Нарада-пурана
Рассуждение о лунных днях2.23-33
1191 / 1701
LinuxЛистать
Нарада-пурана · 2.23-33

Sauti

Деванагари

एतस्मात्कारणाद्विप्राः प्रत्यूषे स्नानमाचरेत् ॥ पितृतर्पणसंयुक्तं न दृष्ट्वा द्वादशीदिनम्
महाहानिकरा ह्येषा द्वादशी लंघिता नृभिः ॥ करोति धर्महरणमस्नातेव सरस्वती
क्षये वाप्यथवा वृद्धौ संप्राप्ते वा दिनोदये ॥ उपोष्या द्वादशी पुण्या पूर्वविद्धां विवर्जयेत्
यदा च प्राप्यते सूत द्वादश्यां पूर्वसंभवा ॥ तदोपवासो हि कथं कर्तव्यो मानवैर्वद
उपवासदिनं विद्धं यदा भवति पूर्वया ॥ द्वितीयेऽह्नि यदा न स्यात्स्वल्पाप्येकादशी तिथिः
तत्रोपवासो विहितः कथं तद्वद सूतज । यदा न प्राप्यते विप्रा द्वादश्यां पूर्वसम्भवम्
रविचन्द्रार्कजाहं तु तदोपोष्यं परं दिनम् ॥ बह्वा गमविरोधेषु ब्राह्मणेषु विवादिषु
उपोष्या द्वादशी पुण्या त्रयोदश्यां तु पारणम् ॥ एकादश्यां तु विद्धायां संप्राप्ते श्रवणे तथा
उपोष्या द्वादशी पुण्या पक्षयोरुभयोरपि ॥ एष वो निर्णयः प्रोक्तो मया शास्त्रविनिर्णयात्
किमन्यच्छ्रोतुकामा हि तद्भवंतो ब्रुवंतु मे ॥ युगादीनां वद्विधिं सौते सम्यग्यथातथम्
रविसंक्रातिकादीनां नावेद्यं विद्यते तव ॥ द्वे शुक्ले द्वे तथा कृष्णे युगाद्याः कवयो विदुः

Транслитерация (IAST)

etasmātkāraṇādviprāḥ pratyūṣe snānamācaret || pitṛtarpaṇasaṃyuktaṃ na dṛṣṭvā dvādaśīdinam
mahāhānikarā hyeṣā dvādaśī laṃghitā nṛbhiḥ || karoti dharmaharaṇamasnāteva sarasvatī
kṣaye vāpyathavā vṛddhau saṃprāpte vā dinodaye || upoṣyā dvādaśī puṇyā pūrvaviddhāṃ vivarjayet
yadā ca prāpyate sūta dvādaśyāṃ pūrvasaṃbhavā || tadopavāso hi kathaṃ kartavyo mānavairvada
upavāsadinaṃ viddhaṃ yadā bhavati pūrvayā || dvitīye'hni yadā na syātsvalpāpyekādaśī tithiḥ
tatropavāso vihitaḥ kathaṃ tadvada sūtaja | yadā na prāpyate viprā dvādaśyāṃ pūrvasambhavam
ravicandrārkajāhaṃ tu tadopoṣyaṃ paraṃ dinam || bahvā gamavirodheṣu brāhmaṇeṣu vivādiṣu
upoṣyā dvādaśī puṇyā trayodaśyāṃ tu pāraṇam || ekādaśyāṃ tu viddhāyāṃ saṃprāpte śravaṇe tathā
upoṣyā dvādaśī puṇyā pakṣayorubhayorapi || eṣa vo nirṇayaḥ prokto mayā śāstravinirṇayāt
kimanyacchrotukāmā hi tadbhavaṃto bruvaṃtu me || yugādīnāṃ vadvidhiṃ saute samyagyathātatham
ravisaṃkrātikādīnāṃ nāvedyaṃ vidyate tava || dve śukle dve tathā kṛṣṇe yugādyāḥ kavayo viduḥ

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
एतस्मात्कारणाद्विप्राःetasmātkāraṇādviprāḥпо этой причине, о брахманы
प्रत्यूषेpratyūṣeна рассвете
स्नानमाचरेत्snānamācaretпусть совершит омовение
पितृतर्पणसंयुक्तंpitṛtarpaṇasaṃyuktaṃс ублажением предков
naне
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
द्वादशीदिनम्dvādaśīdinamдень двадаши
महाहानिकराmahāhānikarāвеликую убыль творящая
ह्येषाhyeṣāведь эта
द्वादशीdvādaśīдвадаши
लंघिताlaṃghitāпреступленная
नृभिःnṛbhiḥлюдьми
करोतिkarotiтворит
धर्महरणमस्नातेवdharmaharaṇamasnātevaпохищение дхармы, как неомытая
सरस्वतीsarasvatīСарасвати
क्षयेkṣayeпри убыли
वाप्यथवाvāpyathavāили же
वृद्धौvṛddhauпри прибыли
संप्राप्तेsaṃprāpteнаступившей
वाили
दिनोदयेdinodayeпри восходе дня
उपोष्याupoṣyāпостима
द्वादशीdvādaśīдвадаши
पुण्याpuṇyāсвятая
पूर्वविद्धांpūrvaviddhāṃпрежнею пронзённую
विवर्जयेत्vivarjayetпусть отвергнет
यदाyadāкогда
caи
प्राप्यतेprāpyateобретается
सूतsūtaо Сута
द्वादश्यांdvādaśyāṃв двадаши
पूर्वसंभवाpūrvasaṃbhavāпрежней возникшая
तदोपवासोtadopavāsoтогда пост
हिhiведь
कथंkathaṃкак
कर्तव्योkartavyoдолжен совершаться
मानवैर्वदmānavairvadaлюдьми — поведай
उपवासदिनंupavāsadinaṃдень поста
विद्धंviddhaṃпронзённый
यदाyadāкогда
भवतिbhavatiбывает
पूर्वयाpūrvayāпрежнею
द्वितीयेऽह्निdvitīye'hniна второй день
यदाyadāкогда
naне
स्यात्स्वल्पाप्येकादशीsyātsvalpāpyekādaśīбудет и малой экадаши
तिथिःtithiḥтитхи
तत्रोपवासोtatropavāsoтам пост
विहितःvihitaḥпредписан
कथंkathaṃкак
तद्वदtadvadaто поведай
सूतजsūtajaо сын Суты
यदाyadāкогда
naне
प्राप्यतेprāpyateобретается
विप्राviprāо брахманы
द्वादश्यांdvādaśyāṃв двадаши
पूर्वसम्भवम्pūrvasambhavamпрежней возникшее
रविचन्द्रार्कजाहंravicandrārkajāhaṃдень солнца, луны и сына Солнца
तुtuже
तदोपोष्यंtadopoṣyaṃтогда постим
परंparaṃследующий
दिनम्dinamдень
बह्वाbahvāпри многих
गमविरोधेषुgamavirodheṣuразноречиях в преданиях
ब्राह्मणेषुbrāhmaṇeṣuсреди брахманов
विवादिषुvivādiṣuспорящих
उपोष्याupoṣyāпостима
द्वादशीdvādaśīдвадаши
पुण्याpuṇyāсвятая
त्रयोदश्यांtrayodaśyāṃв трайодаши
तुtuже
पारणम्pāraṇamразговение
एकादश्यांekādaśyāṃпри экадаши
तुtuже
विद्धायांviddhāyāṃпронзённой
संप्राप्तेsaṃprāpteнаступившей
श्रवणेśravaṇeпри Шраване
तथाtathāтакже
उपोष्याupoṣyāпостима
द्वादशीdvādaśīдвадаши
पुण्याpuṇyāсвятая
पक्षयोरुभयोरपिpakṣayorubhayorapiи в обеих половинах
एषeṣaэто
वोvoвам
निर्णयःnirṇayaḥрешение
प्रोक्तोproktoизложено
मयाmayāмною
शास्त्रविनिर्णयात्śāstravinirṇayātиз решения шастр
किमन्यच्छ्रोतुकामाkimanyacchrotukāmāчто иное слышать желающие
हिhiведь
तद्भवंतोtadbhavaṃtoто вы
ब्रुवंतुbruvaṃtuскажите
मेmeмне
युगादीनांyugādīnāṃначал юг
वद्विधिंvadvidhiṃустав поведай
सौतेsauteо сын Суты
सम्यग्यथातथम्samyagyathātathamкак должно, как есть
रविसंक्रातिकादीनांravisaṃkrātikādīnāṃпереходов солнца и прочего
नावेद्यंnāvedyaṃневедомого
विद्यतेvidyateимеется
तवtavaу тебя
द्वेdveдве
शुक्लेśukleв светлой
द्वेdveдве
तथाtathāтакже
कृष्णेkṛṣṇeв тёмной
युगाद्याःyugādyāḥначала юг
कवयोkavayoмудрые
विदुःviduḥведают
Литературный перевод

«По этой причине, о брахманы, пусть на рассвете совершит омовение с ублажением предков, не увидев дня двадаши. Ведь эта двадаши, преступленная людьми, творит великую убыль и похищает дхарму, как неомытая Сарасвати. При убыли, или при прибыли, или при наступившем восходе дня постима святая двадаши, а пронзённую прежнею пусть отвергнет». — «А когда в двадаши обретается возникшая прежней, о Сута, тогда как должен совершаться пост людьми? Поведай. Когда день поста бывает пронзён прежнею, а на второй день не будет и малой титхи экадаши, — как там пост предписан? То поведай, о сын Суты». — «Когда в двадаши, о брахманы, не обретается возникшее прежней, — в день солнца, луны и сына Солнца тогда постим следующий день. При многих разноречиях в преданиях, среди спорящих брахманов, постима святая двадаши, а разговение — в трайодаши. При пронзённой экадаши и при наступившей Шраване также постима святая двадаши, и в обеих половинах. Это решение изложено вам мною из решения шастр. Что иное слышать желающие — то скажите мне». — «Поведай, о сын Суты, как должно, как есть, устав начал юг и переходов солнца и прочего; неведомого у тебя не имеется. Две в светлой и две в тёмной — начала юг ведают мудрые…»

Версия

67ca50bf91ab · опубликовано 5 сент. 2026 г., 23:22:47 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами