Sanaka
एते नियोजितव्या वै श्राद्धे विप्रा मुनीश्वर ॥ श्राद्धे वर्ज्याप्रवक्ष्यामि श्रृणु तान्मुसमाहितः
न्पूनांगश्चाधिकांगश्च कदर्यो रोगितस्तथा ॥ कुष्टी च कुनखी चैव लंबकर्णः क्षतव्रतः
नक्षत्रपाठजीवी च तथा च शवदाहकः ॥ कुवादी परिर्वत्ता च तथा देवलकः खलः
निंदकोऽमर्षणो धूर्तस्तथैव ग्रामयाजकः ॥ असच्छास्त्राभिनिरतः परान्ननिगतस्तथा
वृषलीसूति पोष्टा च वृषलीपतिरेव च ॥ कुंडश्च गोलकश्चैव ह्ययाज्यानां च याजकः
दंभाचारो वृथामुंडी ह्यन्यस्त्रीधनतत्परः ॥ विष्णुभक्तिविहीनश्च शिवभक्तिपराड्मुखः
वेदविक्रयिणश्चैव व्रतविक्रयिणस्तथा ॥ स्मृतिविक्रयिणश्चैव मंत्रविक्रयिणस्तथा
गायकाः काव्यकर्त्तारो भिषक्छास्त्रोपजीविनः ॥ वेदनिंदापरश्चैव ग्रामापण्यप्रदाहकः
तथातिकामुकश्चैव रसविक्रयकारकः ॥ कूटयुक्तिरतश्चैव श्राद्धे वर्ज्याः प्रयत्नतः
ete niyojitavyā vai śrāddhe viprā munīśvara || śrāddhe varjyāpravakṣyāmi śrṛṇu tānmusamāhitaḥ
npūnāṃgaścādhikāṃgaśca kadaryo rogitastathā || kuṣṭī ca kunakhī caiva laṃbakarṇaḥ kṣatavrataḥ
nakṣatrapāṭhajīvī ca tathā ca śavadāhakaḥ || kuvādī parirvattā ca tathā devalakaḥ khalaḥ
niṃdako'marṣaṇo dhūrtastathaiva grāmayājakaḥ || asacchāstrābhinirataḥ parānnanigatastathā
vṛṣalīsūti poṣṭā ca vṛṣalīpatireva ca || kuṃḍaśca golakaścaiva hyayājyānāṃ ca yājakaḥ
daṃbhācāro vṛthāmuṃḍī hyanyastrīdhanatatparaḥ || viṣṇubhaktivihīnaśca śivabhaktiparāḍmukhaḥ
vedavikrayiṇaścaiva vratavikrayiṇastathā || smṛtivikrayiṇaścaiva maṃtravikrayiṇastathā
gāyakāḥ kāvyakarttāro bhiṣakchāstropajīvinaḥ || vedaniṃdāparaścaiva grāmāpaṇyapradāhakaḥ
tathātikāmukaścaiva rasavikrayakārakaḥ || kūṭayuktirataścaiva śrāddhe varjyāḥ prayatnataḥ
«Эти брахманы должны быть поставлены на шраддхе, о владыка муни. Отвергаемых на шраддхе изреку — слушай их сосредоточенно: с недостающим членом и с лишним членом, скупец, больной, прокажённый, с дурными ногтями, с отвислыми ушами, нарушивший обет; живущий чтением по звёздам, сжигатель трупов, дурно говорящий, переменивший ашрам, храмовый служитель, негодяй, хулитель, нетерпимый, плут, деревенский жрец, приверженный дурным шастрам, живущий на чужой пище; кормящий детей от шудрянки, муж шудрянки, кунда и голака, творящий жертву для недостойных, лицемерного поведения, напрасно обритый, охочий до чужих жён и богатства, лишённый преданности Вишну, отвратившийся от преданности Шиве; продающие Веду, продающие обеты, продающие смрити, продающие мантры; певцы, стихотворцы, живущие врачебною наукою, хулящий Веду, поджигающий деревню и лавки, сверх меры похотливый, торгующий соками, приверженный лукавым доводам — на шраддхе отвергаемы с усердием».
5c76bff5ca2d · опубликовано 4 сент. 2026 г., 23:53:13 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
В перечень отвергнутых попали больные и увечные — люди, ничем не провинившиеся. Так их отсекали от общего стола за одно телесное несчастье, и оправдания этому нет.
Четырежды подряд назван один и тот же проступок: продавать Веду, обеты, смрити, мантры. Торговля святым тревожила составителей больше всего прочего.
Отвергнут и «лишённый преданности Вишну», и «отвратившийся от преданности Шиве». Своим считают того, кто не воюет ни с одним из двух.