वराह पुराण
The Vāmana vow of the twelfth day43.7-12
234 / 1719
Linuxपन्ने पलटें
वराह पुराण · 43.7-12

Durvāsā

देवनागरी

एतैरुपस्करैर्युक्तं प्रभाते स द्विजातये । दापयेत् प्रीयतां विष्णुर्ह्रस्वरूपीत्युदीरयेत्
मासनाम्ना तु संयुक्तं प्रादुर्भावविधानकम् । प्रीयतामिति सर्वत्र विधिरेष प्रकीर्तितः
श्रूयते च पुरा राजा हर्यश्वः पृथिवीपतिः । अपुत्रः स तपस्तेपे पुत्रमिच्छंस्तपोधनम्
तस्यैव कुर्वतो व्युष्टिं पुत्रार्थे मुनिसत्तम । आजगाम हरिः पूर्वं द्विजरूपं समाश्रितः
उवाच तपसा राजन् किं ते व्यवसितं प्रभो । पुत्रार्थमिति प्रोवाच तं विप्रः प्रत्युवाच ह
इदमेव विधानं तु कुरु राजन्नुवाच ह । एवमुक्त्वा तु राजानं क्षणादन्तर्हितः प्रभुः

लिप्यंतरण (IAST)

etairupaskarairyuktaṃ prabhāte sa dvijātaye | dāpayet prīyatāṃ viṣṇurhrasvarūpītyudīrayet
māsanāmnā tu saṃyuktaṃ prādurbhāvavidhānakam | prīyatāmiti sarvatra vidhireṣa prakīrtitaḥ
śrūyate ca purā rājā haryaśvaḥ pṛthivīpatiḥ | aputraḥ sa tapastepe putramicchaṃstapodhanam
tasyaiva kurvato vyuṣṭiṃ putrārthe munisattama | ājagāma hariḥ pūrvaṃ dvijarūpaṃ samāśritaḥ
uvāca tapasā rājan kiṃ te vyavasitaṃ prabho | putrārthamiti provāca taṃ vipraḥ pratyuvāca ha
idameva vidhānaṃ tu kuru rājannuvāca ha | evamuktvā tu rājānaṃ kṣaṇādantarhitaḥ prabhuḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
एतैरुपस्करैर्युक्तंetairupaskarairyuktaṃэтими принадлежностями снабжённого
प्रभातेprabhāteна рассвете
saон
द्विजातयेdvijātayeдваждырождённому
दापयेत्dāpayetпусть даст
प्रीयतांprīyatāṃда будет доволен
विष्णुर्ह्रस्वरूपीत्य्viṣṇurhrasvarūpīty«Вишну в малом облике» — так
उदीरयेत्udīrayetпусть возгласит
मासनाम्नाmāsanāmnāименем месяца
तुtuже
संयुक्तंsaṃyuktaṃсоединённое
प्रादुर्भावविधानकम्prādurbhāvavidhānakamустановление явления
प्रीयतामितिprīyatāmiti«да будет доволен» — так
सर्वत्रsarvatraповсюду
विधिरेषvidhireṣaэтот устав
प्रकीर्तितःprakīrtitaḥназван
श्रूयतेśrūyateслышится
caи
पुराpurāвстарь
राजाrājāцарь
हर्यश्वःharyaśvaḥХарьяшва
पृथिवीपतिःpṛthivīpatiḥвладыка земли
अपुत्रःaputraḥбездетный
तपस्तेपेtapastepeподвижничество совершал
पुत्रमिच्छंस्putramicchaṃsсына желая
तपोधनम्tapodhanamбогатого подвижничеством
तस्यैवtasyaivaу него именно
कुर्वतोkurvatoсовершающего
व्युष्टिंvyuṣṭiṃусердие
पुत्रार्थेputrārtheради сына
मुनिसत्तमmunisattamaо лучший из мудрецов
आजगामājagāmaпришёл
हरिःhariḥХари
पूर्वंpūrvaṃпрежде
द्विजरूपंdvijarūpaṃоблик брахмана
समाश्रितःsamāśritaḥпринявший
उवाचuvācaсказал
तपसाtapasāподвижничеством
राजन्rājanо царь
किंkiṃчто
तेteу тебя
व्यवसितंvyavasitaṃнамерено
प्रभोprabhoо владыка
पुत्रार्थमितिputrārthamiti«ради сына» — так
प्रोवाचprovācaсказал
तंtaṃему
विप्रःvipraḥбрахман
प्रत्युवाचpratyuvācaответил
haпоистине
इदमेवidamevaэто именно
विधानंvidhānaṃустановление
कुरुkuruсоверши
राजन्न्rājannо царь
एवमुक्त्वाevamuktvāтак сказав
राजानंrājānaṃцарю
क्षणाद्kṣaṇādв миг
अन्तर्हितःantarhitaḥсокрылся
प्रभुःprabhuḥвладыка
saон
तुtuже
उवाचuvācaсказал
राजाrājāцарь
अनुवाद

«Снабжённого этими принадлежностями, на рассвете пусть он даст его дваждырождённому и возгласит: „Да будет доволен Вишну в малом облике“. Соединённое с именем месяца установление явления — „да будет доволен“ — таков этот устав, названный повсюду. И слышится, что встарь был царь Харьяшва, владыка земли; бездетный, он совершал подвижничество, желая сына, богатого подвижничеством. И к нему, совершающему усердие ради сына, о лучший из мудрецов, пришёл Хари, прежде принявший облик брахмана, и сказал: „Что у тебя, о царь, намерено подвижничеством, о владыка?“ „Ради сына“ — так сказал он; и брахман ответил ему: „Это именно установление соверши, о царь“. Так сказав царю, владыка в миг сокрылся».

संस्करण

6f7ed32e9af8 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 11:24:19 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से