मैत्रेय श्रूयतां तस्य बलस्य बलशालिनः कृतं यद् अन्यत् तेनाभूत् तद् अपि श्रूयतां त्वया ।
नरकस्यासुरेन्द्रस्य देवपक्षविरोधिनः सखाभवन् महावीर्यो द्विविदो नाम वानरः ।
वैरानुबन्धं बलवान् स चकार सुरान् प्रति नरकं हतवान् कृष्णो देवराजेन चोदितः ।
करिष्ये सर्वदेवानां तस्माद् एष प्रतिक्रियाम् यज्ञविध्वंसनं कुर्वन् मर्त्यलोकक्षयं तथा ।
ततो विध्वंसयाम् आस यज्ञान् अज्ञानमोहितः बिभेद साधुमर्यादां क्षयं चक्रे च देहिनाम् ।
ददाह चपलो देशान् पुरग्रामान्तराणि च क्वचिच् च पर्वताक्षेपैर् ग्रामादीन् समचूर्णयत् ।
शैलान् उत्पाट्य तोयेषु मुमोचाम्बुनिधौ तथा पुनश् चार्णवमध्यस्थः क्षोभयाम् आस सागरम् ।
तेन विक्षोभितश् चाब्धिर् उद्वेलो द्विज जायते प्लावयंस् तीरजान् ग्रामान् पुरादीन् अतिवेगवान् ।
कामरूपी महारूपं कृत्वा सस्यान्य् अशेषतः लुठन् भ्रमणसंमर्दैः संचूर्णयति वानरः ।
तेन विप्रकृतं सर्वं जगद् एतद् दुरात्मना निःस्वाध्यायवषट्कारं मैत्रेयासीत् सुदुःखितम् ।
एकदा रैवतोद्याने पपौ पानं हलायुधः रेवती च महाभागा तथैवान्या वरस्त्रियः ।
उपगीयमानो विलसल्ललनामौलिमध्यगः रेमे यदुवरश्रेष्ठः कुबेर इव मन्दरे ।
maitreya śrūyatāṃ tasya balasya balaśālinaḥ kṛtaṃ yad anyat tenābhūt tad api śrūyatāṃ tvayā /
narakasyāsurendrasya devapakṣavirodhinaḥ sakhābhavan mahāvīryo dvivido nāma vānaraḥ /
vairānubandhaṃ balavān sa cakāra surān prati narakaṃ hatavān kṛṣṇo devarājena coditaḥ /
kariṣye sarvadevānāṃ tasmād eṣa pratikriyām yajñavidhvaṃsanaṃ kurvan martyalokakṣayaṃ tathā /
tato vidhvaṃsayām āsa yajñān ajñānamohitaḥ bibheda sādhumaryādāṃ kṣayaṃ cakre ca dehinām /
dadāha capalo deśān puragrāmāntarāṇi ca kvacic ca parvatākṣepair grāmādīn samacūrṇayat /
śailān utpāṭya toyeṣu mumocāmbunidhau tathā punaś cārṇavamadhyasthaḥ kṣobhayām āsa sāgaram /
tena vikṣobhitaś cābdhir udvelo dvija jāyate plāvayaṃs tīrajān grāmān purādīn ativegavān /
kāmarūpī mahārūpaṃ kṛtvā sasyāny aśeṣataḥ luṭhan bhramaṇasaṃmardaiḥ saṃcūrṇayati vānaraḥ /
tena viprakṛtaṃ sarvaṃ jagad etad durātmanā niḥsvādhyāyavaṣaṭkāraṃ maitreyāsīt suduḥkhitam /
ekadā raivatodyāne papau pānaṃ halāyudhaḥ revatī ca mahābhāgā tathaivānyā varastriyaḥ /
upagīyamāno vilasallalanāmaulimadhyagaḥ reme yaduvaraśreṣṭhaḥ kubera iva mandare /
Да будет услышано, о Майтрея, что иное было содеяно тем Балою, изобилующим силою; да будет и то услышано тобою.
У Нараки, владыки асуров, враждебного стороне богов, был другом весьма могучий Двивида по имени, обезьяна.
Сильный, он сотворил вражду к богам: «Кришна, побуждённый царём богов, убил Нараку;
потому сотворю я всем богам воздаяние — разрушая жертвы и творя гибель мира смертных».
Затем, обольщённый неведением, он разрушал жертвы, разрушал межу добрых обычаев и творил гибель воплощённых.
Непоседливый, сжигал он страны, города и деревни, а иногда метанием гор стирал деревни в порошок.
Вырывая горы, бросал он их в воды и во вместилище вод; а затем, стоя посреди океана, взбаламучивал море.
И взбаламученный им океан выходит из берегов, о дваждырождённый, весьма стремительный, затопляя прибрежные деревни, города и прочее.
Принимающий облик по воле, приняв огромный облик, обезьяна, катаясь, давкою при кружении растирает посевы без остатка.
Измучен был им, злодеем, весь этот мир, о Майтрея, и стал весьма страждущим, без чтения вед и возгласа «вашат».
Однажды в саду Райваты вооружённый плугом пил хмельное, и достойная Ревати, и другие прекрасные жёны.
Воспеваемый, пребывающий посреди венца резвящихся красавиц, веселился лучший из лучших ядавов, как Кубера на Мандаре.
d409fcdbe79a · प्रकाशित 22 अग॰ 2026, 9:37:06 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Мстит он за друга, и это стоит услышать прямо.
Нарака был ему другом; убили друга — и он пошёл войной на весь мир. Побуждение человеческое, а вышло из него вот что.
Вред перечислен не воинский, а хозяйственный: сжигает деревни, топит побережье, растирает посевы, катаясь по полям. Воюет он с урожаем.
И сказано, чем кончилось для мира: не стало чтения вед и возгласа «вашат». Когда рушат жизнь снизу, первым замолкает обряд.
А рядом, встык, поставлена картина: Баларама пьёт в саду среди женщин. Мир страдает — а он веселится; книга ставит одно подле другого без всякого перехода.