Махабхарата
Вьяса описывает бхикшу и внутреннюю жертву12.237.8-14
11091 / 15823
Махабхарата · 12.237.8-14
Деванагари

यस्मिन् वाचः प्रविशन्ति कूपे प्राप्ताः शिला इव ॥
न वक्तारं पुनर् यान्ति स कैवल्याश्रमे वसेत् ॥
नैव पश्येन् न शृणुयाद् अवाच्यं जातु कस्य चित् ॥
ब्राह्मणानां विशेषेण नैव ब्रूयात् कथं चन ॥
यद् ब्राह्मणस्य कुशलं तद् एव सततं वदेत् ॥
तूष्णीम् आसीत निन्दायां कुर्वन् भेषजम् आत्मनः ॥
येन पूर्णम् इवाकाशं भवत्य् एकेन सर्वदा ॥
शून्यं येन जनाकीर्णं तं देवा ब्राह्मणं विदुः ॥
येन केन चिद् आच्छन्नो येन केन चिद् आशितः ॥
यत्रक्वचनशायी च तं देवा ब्राह्मणं विदुः ॥
अहेर् इव गणाद् भीतः सौहित्यान् नरकाद् इव ॥
कुणपाद् इव च स्त्रीभ्यस् तं देवा ब्राह्मणं विदुः ॥
न क्रुध्येन् न प्रहृष्येच् च मानितो ऽमानितश् च यः ॥
सर्वभूतेष्व् अभयदस् तं देवा ब्राह्मणं विदुः ॥

Транслитерация (IAST)

yasmin vācaḥ praviśanti kūpe prāptāḥ śilā iva ||
na vaktāraṃ punar yānti sa kaivalyāśrame vaset ||
naiva paśyen na śṛṇuyād avācyaṃ jātu kasya cit ||
brāhmaṇānāṃ viśeṣeṇa naiva brūyāt kathaṃ cana ||
yad brāhmaṇasya kuśalaṃ tad eva satataṃ vadet ||
tūṣṇīm āsīta nindāyāṃ kurvan bheṣajam ātmanaḥ ||
yena pūrṇam ivākāśaṃ bhavaty ekena sarvadā ||
śūnyaṃ yena janākīrṇaṃ taṃ devā brāhmaṇaṃ viduḥ ||
yena kena cid ācchanno yena kena cid āśitaḥ ||
yatrakvacanaśāyī ca taṃ devā brāhmaṇaṃ viduḥ ||
aher iva gaṇād bhītaḥ sauhityān narakād iva ||
kuṇapād iva ca strībhyas taṃ devā brāhmaṇaṃ viduḥ ||
na krudhyen na prahṛṣyec ca mānito 'mānitaś ca yaḥ ||
sarvabhūteṣv abhayadas taṃ devā brāhmaṇaṃ viduḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
यस्मिन् वाचः प्रविशन्तिyasmin vācaḥ praviśantiв кого слова входят; попадают
कूपे प्राप्ताः शिलाः इवkūpe prāptāḥ śilāḥ ivaкак камни, попавшие в колодец; глубину
न वक्तारम् पुनर् यान्तिna vaktāram punar yāntiне возвращаются к говорящему; назад
सः कैवल्य आश्रमे वसेत्saḥ kaivalya āśrame vasetтот пусть живёт в ашраме одиночества; кайвальи
न एव पश्येत्na eva paśyetпусть вовсе не смотрит; не видит
न शृणुयात् अवाच्यम्na śṛṇuyāt avācyamне слушает недолжное; непроизносимое
जातु कस्य चित्jātu kasya citникогда ни о ком; кого-либо
ब्राह्मणानाम् विशेषेणbrāhmaṇānām viśeṣeṇaо брахманах особенно; прежде всего
न एव ब्रूयात् कथम् चनna eva brūyāt katham canaсовсем не говорит никак; ни при каких условиях
यत् ब्राह्मणस्य कुशलम्yat brāhmaṇasya kuśalamчто благо для брахмана; полезно
तत् एव सततम् वदेत्tat eva satatam vadetто только всегда пусть говорит; постоянно
तूष्णीम् आसीत निन्दायाम्tūṣṇīm āsīta nindāyāmпусть молчит при хуле; порицании
कुर्वन् भेषजम् आत्मनःkurvan bheṣajam ātmanaḥделая лекарство для себя; исцеление
येन पूर्णम् इव आकाशम्yena pūrṇam iva ākāśamкем пространство будто наполнено; небо
भवति एकेन सर्वदाbhavati ekena sarvadāстановится одним всегда; единым
शून्यम् येन जन आकीर्णम्śūnyam yena jana ākīrṇamкем людное становится пустым; переполненное людьми
तम् देवाः ब्राह्मणम् विदुःtam devāḥ brāhmaṇam viduḥтого боги знают как брахмана; мудреца
येन केन चित् आच्छन्नःyena kena cit ācchannaḥчем-нибудь покрытый; одетый
येन केन चित् आशितःyena kena cit āśitaḥчем-нибудь накормленный; питающийся
यत्रक्वचन शायी चyatrakvacana śāyī caи где угодно спящий; лежащий
तम् देवाः ब्राह्मणम् विदुःtam devāḥ brāhmaṇam viduḥтого боги знают как брахмана; мудреца
अहेः इव गणात् भीतःaheḥ iva gaṇāt bhītaḥкак змеи, боящийся толпы; собрания
सौहित्यात् नरकात् इवsauhityāt narakāt ivaнасыщения как ада; сытости
कुणपात् इव च स्त्रीभ्यःkuṇapāt iva ca strībhyaḥи женщин как трупа; мертвечины
तम् देवाः ब्राह्मणम् विदुःtam devāḥ brāhmaṇam viduḥтого боги знают как брахмана; мудреца
न क्रुध्येत् न प्रहृष्येत् चna krudhyet na prahṛṣyet caне гневается и не ликует; не восторгается
मानितः अमानितः च यःmānitaḥ amānitaḥ ca yaḥпочтённый и непочтённый кто; оскорблённый
सर्व भूतेषु अभय दःsarva bhūteṣu abhaya daḥдающий бесстрашие всем существам; живым
तम् देवाः ब्राह्मणम् विदुःtam devāḥ brāhmaṇam viduḥтого боги знают как брахмана; мудреца
Литературный перевод

«Тот, в кого слова входят, как камни, упавшие в колодец, и уже не возвращаются к говорящему, пусть живёт в ашраме одиночества. Он не должен смотреть на недолжное, слушать недолжное и никогда ни о ком говорить непроизносимого, особенно о брахманах. Пусть всегда говорит только то, что благо для брахмана, а при хуле молчит, делая это лекарством для себя. Того, кем одно пространство всегда кажется наполненным, и кем место, полное людей, кажется пустым, боги знают как брахмана. Того, кто покрыт чем угодно, питается чем угодно и спит где угодно, боги знают как брахмана. Того, кто боится толпы как змеи, насыщения как ада, а чувственного влечения как трупа, боги знают как брахмана. Того, кто не гневается и не ликует, почитают его или не почитают, и кто даёт бесстрашие всем существам, боги знают как брахмана».

Версия

fbc2b651ee37 · опубликовано 21 июн. 2026 г., 05:17:28 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами