Махабхарата
Виды сыновей и приёмное дитя13.49.6-11
12170 / 15823
LinuxЛистать
Махабхарата · 13.49.6-11

Бхишма

Деванагари

युधिष्ठिर उवाच
षड् ध्वंजाः के स्युः के वाप्य् दास् था
तत् र्वं थात्त्वं व्याख्यातुं मे त्वम् र्हसि
भीष्म उवाच
त्रिषु र्णेषु ये पुत्रा ब्राह्मस्य युधिष्ठि
र्णयोश् द्वयोः स्यातां यौ रान्यस्य भा
को द्विर्ण वा थात्रैवोक्षितः
षड् ध्वंजास् ते हि थैवादाञ् शृणु
ण्डालो व्रात्यवेनौ ब्राह्मण्यां क्षत्रियासु
वैश्यायां चै शूद्रस्य क्ष्यन्ते ऽदास् त्रयः
माधो वाकश् चै द्वौ वैश्यस्योक्षितौ
ब्राह्मण्यां क्षत्रियायां क्षत्रिस्यै तु
ब्राह्मण्यां क्ष्यते सू इत्य् ते ऽदाः स्मृताः
पुत्ररेतो क्यं हि मिथ्या र्तुं राधि

Транслитерация (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
ṣaḍ apadhvaṃsajāḥ ke syuḥ ke py apasas tathā ||
etat sarvaṃ yathātattvaṃ vyākhyātuṃ me tvam arhasi ||
bhīṣma uvāca
triṣu varṇeṣu ye putrā brāhmaṇasya yudhiṣṭhira ||
varṇayoś ca dvayoḥ syātāṃ yau janyasya bhārata ||
eko dvivarṇa etha tathātraivopalakṣitaḥ ||
ṣaḍ apadhvaṃsas te hi tathaipasañ śṛṇu ||
caṇḍālo vrātyavenau ca brāhmaṇyāṃ kṣatrisu ca ||
vaiśyāyāṃ caiva śūdrasya lakṣyante 'pasas trayaḥ ||
gadho makaś caiva dvau vaiśyasyopalakṣitau ||
brāhmaṇyāṃ kṣatriyāṃ ca kṣatriyasyaika eva tu ||
brāhmaṇyāṃ lakṣyate ta ity ete 'pasadāḥ smṛtāḥ ||
putrareto na śakyaṃ hi mithyā kartuṃ nadhipa ||

Ануштубх · патхья · 8+8+8+8 · ×6

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
षट् अपध्वंसजाः के स्युःṣaṭ apadhvaṃsajāḥ ke syuḥшесть от-падения-рождённых кто были бы
के वा अपि अपसदाः तथाke vā api apasadāḥ tathāкто же апасада также
एतत् सर्वं यथातत्त्वंetat sarvaṃ yathātattvaṃэто всё доподлинно
व्याख्यातुं मे त्वम् अर्हसिvyākhyātuṃ me tvam arhasiизъяснить мне ты изволь
त्रिषु वर्णेषु ये पुत्राःtriṣu varṇeṣu ye putrāḥв трёх варнах которые сыновья
ब्राह्मणस्य युधिष्ठिरbrāhmaṇasya yudhiṣṭhiraбрахмана, о Юдхиштхира
वर्णयोः च द्वयोः स्यातांvarṇayoḥ ca dvayoḥ syātāṃи в варнах двух которые были бы
यौ राजन्यस्य भारतyau rājanyasya bhārataдва у кшатрия, о Бхарата
एकः द्विवर्णः एव अथekaḥ dvivarṇaḥ eva athaодин (у вайшьи); так в двух варнах
तथा अत्र एव उपलक्षितःtathā atra eva upalakṣitaḥтак здесь же помечен
षट् अपध्वंसजाः ते हिṣaṭ apadhvaṃsajāḥ te hiшесть от-падения-рождённых те ведь
तथा एव अपसदान् शृणुtathā eva apasadān śṛṇuтак же об апасадах слушай
चण्डालः व्रात्यवेनौ चcaṇḍālaḥ vrātyavenau caчандала, вратья и вена
ब्राह्मण्यां क्षत्रियासु चbrāhmaṇyāṃ kṣatriyāsu caна брахманке и кшатрийках
वैश्यायां च एव शूद्रस्यvaiśyāyāṃ ca eva śūdrasyaи на вайшьянке, у шудры
लक्ष्यन्ते अपसदाः त्रयःlakṣyante apasadāḥ trayaḥпримечаются апасада трое
मागधः वामकः च एवmāgadhaḥ vāmakaḥ ca evaмагадха и вамака
द्वौ वैश्यस्य उपलक्षितौdvau vaiśyasya upalakṣitauдва у вайшьи помечены
ब्राह्मण्यां क्षत्रियायां चbrāhmaṇyāṃ kṣatriyāyāṃ caна брахманке и кшатрийке
क्षत्रियस्य एकः एव तुkṣatriyasya ekaḥ eva tuу кшатрия один лишь
ब्राह्मण्यां लक्ष्यते सूतःbrāhmaṇyāṃ lakṣyate sūtaḥна брахманке примечается сута
इति एते अपसदाः स्मृताःiti ete apasadāḥ smṛtāḥтак эти апасада помянуты
पुत्ररेतो न शक्यं हिputrareto na śakyaṃ hiсыновнее семя нельзя ведь
मिथ्या कर्तुं नराधिपmithyā kartuṃ narādhipaложным сделать, о владыка людей
Литературный перевод

Юдхиштхира сказал: «Шесть от-падения-рождённых кто были бы, кто же апасада также — это всё доподлинно изъяснить мне ты изволь». Бхишма сказал: «В трёх варнах которые сыновья брахмана, о Юдхиштхира, и в варнах двух которые были бы два у кшатрия, о Бхарата, один у вайшьи; так в двух варнах здесь же помечен — шесть от-падения-рождённых те ведь; так же об апасадах слушай. Чандала, вратья и вена на брахманке и кшатрийках, и на вайшьянке, у шудры, — примечаются апасада трое. Магадха и вамака — два у вайшьи помечены, на брахманке и кшатрийке; у кшатрия один лишь на брахманке примечается — сута; так эти апасада помянуты. Сыновнее семя нельзя ведь ложным сделать, о владыка людей».

Версия

01a830b9e8c5 · опубликовано 20 июн. 2026 г., 23:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами