धार्यमाणस्य ये दृष्टा पद्मरागमणेर्गुणाः । धारणादिन्द्रनीलस्य तानेवाप्नोति मानवः
यथा च पद्मरागाणां जातकत्रितयं भवेत् । इन्द्र नीलेष्वपि तथा द्रष्टव्यमविशेषतः
परीक्षाप्रत्ययैर्यैश्च पद्मरागः परीक्ष्यते । त एव प्रत्यया दृष्टा इन्द्रनीलमणेरपि
यावन्तं च क्रमेदग्निं पद्मरागोपयोगतः । इन्द्रनीलमणिस्तस्मात्क्रमेत सुमहत्तरम्
तथापि न परीक्षार्थं गुणानामभि (ति) वृद्धये । मणिरग्नौ समाधेयः कथञ्चिदपि कश्चन
अग्निमात्रापरिज्ञाने दाहदोषैश्च दूपितः । सो ऽनर्थाय भवेद्भर्तुः कर्तुः कारयितुस्तथा
dhāryamāṇasya ye dṛṣṭā padmarāgamaṇerguṇāḥ / dhāraṇādindranīlasya tānevāpnoti mānavaḥ
yathā ca padmarāgāṇāṃ jātakatritayaṃ bhavet / indra nīleṣvapi tathā draṣṭavyamaviśeṣataḥ
parīkṣāpratyayairyaiśca padmarāgaḥ parīkṣyate / ta eva pratyayā dṛṣṭā indranīlamaṇerapi
yāvantaṃ ca kramedagniṃ padmarāgopayogataḥ / indranīlamaṇistasmātkrameta sumahattaram
tathāpi na parīkṣārthaṃ guṇānāmabhi (ti) vṛddhaye / maṇiragnau samādheyaḥ kathañcidapi kaścana
agnimātrāparijñāne dāhadoṣaiśca dūpitaḥ / so 'narthāya bhavedbhartuḥ kartuḥ kārayitustathā
Какие достоинства увидены у носимого самоцвета-рубина, те же обретает человек и от ношения сапфира. И как у рубинов бывает троица пород, так же, без различия, да будет усмотрено и у сапфиров. И какими признаками испытания испытуется рубин, те же признаки усмотрены и для самоцвета-сапфира. Сколь великий огонь выдержит он по применению рубина, гораздо больший того выдержит самоцвет-сапфир. Всё же ни ради испытания, ни для приращения достоинств никакой самоцвет никак не должен быть положен в огонь: при незнании меры огня, испорченный изъянами от жжения, он станет к беде носителю, делателю и заказчику.
7f27b479c442 · опубликовано 2 сент. 2026 г., 08:28:39 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Про сапфир прямо сказано: всё, что известно о рубине, годится и здесь — те же породы, те же пробы, те же плоды ношения. Наука пользуется уже доказанным вместо того, чтобы повторять его заново.
И тут же — единственный запрет во всей ювелирной части: в огонь камень не класть. Испытание, которое сапфир выдержал бы лучше рубина, запрещено именно потому, что оно необратимо.
Беда от сожжённого камня падает на троих: носителя, мастера и того, кто заказал работу. Ответственность разложена по всей цепочке, а не оставлена одному владельцу.