स्वदारनिरतश्चैव स्त्रियो रक्ष्या यतस्ततः । भर्तृभ्रातृपितृज्ञातिश्वश्रूश्वशुरदेवरैः
बन्धुभिश्च स्त्रियः पूज्या भूषणाच्छादनाशनैः । संयतो पस्करा दक्षा हृष्टा व्ययपराङ्मुखी
श्वश्रूश्वशुरयोः कुर्यात्पादयोर्वन्दनं सदा । क्रीडाशरीरसंस्कारसमाजोत्सवदशनम्
हास्यं परगृहे यानं त्यजेत्प्रेषितभर्तृका । रक्षेत्कन्यां पिता बाल्ये यौवने पतिरेव ताम्
वार्धक्ये रक्षते पुत्रो ह्यन्यथा ज्ञातयस्तथा । पतिं विना न तिष्ठेत्तु दिवा वा यदि वा निशि
ज्येष्ठां धर्मविधौ कुर्यान्न कनिष्ठां कदाचन । दाहयेदग्निहोत्रेण स्त्रियं वृत्तवतीं पतिः
आहरेद्विधिवद्दारानग्निं चैवाविलम्बितः । हिता भर्तुर्दिवं गच्छेदिह कीर्तीरवाप्य च
svadāranirataścaiva striyo rakṣyā yatastataḥ / bhartṛbhrātṛpitṛjñātiśvaśrūśvaśuradevaraiḥ
bandhubhiśca striyaḥ pūjyā bhūṣaṇācchādanāśanaiḥ / saṃyato paskarā dakṣā hṛṣṭā vyayaparāṅmukhī
śvaśrūśvaśurayoḥ kuryātpādayorvandanaṃ sadā / krīḍāśarīrasaṃskārasamājotsavadaśanam
hāsyaṃ paragṛhe yānaṃ tyajetpreṣitabhartṛkā / rakṣetkanyāṃ pitā bālye yauvane patireva tām
vārdhakye rakṣate putro hyanyathā jñātayastathā / patiṃ vinā na tiṣṭhettu divā vā yadi vā niśi
jyeṣṭhāṃ dharmavidhau kuryānna kaniṣṭhāṃ kadācana / dāhayedagnihotreṇa striyaṃ vṛttavatīṃ patiḥ
āharedvidhivaddārānagniṃ caivāvilambitaḥ / hitā bharturdivaṃ gacchediha kīrtīravāpya ca
Довольный своею женою; и жёны должны быть охраняемы отовсюду — мужем, братом, отцом, сородичами, свекровью, свёкром, деверями и родичами; и жёны почитаемы украшениями, одеждой и пищей. Прибранная, с утварью, умелая, весёлая, отвращённая от расточительства, да совершает она всегда поклон стопам свекрови и свёкра. Забавы, убранство тела, глядение сборищ и празднеств, смех и хождение в чужой дом да оставит она, когда муж в отъезде. Отец да хранит деву в детстве, в юности — муж, в старости хранит сын; а иначе — сородичи. И без мужа да не пребывает она ни днём, ни ночью. При обряде закона да берёт он старшую, а младшую — никогда. Добродетельную жену муж да сожжёт с агнихотрой; и да возьмёт он по уставу жену и огонь без промедления. Благая мужу, она идёт на небо, обретя славу и здесь.
iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśākhye ācārakāṇḍe yājñavalkyoktagṛhasthadharmanirṇayo nāma pañcanavatitamo 'dhyāyaḥ
3d79a8785a23 · опубликовано 2 сент. 2026 г., 10:02:59 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Охрана жены возложена сразу на восьмерых — от мужа до деверя. Такая же плотная опека расписана и для трёх возрастов: отец, муж, сын, а если никого нет — сородичи; одной её не оставляют никогда.
В том же ряду стоит и обязанность дома: жёны почитаемы украшениями, одеждой и пищей. Содержание названо не милостью, а требованием, обращённым к тем же, кому поручена охрана.
Последние строки — о вдовце: сжечь жену с её огнём и без промедления взять новую жену и новый огонь. Дом не может стоять без жены и без огня, и восстанавливают их одновременно.