Garuḍa
अन्यथा क्लिश्यते जन्तुः पाथेयरहितः पथि । एवं ज्ञात्वा खगश्रेष्ठ वृषयज्ञं समाचरेत्
अकृत्वा म्रियते यस्तु अपुत्रो नैव मुक्तिभाक् । अपुत्रो ऽपि हि यः कुर्यात्सुखं याति महापथे
अग्निहोत्राधिभिर्यज्ञैर्दानैश्च विविधैरपि । न तां गतिमवाप्नोति वृषोत्सर्गेण या गतिः
यज्ञानां चैव सर्वेषां वृषयज्ञस्तथोत्तमः । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन वृषयज्ञं समाचरेत्
गरुड उवाच । कथयस्व प्रसादेन क्षयाहं चौर्ध्वदैहिकम् । कस्मिन्काले तिथौ कस्यां विधिना केन तद्भवेत्
कृत्वा किं फलमाप्नोति एतन्मे वद साम्प्रतम् । त्वत्प्रसादेन गोविन्द मुक्ते भवति मानवः
श्रीकृष्ण उवाच । कार्तिकादिषु मासेषु याम्यायतगते रवौ । शुक्लपक्षे तथा पक्षिन्द्वादश्यादितिथौ शुभे
शुभे लग्ने मुहूर्ते वा शुचौ देशे समाहितः । ब्राह्मणं तु समाहूय विधिज्ञं शुभलक्षणम्
जपहोमैस्तथा दानैः कुर्याद्दहेस्य शोधनम् । पुण्ये ऽभिजित्सुनक्षत्रे ग्रहान्देवान्समर्चयेत्
होमं कुर्याद्यथाशक्ति मन्त्रैश्च विविधैरपि । ग्रहाणां स्थापनं कुर्यात्पूर्वं चैव खगेश्वर
मातॄणां पूजनं कार्यं वसोर्धारां च पातयेत् । वह्निं संस्थाप्य तत्रैव पूर्णं होमं तु कारयेत्
शालग्रामं च संस्थाप्य वैष्णवं श्राद्धमाचरेत् । वृषं सम्पूज्य तत्रैव वस्त्रालङ्कारभूषणैः
anyathā kliśyate jantuḥ pātheyarahitaḥ pathi / evaṃ jñātvā khagaśreṣṭha vṛṣayajñaṃ samācaret
akṛtvā mriyate yastu aputro naiva muktibhāk / aputro 'pi hi yaḥ kuryātsukhaṃ yāti mahāpathe
agnihotrādhibhiryajñairdānaiśca vividhairapi / na tāṃ gatimavāpnoti vṛṣotsargeṇa yā gatiḥ
yajñānāṃ caiva sarveṣāṃ vṛṣayajñastathottamaḥ / tasmātsarvaprayatnena vṛṣayajñaṃ samācaret
garuḍa uvāca / kathayasva prasādena kṣayāhaṃ caurdhvadaihikam / kasminkāle tithau kasyāṃ vidhinā kena tadbhavet
kṛtvā kiṃ phalamāpnoti etanme vada sāmpratam / tvatprasādena govinda mukte bhavati mānavaḥ
śrīkṛṣṇa uvāca / kārtikādiṣu māseṣu yāmyāyatagate ravau / śuklapakṣe tathā pakṣindvādaśyāditithau śubhe
śubhe lagne muhūrte vā śucau deśe samāhitaḥ / brāhmaṇaṃ tu samāhūya vidhijñaṃ śubhalakṣaṇam
japahomaistathā dānaiḥ kuryāddahesya śodhanam / puṇye 'bhijitsunakṣatre grahāndevānsamarcayet
homaṃ kuryādyathāśakti mantraiśca vividhairapi / grahāṇāṃ sthāpanaṃ kuryātpūrvaṃ caiva khageśvara
mātṝṇāṃ pūjanaṃ kāryaṃ vasordhārāṃ ca pātayet / vahniṃ saṃsthāpya tatraiva pūrṇaṃ homaṃ tu kārayet
śālagrāmaṃ ca saṃsthāpya vaiṣṇavaṃ śrāddhamācaret / vṛṣaṃ sampūjya tatraiva vastrālaṅkārabhūṣaṇaiḥ
Иначе существо мучается в пути, лишённое дорожного припаса. Узнав это, о лучший из птиц, да совершает человек жертву быка. Кто умирает, её не совершив, тот и бессыновний не причастен освобождению; а кто, хотя бы и бессыновний, совершит её, тот легко идёт по великому пути. Ни агнихотрою и прочими жертвами, ни разными даяниями не достигает человек того пути, который достигается отпущением быка. Из всех жертв жертва быка наилучшая; потому со всяким усердием да совершает он жертву быка. Гаруда сказал: поведай милостиво о дне кончины и о посмертном обряде: в какое время, в какой титхи, каким уставом он совершается? И какой плод обретает совершивший? Скажи мне это ныне: твоею милостью, о Говинда, человек становится освобождённым. Шри-Кришна сказал: в месяцах, начиная с картики, когда солнце ушло на юг, в светлую половину, о птица, в двенадцатый и прочие благие дни, при благом восхождении или в благую мухурту, в чистом месте, сосредоточенный, созвав брахмана, знающего устав и с благими приметами, — джапой, возлияниями и даяниями да совершит он очищение тела. В святом добром созвездии Абхиджит да почтит он планеты и богов; возлияние да совершит по силам разными мантрами; и сперва да совершит установление планет, о владыка птиц. Должно совершить почитание Матерей и пролить поток богатства; установив там же огонь, да велит он совершить полное возлияние. Установив шалаграму, да совершит вайшнавскую шраддху; и там же да почтит быка одеждами, уборами и украшениями.
3c4c5108e48b · опубликовано 3 сент. 2026 г., 00:05:47 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Всё, что было сказано о бессыновнем прежде, здесь исправлено делом: и без сына совершивший обряд идёт легко. Дело оказывается сильнее происхождения.\n\nОбряд разложен по времени и месту с точностью до созвездия, но само перечисление ведёт не к быку, а к шалаграме: прежде отпущения совершается вайшнавская шраддха.\n\nБыка не готовят к закланию, а наряжают. Одежды, уборы и украшения — то же, что подносят почётному гостю перед дорогой.