Махабхарата
Дар непросящему и внутренняя жертва (часть 3)13.59.1-5
12243 / 15823
Linux
Листать
Махабхарата · 13.59.1-5

Юдхиштхира

Деванагари

युधिष्ठिर उवाच
यौ तु स्यातां णेनोन्नौ; यौ विद्यया दृशौ न्मना
ताभ्यां दानं स्मै विशिष्टम्; यामाना याते
भीष्म उवाच
श्रेयो वै यातः पार्थ त्तम् हुर् याते
र्हत्तमो वै धृतिमान् कृणाद् धृतात्मनः
क्षत्रियो क्षधृतिर् ब्राह्मणो ऽर्थनाधृतिः
ब्राह्मणो धृतिमान् विद्वान् देवान् प्रीणाति तुष्टिमान्
याच्ञाम् हुर् नीस्य भिहारं भा
द्वेति याचन् हि दा भूतानि स्युवत्
म्रिते यामानो वै तम् नु म्रिते दत्
दत् संजीयत्य् नम् त्मानं युधिष्ठि

Транслитерация (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
yau tu syātāṃ caraṇenopapannau; yau vidya sadṛśau janma ca ||
bhyāṃ naṃ katarasmai viśiṣṭam; acaya ca cate ca ||
bhīṣma uvāca
śreyo vai cataḥ rtha dattam āhur acate ||
arhattamo vai dhṛtin kṛpaṇād adhṛtmanaḥ ||
kṣatriyo rakṣaṇadhṛtir brāhmaṇo 'narthadhṛtiḥ ||
brāhmaṇo dhṛtin vidvān den prīṇāti tuṣṭimān ||
cñām āhur aśasya abhiraṃ ca bhārata ||
udvejayati can hi sa bhūni dasyuvat ||
mriyate cano vai tam anu mriyate dadat ||
dadat saṃvayaty enam ātmānaṃ ca yudhiṣṭhira ||

размер не определён

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
यौ तु स्यातां चरणेन उपपन्नौyau tu syātāṃ caraṇena upapannauкоторые два были бы поведением наделённые
यौ विद्यया सदृशौ जन्मना चyau vidyayā sadṛśau janmanā caкоторые учёностью равны и рождением
ताभ्यां दानं कतरस्मै विशिष्टम्tābhyāṃ dānaṃ katarasmai viśiṣṭamиз тех двух даяние которому превосходнее
अयाचमानाय च याचते चayācamānāya ca yācate caне просящему ли, или просящему
श्रेयः वै याचतः पार्थśreyaḥ vai yācataḥ pārthaлучше, чем просящему, о Партха
दत्तम् आहुः अयाचतेdattam āhuḥ ayācateданное, говорят, непросящему
अर्हत्तमः वै धृतिमान्arhattamaḥ vai dhṛtimānдостойнейший ведь стойкий
कृपणात् अधृतात्मनःkṛpaṇāt adhṛtātmanaḥчем жалкий, нестойкий душою
क्षत्रियः रक्षणधृतिःkṣatriyaḥ rakṣaṇadhṛtiḥкшатрий — стойкостью в защите
ब्राह्मणः अनर्थनाधृतिःbrāhmaṇaḥ anarthanādhṛtiḥбрахман — стойкостью в непрошении
ब्राह्मणः धृतिमान् विद्वान्brāhmaṇaḥ dhṛtimān vidvānбрахман стойкий, учёный
देवान् प्रीणाति तुष्टिमान्devān prīṇāti tuṣṭimānбогов радует, довольный
याच्ञाम् आहुः अनीशस्यyācñām āhuḥ anīśasyaпрошение, говорят, бессильного
अभिहारं च भारतabhihāraṃ ca bhārataи (как бы) захват, о Бхарата
उद्वेजयति याचन् हिudvejayati yācan hiтревожит просящий ведь
सदा भूतानि दस्युवत्sadā bhūtāni dasyuvatвсегда существа, как разбойник
म्रियते याचमानः वैmriyate yācamānaḥ vaiумирает (унижается) просящий ведь
तम् अनु म्रियते ददत्tam anu mriyate dadatвслед за ним умирает дающий (отказавший)
ददत् संजीवयति एनम्dadat saṃjīvayati enamдающий оживляет его
आत्मानं च युधिष्ठिरātmānaṃ ca yudhiṣṭhiraи себя, о Юдхиштхира
Литературный перевод

Юдхиштхира сказал: «Которые два были бы поведением наделённые, которые учёностью равны и рождением, — из тех двух даяние которому превосходнее: не просящему ли, или просящему?» Бхишма сказал: «Лучше, чем просящему, о Партха, данное, говорят, непросящему; достойнейший ведь стойкий, чем жалкий, нестойкий душою. Кшатрий — стойкостью в защите, брахман — стойкостью в непрошении; брахман стойкий, учёный, богов радует, довольный. Прошение, говорят, бессильного, и как бы захват, о Бхарата; тревожит просящий ведь всегда существа, как разбойник. Умирает, унижаясь, просящий ведь; вслед за ним умирает дающий, отказавший; дающий оживляет его и себя, о Юдхиштхира».

Версия

4b3936bbab4a · опубликовано 20 июн. 2026 г., 23:50:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами