Maheśvara
महेश्वर उवाच । पञ्चतत्त्वार्चनं ब्रूहि शङ्खचक्रगदाधर । येन विज्ञानमात्रेण नरो याति परं पदम्
हरिरुवाच । पञ्चतत्त्वार्चनं वक्ष्ये तव शङ्कर सुव्रत । मङ्गल्यं मङ्गलं दिव्यं रहस्यं कामदं परम्
तच्छृणुष्व महादेव पवित्रं कलिनाशनम् । एक एवाव्ययः शान्तः परमात्मा सनातनः
वासुदेवो ध्रुवः शुद्धः सर्वव्यापी निरञ्जनः । स एव मायाया देव पञ्चधा संस्थितो हरिः
लोकानुग्रहकृद्विष्णुः सर्वदुष्टविनाशनः । वासुदेवस्वरूपेण तथा सङ्कर्षणेन च
तथा प्रद्युम्नरूपेणानिरुद्धाख्येन च स्थितः । नारायणस्वरूपेण पञ्चधा ह्यद्वयः स्थितः
maheśvara uvāca / pañcatattvārcanaṃ brūhi śaṅkhacakragadādhara / yena vijñānamātreṇa naro yāti paraṃ padam
hariruvāca / pañcatattvārcanaṃ vakṣye tava śaṅkara suvrata / maṅgalyaṃ maṅgalaṃ divyaṃ rahasyaṃ kāmadaṃ param
tacchṛṇuṣva mahādeva pavitraṃ kalināśanam / eka evāvyayaḥ śāntaḥ paramātmā sanātanaḥ
vāsudevo dhruvaḥ śuddhaḥ sarvavyāpī nirañjanaḥ / sa eva māyāyā deva pañcadhā saṃsthito hariḥ
lokānugrahakṛdviṣṇuḥ sarvaduṣṭavināśanaḥ / vāsudevasvarūpeṇa tathā saṅkarṣaṇena ca
tathā pradyumnarūpeṇāniruddhākhyena ca sthitaḥ / nārāyaṇasvarūpeṇa pañcadhā hyadvayaḥ sthitaḥ
Махешвара сказал: «Поведай поклонение пяти сутям, о держащий раковину, диск и палицу, — такое, которым одним лишь уразумением человек идёт в высшую обитель». Хари сказал: «Изреку тебе поклонение пяти сутям, о Шанкара, о твёрдый в обете, — благодатное, благое, дивное, тайное, высшее, дающее желаемое. Слушай же о том, о великий бог: оно чисто и уничтожает Кали. Он один, неизменный, умиротворённый, высший предвечный дух — Васудева, неколебимый, чистый, всепроникающий, незапятнанный. И он же, о бог, майею своей утвердился пятерично — Хари, Вишну, творящий милость миру и уничтожающий всех злых: обликом Васудевы, и Санкаршаной, и обликом Прадьюмны, и именуемым Анируддхой, и обликом Нараяны — пятерично пребывает недвойственный».
5d90685710b4 · опубликовано 2 сент. 2026 г., 05:39:05 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Обещано, что довольно одного уразумения. Из всех глав об обряде эта одна ставит понимание прежде действия.
Пять образов названы не пятью богами, а одним, утвердившимся пятерично собственной майей. Разделение исходит от него самого, а не случается с ним.
Последнее слово стиха — «недвойственный». Оно поставлено сразу после счёта до пяти, и счёт им не отменяется.