Махабхарата
Плоды великих даров: сезам, земля, корова, пища (часть 4)13.65.1-7
12286 / 15823
Махабхарата · 13.65.1-7
Деванагари

युधिष्ठिर उवाच
दह्यमानाय विप्राय यः प्रयच्छत्य् उपानहौ ॥
यत् फलं तस्य भवति तन् मे ब्रूहि पितामह ॥
भीष्म उवाच
उपानहौ प्रयच्छेद् यो ब्राह्मणेभ्यः समाहितः ॥
मर्दते कण्टकान् सर्वान् विषमान् निस्तरत्य् अपि ॥
स शत्रूणाम् उपरि च संतिष्ठति युधिष्ठिर ॥
यानं चाश्वतरीयुक्तं तस्य शुभ्रं विशां पते ॥
उपतिष्ठति कौन्तेय रूप्यकाञ्चनभूषणम् ॥
शकटं दम्यसंयुक्तं दत्तं भवति चैव हि ॥
युधिष्ठिर उवाच
यत् फलं तिलदाने च भूमिदाने च कीर्तितम् ॥
गोप्रदाने ऽन्नदाने च भूयस् तद् ब्रूहि कौरव ॥
भीष्म उवाच
शृणुष्व मम कौन्तेय तिलदानस्य यत् फलम् ॥
निशम्य च यथान्यायं प्रयच्छ कुरुसत्तम ॥
पितॄणां प्रथमं भोज्यं तिलाः सृष्टाः स्वयंभुवा ॥
तिलदानेन वै तस्मात् पितृपक्षः प्रमोदते ॥
माघमासे तिलान् यस् तु ब्राह्मणेभ्यः प्रयच्छति ॥
सर्वसत्त्वसमाकीर्णं नरकं स न पश्यति ॥

Транслитерация (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
dahyamānāya viprāya yaḥ prayacchaty upānahau ||
yat phalaṃ tasya bhavati tan me brūhi pitāmaha ||
bhīṣma uvāca
upānahau prayacched yo brāhmaṇebhyaḥ samāhitaḥ ||
mardate kaṇṭakān sarvān viṣamān nistaraty api ||
sa śatrūṇām upari ca saṃtiṣṭhati yudhiṣṭhira ||
yānaṃ cāśvatarīyuktaṃ tasya śubhraṃ viśāṃ pate ||
upatiṣṭhati kaunteya rūpyakāñcanabhūṣaṇam ||
śakaṭaṃ damyasaṃyuktaṃ dattaṃ bhavati caiva hi ||
yudhiṣṭhira uvāca
yat phalaṃ tiladāne ca bhūmidāne ca kīrtitam ||
gopradāne 'nnadāne ca bhūyas tad brūhi kaurava ||
bhīṣma uvāca
śṛṇuṣva mama kaunteya tiladānasya yat phalam ||
niśamya ca yathānyāyaṃ prayaccha kurusattama ||
pitṝṇāṃ prathamaṃ bhojyaṃ tilāḥ sṛṣṭāḥ svayaṃbhuvā ||
tiladānena vai tasmāt pitṛpakṣaḥ pramodate ||
māghamāse tilān yas tu brāhmaṇebhyaḥ prayacchati ||
sarvasattvasamākīrṇaṃ narakaṃ sa na paśyati ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
दह्यमानाय विप्रायdahyamānāya viprāyaопаляемому зноем брахману
यः प्रयच्छति उपानहौyaḥ prayacchati upānahauкто дарует сандалии
यत् फलं तस्य भवतिyat phalaṃ tasya bhavatiкакой плод его бывает
तत् मे ब्रूहि पितामहtat me brūhi pitāmahaто мне скажи, о дед
उपानहौ प्रयच्छेत् यःupānahau prayacchet yaḥсандалии дарует кто
ब्राह्मणेभ्यः समाहितःbrāhmaṇebhyaḥ samāhitaḥбрахманам, сосредоточенный
मर्दते कण्टकान् सर्वान्mardate kaṇṭakān sarvānпопирает шипы все
विषमान् निस्तरति अपिviṣamān nistarati apiи бездорожье одолевает
यानं च अश्वतरीयुक्तंyānaṃ ca aśvatarīyuktaṃповозка, мулами запряжённая
तस्य शुभ्रं विशां पतेtasya śubhraṃ viśāṃ pateего, белая, о владыка народа
उपतिष्ठति कौन्तेयupatiṣṭhati kaunteyaпредстаёт, о Каунтея
रूप्यकाञ्चनभूषणम्rūpyakāñcanabhūṣaṇamсеребром-золотом украшенная
यत् फलं तिलदाने चyat phalaṃ tiladāne caкакой плод в сезама-даянии
भूमिदाने च कीर्तितम्bhūmidāne ca kīrtitamи в земли-даянии воспет
गोप्रदाने अन्नदाने चgopradāne annadāne caв коров-даянии, пищи-даянии
भूयः तत् ब्रूहि कौरवbhūyaḥ tat brūhi kauravaснова то скажи, о Каурава
शृणुष्व मम कौन्तेयśṛṇuṣva mama kaunteyaслушай у меня, о Каунтея
तिलदानस्य यत् फलम्tiladānasya yat phalamсезама-даяния какой плод
निशम्य च यथान्यायंniśamya ca yathānyāyaṃвыслушав как должно
प्रयच्छ कुरुसत्तमprayaccha kurusattamaдавай, о лучший из Куру
पितॄणां प्रथमं भोज्यंpitṝṇāṃ prathamaṃ bhojyaṃпредков первая пища
तिलाः सृष्टाः स्वयंभुवाtilāḥ sṛṣṭāḥ svayaṃbhuvāсезам, созданный Самосущим
तिलदानेन वै तस्मात्tiladānena vai tasmātсезама-даянием ведь потому
पितृपक्षः प्रमोदतेpitṛpakṣaḥ pramodateсонм предков радуется
माघमासे तिलान् यः तुmāghamāse tilān yaḥ tuв месяц Магха сезам кто
ब्राह्मणेभ्यः प्रयच्छतिbrāhmaṇebhyaḥ prayacchatiбрахманам дарует
सर्वसत्त्वसमाकीर्णंsarvasattvasamākīrṇaṃвсеми тварями кишащий
नरकं स न पश्यतिnarakaṃ sa na paśyatiад он не видит
Литературный перевод

Юдхиштхира сказал: «Опаляемому зноем брахману кто дарует сандалии, какой плод его бывает — то мне скажи, о дед». Бхишма сказал: «Сандалии дарует кто брахманам, сосредоточенный, — попирает шипы все, и бездорожье одолевает; повозка, мулами запряжённая, его, белая, о владыка народа, предстаёт, о Каунтея, серебром-золотом украшенная». Юдхиштхира сказал: «Какой плод в сезама-даянии и в земли-даянии воспет, в коров-даянии, пищи-даянии, — снова то скажи, о Каурава». Бхишма сказал: «Слушай у меня, о Каунтея, сезама-даяния какой плод; выслушав как должно, давай, о лучший из Куру. Предков первая пища — сезам, созданный Самосущим; сезама-даянием ведь потому сонм предков радуется. В месяц Магха сезам кто брахманам дарует, всеми тварями кишащий ад он не видит».

Версия

ad33c0be2bb1 · опубликовано 21 июн. 2026 г., 00:20:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами