīземля
caи
अभवत्abhavatстала
महीmahīвеликая земля
पद्मेpadmeв лотосе
दिव्यार्कसंकाशेdivyārkasaṃkāśeподобном божественному солнцу
नाभ्याम्nābhyāmиз пупка
उत्पाद्यutpādyaпроизведя
माम्māmменя
अपिapiтакже
प्राजापत्यम्prājāpatyamпраджапатийское
त्वयाtvayāтобой
कर्मkarmaдело
सर्वम्sarvamвсё
मयिmayiво мне
निवेशितम्niveśitamпомещено
सःsaḥтот
अहम्ahamя
संन्यस्तभारःsaṃnyastabhāraḥсложивший бремя
हिhiведь
त्वाम्tvāmтебе
उपासेupāseприбегаю
जगत्पतिम्jagatpatimк владыке мира
रक्षाम्rakṣāmзащиту
विधत्स्वvidhatsvaустрой
भूतेषुbhūteṣuдля существ
ममmamaмою
तेजःकरःtejaḥkaraḥсоздающий силу
भवान्bhavānты
अनुवाद

«О длиннорукий Рама, слушай, ради чего я приведён. О великосильный, я послан богом Прародителем. О покоритель вражеских городов, в твоём прежнем состоянии я был твоим сыном, произведённым майей; о герой, я — Кала, собирающий всё. Почтенный Прародитель, владыка миров и господин, сказал: “О длиннорукий, для тебя пришло время защитить небесные миры. Прежде, свернув миры своей майей, ты сам лежал в водах великого океана и породил меня. Затем ты майей породил змея Ананту, лежащего в воде, и двух великосильных существ, Мадху и Кайтабху; скоплениями их костей была покрыта эта земля, и она стала великой землёй, теснимой горами. В лотосе, подобном божественному солнцу, из своего пупка ты произвёл и меня, и всё праджапатийское дело было тобой помещено во мне. Поэтому я, сложив бремя, прибегаю к тебе, владыке мира. Устрой защиту для существ; ты создаёшь мою силу”».

संस्करण

d21f777e29a9 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से