कलाः काष्ठा मुहूर्ताश् च दिना नाड्यः क्षणा लवाः ॥
पक्षा मासाश् च ऋतवस् तुल्याः संवत्सराणि च ॥
पृथिवी देश इत्य् उक्तः कालः स च न दृश्यते ॥
अभिप्रेतार्थसिद्ध्यर्थं न्यायतो यच् च तत् तथा ॥
एतौ धर्मार्थशास्त्रेषु मोक्षशास्त्रेषु चर्षिभिः ॥
प्रधानाव् इति निर्दिष्टौ कामेशाभिमतौ नृणाम् ॥
परीक्ष्यकारी युक्तस् तु सम्यक् समुपपादयेत् ॥
देशकालाव् अभिप्रेतौ ताभ्यां फलम् अवाप्नुयात् ॥
kalāḥ kāṣṭhā muhūrtāś ca dinā nāḍyaḥ kṣaṇā lavāḥ ||
pakṣā māsāś ca ṛtavas tulyāḥ saṃvatsarāṇi ca ||
pṛthivī deśa ity uktaḥ kālaḥ sa ca na dṛśyate ||
abhipretārthasiddhyarthaṃ nyāyato yac ca tat tathā ||
etau dharmārthaśāstreṣu mokṣaśāstreṣu carṣibhiḥ ||
pradhānāv iti nirdiṣṭau kāmeśābhimatau nṛṇām ||
parīkṣyakārī yuktas tu samyak samupapādayet ||
deśakālāv abhipretau tābhyāṃ phalam avāpnuyāt ||
«Калы, каштхи, мухурты, дни, нади, мгновения, лавы, полумесяцы, месяцы, времена года и годы — всё это меры времени. Земля называется местом; время же само по себе не видно. Для достижения желанной цели всё должно совершаться согласно правилу. Место и время мудрецы называют главными как в шастрах дхармы и пользы, так и в шастрах освобождения; они дороги людям, стремящимся к своим целям. Тот, кто действует после проверки и собранно, правильно доводит дело до осуществления; найдя подходящее место и время, он получает плод».
75362180f007 · опубликовано 20 июн. 2026 г., 22:06:06 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Финал соединяет притчу с общим принципом: действие созревает через deśa и kāla, место и время. Даже верное намерение может погибнуть без своевременности, а проверенное действие получает плод.