Махабхарата
Улука, Шакуни, Крипа и Критаварман теснят Пандавов8.18.1-11
8733 / 15823
Махабхарата · 8.18.1-11
Деванагари

संजय उवाच
युयुत्सुं तव पुत्रं तु प्राद्रवन्तं महद् बलम् ॥
उलूको ऽभ्यपतत् तूर्णं तिष्ठ तिष्ठेति चाब्रवीत् ॥
युयुत्सुस् तु ततो राजञ् शितधारेण पत्रिणा ॥
उलूकं ताडयाम् आस वज्रेणेन्द्र इवाचलम् ॥
उलूकस् तु ततः क्रुद्धस् तव पुत्रस्य संयुगे ॥
क्षुरप्रेण धनुश् छित्त्वा ताडयाम् आस कर्णिना ॥
तद् अपास्य धनुश् छिन्नं युयुत्सुर् वेगवत्तरम् ॥
अन्यद् आदत्त सुमहच् चापं संरक्तलोचनः ॥
शाकुनिं च ततः षष्ट्या विव्याध भरतर्षभ ॥
सारथिं त्रिभिर् आनर्छत् तं च भूयो व्यविध्यत ॥
उलूकस् तं तु विंशत्या विद्ध्वा हेमविभूषितैः ॥
अथास्य समरे क्रुद्धो ध्वजं चिच्छेद काञ्चनम् ॥
स च्छिन्नयष्टिः सुमहाञ् शीर्यमाणो महाध्वजः ॥
पपात प्रमुखे राजन् युयुत्सोः काञ्चनोज्ज्वलः ॥
ध्वजम् उन्मथितं दृष्ट्वा युयुत्सुः क्रोधमूर्छितः ॥
उलूकं पञ्चभिर् बाणैर् आजघान स्तनान्तरे ॥
उलूकस् तस्य भल्लेन तैलधौतेन मारिष ॥
शिरश् चिच्छेद सहसा यन्तुर् भरतसत्तम ॥
जघान चतुरो ऽश्वांश् च तं च विव्याध पञ्चभिः ॥
सो ऽतिविद्धो बलवता प्रत्यपायाद् रथान्तरम् ॥
तं निर्जित्य रणे राजन्न् उलूकस् त्वरितो ययौ ॥
पाञ्चालान् सृञ्जयांश् चैव विनिघ्नन् निशितैः शरैः ॥

Транслитерация (IAST)

saṃjaya uvāca
yuyutsuṃ tava putraṃ tu prādravantaṃ mahad balam ||
ulūko 'bhyapatat tūrṇaṃ tiṣṭha tiṣṭheti cābravīt ||
yuyutsus tu tato rājañ śitadhāreṇa patriṇā ||
ulūkaṃ tāḍayām āsa vajreṇendra ivācalam ||
ulūkas tu tataḥ kruddhas tava putrasya saṃyuge ||
kṣurapreṇa dhanuś chittvā tāḍayām āsa karṇinā ||
tad apāsya dhanuś chinnaṃ yuyutsur vegavattaram ||
anyad ādatta sumahac cāpaṃ saṃraktalocanaḥ ||
śākuniṃ ca tataḥ ṣaṣṭyā vivyādha bharatarṣabha ||
sārathiṃ tribhir ānarchat taṃ ca bhūyo vyavidhyata ||
ulūkas taṃ tu viṃśatyā viddhvā hemavibhūṣitaiḥ ||
athāsya samare kruddho dhvajaṃ ciccheda kāñcanam ||
sa cchinnayaṣṭiḥ sumahāñ śīryamāṇo mahādhvajaḥ ||
papāta pramukhe rājan yuyutsoḥ kāñcanojjvalaḥ ||
dhvajam unmathitaṃ dṛṣṭvā yuyutsuḥ krodhamūrchitaḥ ||
ulūkaṃ pañcabhir bāṇair ājaghāna stanāntare ||
ulūkas tasya bhallena tailadhautena māriṣa ||
śiraś ciccheda sahasā yantur bharatasattama ||
jaghāna caturo 'śvāṃś ca taṃ ca vivyādha pañcabhiḥ ||
so 'tividdho balavatā pratyapāyād rathāntaram ||
taṃ nirjitya raṇe rājann ulūkas tvarito yayau ||
pāñcālān sṛñjayāṃś caiva vinighnan niśitaiḥ śaraiḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
संजय उवाचsaṃjaya uvācaСанджая сказал; Санджая произнёс
युयुत्सुम् तव पुत्रम् तुyuyutsum tava putram tuЮютсу твоего сына же; твоего сына Юютсу
प्राद्रवन्तम् महत् बलम्prādravantam mahat balamбегущим на великое войско; ринувшегося к армии
उलूकः अभ्यपतत् तूर्णम्ulūkaḥ abhyapatat tūrṇamУлука налетел быстро; Улука быстро напал
तिष्ठ तिष्ठ इति च अब्रवीत्tiṣṭha tiṣṭha iti ca abravītстой, стой, так сказал; велел остановиться
युयुत्सुः तु ततः राजन्yuyutsuḥ tu tataḥ rājanЮютсу же тогда, царь; затем Юютсу
शितधारेण पत्रिणाśitadhāreṇa patriṇāостролезвийной оперённой стрелой; острой стрелой
उलूकम् ताडयाम् आसulūkam tāḍayām āsaУлуку ударил; поразил Улуку
वज्रेण इन्द्रः इव अचलम्vajreṇa indraḥ iva acalamкак Индра ваджрой гору; словно Индра гору
उलूकः तु ततः क्रुद्धःulūkaḥ tu tataḥ kruddhaḥУлука же тогда разгневанный; разгневанный Улука
तव पुत्रस्य संयुगेtava putrasya saṃyugeтвоего сына в бою; в сражении с ним
क्षुरप्रेण धनुः छित्त्वाkṣurapreṇa dhanuḥ chittvāкшурапрой лук рассекши; срезав лук
ताडयाम् आस कर्णिनाtāḍayām āsa karṇināударил карниной; поразил стрелой
तत् अपास्य धनुः छिन्नम्tat apāsya dhanuḥ chinnamтот отбросив лук рассечённый; отбросив сломанный лук
युयुत्सुः वेगवत्तरम्yuyutsuḥ vegavattaramЮютсу более быстрый; быстро
अन्यत् आदत्त सुमहत्anyat ādatta sumahatдругой взял очень большой; взял другой
चापम् संरक्तलोचनःcāpam saṃraktalocanaḥлук, с покрасневшими глазами; с налитыми глазами
शाकुनिम् च ततः षष्ट्याśākunim ca tataḥ ṣaṣṭyāШакунина затем шестьюдесятью; Улуку шестьюдесятью
विव्याध भरतर्षभvivyādha bharatarṣabhaпронзил, бык Бхаратов; поразил
सारथिम् त्रिभिः आनर्छत्sārathim tribhiḥ ānarchatвозницу тремя ударил; возницу тремя
तम् च भूयः व्यविध्यतtam ca bhūyaḥ vyavidhyataи его снова пронзил; снова ранил
उलूकः तम् तु विंशत्याulūkaḥ tam tu viṃśatyāУлука его же двадцатью; Улука двадцатью
विद्ध्वा हेमविभूषितैःviddhvā hemavibhūṣitaiḥпронзив золотоукрашенными; золотыми стрелами
अथ अस्य समरे क्रुद्धःatha asya samare kruddhaḥзатем его в бою разгневанный; потом в гневе
ध्वजम् चिच्छेद काञ्चनम्dhvajam ciccheda kāñcanamзнамя отсёк золотое; срезал золотой флаг
स छिन्नयष्टिः सुमहान्sa chinnayaṣṭiḥ sumahānтот с рассечённым древком огромный; огромный флаг
शीर्यमाणः महाध्वजःśīryamāṇaḥ mahādhvajaḥрассыпаясь, великий флаг; разваливаясь
पपात प्रमुखे राजन्papāta pramukhe rājanупал впереди, царь; рухнул перед ним
युयुत्सोः काञ्चनोज्ज्वलःyuyutsoḥ kāñcanojjvalaḥЮютсу золотосияющий; золотом сияя
ध्वजम् उन्मथितम् दृष्ट्वाdhvajam unmathitam dṛṣṭvāзнамя сорванным увидев; увидев флаг
युयुत्सुः क्रोधमूर्छितःyuyutsuḥ krodhamūrchitaḥЮютсу гневом охваченный; обезумев от гнева
उलूकम् पञ्चभिः बाणैःulūkam pañcabhiḥ bāṇaiḥУлуку пятью стрелами; пятью стрелами
आजघान स्तनान्तरेājaghāna stanāntareударил между грудями; поразил в грудь
उलूकः तस्य भल्लेनulūkaḥ tasya bhallenaУлука его бхаллой; Улука стрелой
तैलधौतेन मारिषtailadhautena māriṣaмаслом очищенной, почтенный; отполированной
शिरः चिच्छेद सहसाśiraḥ ciccheda sahasāголову отсёк внезапно; сразу срезал
यन्तुः भरतसत्तमyantuḥ bharatasattamaвозницы, лучший Бхаратов; у возницы
जघान चतुरः अश्वान् चjaghāna caturaḥ aśvān caи убил четырёх коней; убил коней
तम् च विव्याध पञ्चभिःtam ca vivyādha pañcabhiḥи его пронзил пятью; Юютсу пятью
सः अतिविद्धः बलवताsaḥ atividdhaḥ balavatāон, сильно пронзённый сильным; тяжело раненый
प्रत्यपायात् रथान्तरम्pratyapāyāt rathāntaramотступил к другой колеснице; ушёл на другую ратху
तम् निर्जित्य रणे राजन्tam nirjitya raṇe rājanего победив в бою, царь; победив Юютсу
उलूकः त्वरितः ययौulūkaḥ tvaritaḥ yayauУлука быстро пошёл; поспешил дальше
पाञ्चालान् सृञ्जयान् च एवpāñcālān sṛñjayān ca evaПанчалов и Сринджаев также; к Панчалам и Сринджаям
विनिघ्नन् निशितैः शरैःvinighnan niśitaiḥ śaraiḥпоражая острыми стрелами; сражая стрелами
Литературный перевод

Санджая сказал: «Когда твой сын Юютсу бросился на великое войско, Улука быстро налетел на него и крикнул: “Стой! Стой!” Тогда Юютсу, о царь, ударил Улуку остролезвийной оперённой стрелой, как Индра ваджрой поражает гору. Разгневанный Улука в бою с твоим сыном кшурапрой рассёк его лук и поразил карниной. Юютсу отбросил сломанный лук, с налитыми кровью глазами взял другой, очень большой, и шестьюдесятью стрелами поразил сына Шакуни, тремя ударил его возницу и снова ранил самого Улуку. Улука, пронзив его двадцатью золотоукрашенными стрелами, в гневе отсёк в бою его золотое знамя. Огромный золотосияющий флаг Юютсу, с рассечённым древком, рассыпаясь, рухнул перед ним. Увидев сорванное знамя, Юютсу, охваченный гневом, пятью стрелами поразил Улуку в грудь. Тогда Улука отполированной бхаллой внезапно отсёк голову его вознице, убил четырёх коней и пятью стрелами пронзил Юютсу. Тяжело раненый сильным противником, Юютсу отступил к другой колеснице. Победив его в бою, Улука быстро двинулся дальше, поражая острыми стрелами Панчалов и Сринджаев».

Версия

d84f582a0210 · опубликовано 20 июн. 2026 г., 04:29:37 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами