वराह पुराण
The greatness of the faithful wife209.1-5
1657 / 1719
Linuxपन्ने पलटें
वराह पुराण · 209.1-5

Nārada

देवनागरी

अथ पतिव्रतामाहात्म्य वर्णनम् ॥ कर्मणा केन राजेन्द्र तपसा वा तपोधनाः ॥ उत्तमां च गतिं यांति कृष्णवासः प्रशंस मे
एवमुक्तस्तु धर्मात्मा नारदेनाब्रवीत्तदा ॥ न तस्य नियमो विप्र तपो नैव च सुव्रत
उपवासो न दानं वा न देवो वा महामुने ॥ यादृशी तु भवेद्विप्र शृणु तत्त्वं समासतः
प्रसुप्ते या प्रस्वपिति जागर्ति विबुधे स्वयम् ॥ भुङ्क्ते तु भोजिते विप्र सा मृत्युं जयति धुवम्
मौने मौना भवेद्या तु स्थिते तिष्ठति या स्वयम् ॥ सा मृत्युं जायते विप्र नान्यत्पश्यामि किंचन

लिप्यंतरण (IAST)

atha pativratāmāhātmya varṇanam || karmaṇā kena rājendra tapasā vā tapodhanāḥ || uttamāṃ ca gatiṃ yāṃti kṛṣṇavāsaḥ praśaṃsa me
evamuktastu dharmātmā nāradenābravīttadā || na tasya niyamo vipra tapo naiva ca suvrata
upavāso na dānaṃ vā na devo vā mahāmune || yādṛśī tu bhavedvipra śṛṇu tattvaṃ samāsataḥ
prasupte yā prasvapiti jāgarti vibudhe svayam || bhuṅkte tu bhojite vipra sā mṛtyuṃ jayati dhuvam
maune maunā bhavedyā tu sthite tiṣṭhati yā svayam || sā mṛtyuṃ jāyate vipra nānyatpaśyāmi kiṃcana

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
अथathaитак
पतिव्रतामाहात्म्यpativratāmāhātmyaвеличия верной мужу
वर्णनम्varṇanamописание
कर्मणाkarmaṇāделом
केनkenaкаким
राजेन्द्रrājendraо владыка царей
तपसाtapasāподвигом
वाили
तपोधनाःtapodhanāḥбогатые подвигом
उत्तमांuttamāṃвысшей
caи
गतिंgatiṃучасти
यांतिyāṃtiдостигают
कृष्णवासःkṛṣṇavāsaḥв тёмных одеждах
प्रशंसpraśaṃsaповедай
मेmeмне
एवमुक्तस्तुevamuktastuтак спрошенный же
धर्मात्माdharmātmāправедный душою
नारदेनाब्रवीत्तदाnāradenābravīttadāНарадою, сказал тогда
naнет
तस्यtasyaу неё
नियमोniyamoправила
विप्रvipraо брахман
तपोtapoподвига
नैवnaivaвовсе не
caи
सुव्रतsuvrataо твёрдый в обете
उपवासोupavāsoпост
naне
दानंdānaṃдар
वाили
naне
देवोdevoбожество
वाили
महामुनेmahāmuneо великий мудрец
यादृशीyādṛśīкакова
तुtuже
भवेद्विप्रbhavedvipraда будет, о брахман
शृणुśṛṇuслушай
तत्त्वंtattvaṃистину
समासतःsamāsataḥвкратце
प्रसुप्तेprasupteкогда уснул
याкоторая
प्रस्वपितिprasvapitiзасыпает
जागर्तिjāgartiбодрствует
विबुधेvibudheкогда проснулся
स्वयम्svayamсама
भुङ्क्तेbhuṅkteест
तुtuже
भोजितेbhojiteкогда накормлен
विप्रvipraо брахман
साона
मृत्युंmṛtyuṃсмерть
जयतिjayatiпобеждает
धुवम्dhuvamнепременно
मौनेmauneпри молчании
मौनाmaunāмолчащая
भवेद्याbhavedyāда будет которая
तुtuже
स्थितेsthiteкогда стоит
तिष्ठतिtiṣṭhatiстоит
याкоторая
स्वयम्svayamсама
साона
मृत्युंmṛtyuṃсмерть
जायतेjāyateпобеждает
विप्रvipraо брахман
नान्यत्पश्यामिnānyatpaśyāmiиного не вижу
किंचनkiṃcanaничего
अनुवाद

Итак, описание величия верной мужу. «Каким делом, о владыка царей, или подвигом богатые подвигом, в тёмных одеждах, высшей участи достигают? Поведай мне». Так спрошенный Нарадою, праведный душою сказал тогда: «Нет у неё правила, о брахман, и подвига вовсе нет, о твёрдый в обете; ни поста, ни дара, ни божества, о великий мудрец. Какова же да будет, о брахман, — слушай истину вкратце. Когда уснул он — засыпает; бодрствует, когда проснулся, сама; ест, когда накормлен он, о брахман, — она смерть побеждает непременно. При молчании молчащая да будет которая; когда стоит он — стоит сама которая: она смерть побеждает, о брахман; иного не вижу ничего».

संस्करण

7aba394017be · प्रकाशित 4 सित॰ 2026, 3:57:39 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से