वराह पुराण
On action and knowledge5.25-32
29 / 1719
Linuxपन्ने पलटें
वराह पुराण · 5.25-32

Raibhya

देवनागरी

किमेतदुच्यते भद्र प्रत्यक्षं हेतुमद्वचः । ततः श्रुत्वा मुनेर्विप्रं लुब्धकः प्राह धर्मवित् । कुत्वा लोहमयं जालं तस्याधो ज्वलनं ददौ
दत्त्वा वह्निं द्विजं प्राह ज्वाल्यतां काष्ठसचयः । ततो विप्रो मुखेनाग्निं प्रज्वाल्य विरराम ह
ज्वलिते तु पुनर्वह्नौ तं जालं लोहसंभवम् । पृथक्पृथक् सहस्त्राणि निन्येऽन्तर्जालकैर्द्विज । एकस्थानगतस्यापि वह्नेरायसजालकैः
ततो लुब्धोऽब्रवीद्विप्रमेकां ज्वालां महामुने । गृहाण येन शेषाणां करिष्यामीह नाशनम्
एवमुक्त्वा हुताशे तु तोयपूर्णं घटं द्रुतम् । चिक्षेप सहसा वह्निः प्रशशामाशु पूर्ववत्
ततोऽब्रवील्लुब्धकस्तु ब्राह्मणं तं तपोधनम् । भगवन् या त्वया ज्वाला गृहोतासीद्धुताशनात् । प्रयच्छ येन मार्गाणि मांसान्यानाय्य भक्षये
एवमुक्तस्तदा विप्रो यावदायसजालकम् । पश्यत्येव न तत्राग्निर्मूलनाशे गतः क्षयम्
ततो विलक्षभावेन ब्राह्मणः शंसितव्रतः । तूष्णींभूतस्थितस्तावल्लुब्धको वाक्यमब्रवीत्

लिप्यंतरण (IAST)

kimetaducyate bhadra pratyakṣaṃ hetumadvacaḥ | tataḥ śrutvā munervipraṃ lubdhakaḥ prāha dharmavit | kutvā lohamayaṃ jālaṃ tasyādho jvalanaṃ dadau
dattvā vahniṃ dvijaṃ prāha jvālyatāṃ kāṣṭhasacayaḥ | tato vipro mukhenāgniṃ prajvālya virarāma ha
jvalite tu punarvahnau taṃ jālaṃ lohasaṃbhavam | pṛthakpṛthak sahastrāṇi ninye'ntarjālakairdvija | ekasthānagatasyāpi vahnerāyasajālakaiḥ
tato lubdho'bravīdvipramekāṃ jvālāṃ mahāmune | gṛhāṇa yena śeṣāṇāṃ kariṣyāmīha nāśanam
evamuktvā hutāśe tu toyapūrṇaṃ ghaṭaṃ drutam | cikṣepa sahasā vahniḥ praśaśāmāśu pūrvavat
tato'bravīllubdhakastu brāhmaṇaṃ taṃ tapodhanam | bhagavan yā tvayā jvālā gṛhotāsīddhutāśanāt | prayaccha yena mārgāṇi māṃsānyānāyya bhakṣaye
evamuktastadā vipro yāvadāyasajālakam | paśyatyeva na tatrāgnirmūlanāśe gataḥ kṣayam
tato vilakṣabhāvena brāhmaṇaḥ śaṃsitavrataḥ | tūṣṇīṃbhūtasthitastāvallubdhako vākyamabravīt

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
किमेतदुच्यतेkimetaducyateчто это говорится
भद्रbhadraо добрый
प्रत्यक्षंpratyakṣaṃочевидное
हेतुमद्वचःhetumadvacaḥдоводом обоснованное слово
ततःtataḥзатем
श्रुत्वाśrutvāуслышав
मुनेर्विप्रंmunervipraṃот мудреца брахмана
लुब्धकःlubdhakaḥохотник
प्राहprāhaмолвил
धर्मवित्dharmavitзнающий дхарму
कुत्वाkutvāсделав
लोहमयंlohamayaṃжелезную
जालंjālaṃсеть
तस्याधोtasyādhoпод нею
ज्वलनंjvalanaṃогонь
ददौdadauположил
दत्त्वाdattvāдав
वह्निंvahniṃогонь
द्विजंdvijaṃбрахману
ज्वाल्यतांjvālyatāṃда будет зажжена
काष्ठसचयःkāṣṭhasacayaḥгруда дров
ततोtatoтогда
विप्रोviproбрахман
मुखेनाग्निंmukhenāgniṃустами огонь
प्रज्वाल्यprajvālyaраздув
विररामvirarāmaперестал
haпоистине
ज्वलितेjvaliteкогда разгорелся
पुनर्वह्नौpunarvahnauснова огонь
तंtaṃту
लोहसंभवम्lohasaṃbhavamиз железа сделанную
पृथक्पृथक्pṛthakpṛthakпорознь
सहस्त्राणिsahastrāṇiтысячами
निन्येninyeразнёс
न्तर्जालकैर्द्विजntarjālakairdvijaвнутренними ячеями, о брахман
एकस्थानगतस्यापिekasthānagatasyāpiхотя и в одном месте пребывающего
वह्नेरायसजालकैःvahnerāyasajālakaiḥогня железными ячеями
लुब्धोlubdhoохотник
ब्रवीद्विप्रमेकांbravīdvipramekāṃсказал брахману: одно
ज्वालांjvālāṃпламя
महामुनेmahāmuneо великий мудрец
गृहाणgṛhāṇaвозьми
येनyenaкоторым
शेषाणांśeṣāṇāṃу остальных
करिष्यामीहkariṣyāmīhaсделаю здесь
नाशनम्nāśanamуничтожение
एवमुक्त्वाevamuktvāтак сказав
हुताशेhutāśeв огонь
तुtuже
तोयपूर्णंtoyapūrṇaṃполный воды
घटंghaṭaṃкувшин
द्रुतम्drutamбыстро
चिक्षेपcikṣepaбросил
सहसाsahasāвнезапно
वह्निःvahniḥогонь
प्रशशामाशुpraśaśāmāśuугас тотчас
पूर्ववत्pūrvavatкак прежде
ब्रवील्लुब्धकस्तुbravīllubdhakastuсказал охотник же
ब्राह्मणंbrāhmaṇaṃбрахману
तपोधनम्tapodhanamбогатому подвижничеством
भगवन्bhagavanо владыка
याкоторое
त्वयाtvayāтобою
गृहोतासीद्धुताशनात्gṛhotāsīddhutāśanātвзято было от огня
प्रयच्छprayacchaотдай
मार्गाणिmārgāṇiдобытое на охоте
मांसान्यानाय्यmāṃsānyānāyyaмясо принеся
भक्षयेbhakṣayeсъем
एवमुक्तस्तदाevamuktastadāтак спрошенный тогда
यावदायसजालकम्yāvadāyasajālakamпокуда на железную сеть
पश्यत्येवpaśyatyevaсмотрит
तत्राग्निर्मूलनाशेtatrāgnirmūlanāśeтам огня; при гибели корня
गतःgataḥушёл
क्षयम्kṣayamв убыль
विलक्षभावेनvilakṣabhāvenaс растерянным чувством
ब्राह्मणःbrāhmaṇaḥбрахман
शंसितव्रतःśaṃsitavrataḥтвёрдый в обете
तूष्णींभूतस्थितस्तावल्लुब्धकोtūṣṇīṃbhūtasthitastāvallubdhakoмолча стоял, покуда охотник
वाक्यमब्रवीत्vākyamabravītслово сказал
saон
saон
caи
caи
naне
naне
ततोtatoзатем
ततोtatoзатем
विप्रोviproбрахман
जालंjālaṃсеть
अनुवाद

«„Что это говорится, о добрый, — слово очевидное и доводом обоснованное?“ Затем, услышав это от мудреца, охотник, знающий дхарму, молвил брахману. Сделав железную сеть, он положил под нею огонь и, дав огонь, сказал брахману: „Да будет зажжена груда дров“. Тогда брахман, раздув огонь устами, перестал. Когда огонь снова разгорелся, ту сеть, сделанную из железа, он разнёс порознь тысячами внутренних ячей, о брахман, — хотя огонь и пребывал в одном месте, железными ячеями. Тогда охотник сказал брахману: „Возьми одно пламя, о великий мудрец, — которым я здесь сделаю уничтожение остальных“. Так сказав, он быстро бросил в огонь кувшин, полный воды, — и огонь внезапно угас тотчас, как прежде. Тогда охотник сказал брахману, богатому подвижничеством: „О владыка, то пламя, что было взято тобою от огня, — отдай, чтобы я, принеся добытое на охоте мясо, съел“. Так спрошенный, брахман смотрит на железную сеть — а огня там нет: при гибели корня он ушёл в убыль. Тогда брахман, твёрдый в обете, с растерянным чувством молча стоял, покуда охотник не сказал слово».

संस्करण

afb71d8eec2a · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 7:35:03 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से