Нарада-пурана
Вопрос Мохини24.1-10
1299 / 1701
LinuxЛистать
Нарада-пурана · 24.1-10

Rājā

Деванагари

यत्त्वया व्याहृतं वाक्यं ममेदं गौतमेरितम् ॥ मंदरे पर्वतश्रेष्ठे हरिवासरभोजनम्
अमतेन पुराणानां व्याहृतं यद्द्विजन्मना ॥ क्षुद्रशास्त्रोपदेशेन लोलुपेन वरानने
पुराणे निर्णयो ह्येष विद्वद्भिः समुदाहृतः ॥ न शंखेन पिबेत्तोयं न हन्यात्कूर्मसूकरौ
एकादश्यां न भोक्तव्यं पक्षयोरुभयोरपि ॥ अगम्यागमने देवि अभक्ष्यस्य च भक्षणे
अकार्यकरणे जंतोर्गोसहस्रवधः स्मृतः ॥ जानन्नपि कथं देवि भोक्ष्येऽहं हरिवासरे
पुरोडाशोऽपि वामोरु संप्राप्ते हरिवासरे ॥ अभक्ष्येण समः प्रोक्तः किं पुनश्चात्तनक्रिया
अनुकूलं नृणां प्रोक्तं क्षीणानां वरवर्णिनि ॥ मूलं फलं पयस्तोयमुपभोज्यं मुनीश्वरैः
नत्वत्र भोजनं कैश्चिदेकादश्यां प्रदर्शितम् ॥ ज्वरिणां लंघनं शस्तं धार्मिकाणामुपोषणम्
शुभं गतिप्रदं प्रोक्तं संप्राप्ते हरिवासरे ॥ ज्वरमध्ये कृतं पथ्यं निधनाय प्रकल्पते
वैष्णवे तु दिने भुक्तं नरकायैव केवलम् ॥ माग्रहं कुरु वामोरु व्रतभंगो भवेन्मम

Транслитерация (IAST)

yattvayā vyāhṛtaṃ vākyaṃ mamedaṃ gautameritam || maṃdare parvataśreṣṭhe harivāsarabhojanam
amatena purāṇānāṃ vyāhṛtaṃ yaddvijanmanā || kṣudraśāstropadeśena lolupena varānane
purāṇe nirṇayo hyeṣa vidvadbhiḥ samudāhṛtaḥ || na śaṃkhena pibettoyaṃ na hanyātkūrmasūkarau
ekādaśyāṃ na bhoktavyaṃ pakṣayorubhayorapi || agamyāgamane devi abhakṣyasya ca bhakṣaṇe
akāryakaraṇe jaṃtorgosahasravadhaḥ smṛtaḥ || jānannapi kathaṃ devi bhokṣye'haṃ harivāsare
puroḍāśo'pi vāmoru saṃprāpte harivāsare || abhakṣyeṇa samaḥ proktaḥ kiṃ punaścāttanakriyā
anukūlaṃ nṛṇāṃ proktaṃ kṣīṇānāṃ varavarṇini || mūlaṃ phalaṃ payastoyamupabhojyaṃ munīśvaraiḥ
natvatra bhojanaṃ kaiścidekādaśyāṃ pradarśitam || jvariṇāṃ laṃghanaṃ śastaṃ dhārmikāṇāmupoṣaṇam
śubhaṃ gatipradaṃ proktaṃ saṃprāpte harivāsare || jvaramadhye kṛtaṃ pathyaṃ nidhanāya prakalpate
vaiṣṇave tu dine bhuktaṃ narakāyaiva kevalam || māgrahaṃ kuru vāmoru vratabhaṃgo bhavenmama

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
यत्त्वयाyattvayāчто тобою
व्याहृतंvyāhṛtaṃсказано
वाक्यंvākyaṃслово
ममेदंmamedaṃмне это
गौतमेरितम्gautameritamГаутамою изречённое
मंदरेmaṃdareна Мандаре
पर्वतश्रेष्ठेparvataśreṣṭheлучшей из гор
हरिवासरभोजनम्harivāsarabhojanamвкушение в день Хари
अमतेनamatenaне по мнению
पुराणानांpurāṇānāṃпуран
व्याहृतंvyāhṛtaṃсказано
यद्द्विजन्मनाyaddvijanmanāчто брахманом
क्षुद्रशास्त्रोपदेशेनkṣudraśāstropadeśenaмелких шастр наставлением
लोलुपेनlolupenaжадным
वराननेvarānaneо прекрасноликая
पुराणेpurāṇeв пуране
निर्णयोnirṇayoрешение
ह्येषhyeṣaведь это
विद्वद्भिःvidvadbhiḥзнающими
समुदाहृतःsamudāhṛtaḥизложено
naне
शंखेनśaṃkhenaиз раковины
पिबेत्तोयंpibettoyaṃда пьёт воду
naне
हन्यात्कूर्मसूकरौhanyātkūrmasūkarauда убивает черепаху и вепря
एकादश्यांekādaśyāṃв экадаши
naне
भोक्तव्यंbhoktavyaṃдолжно вкушать
पक्षयोरुभयोरपिpakṣayorubhayorapiи в обеих половинах
अगम्यागमनेagamyāgamaneпри хождении к недоступной
देविdeviо богиня
अभक्ष्यस्यabhakṣyasyaнеядомого
caи
भक्षणेbhakṣaṇeпри вкушении
अकार्यकरणेakāryakaraṇeпри совершении недолжного
जंतोर्गोसहस्रवधःjaṃtorgosahasravadhaḥу существа — убийство тысячи коров
स्मृतःsmṛtaḥпомнится
जानन्नपिjānannapiи зная
कथंkathaṃкак
देविdeviо богиня
भोक्ष्येऽहंbhokṣye'haṃвкушу я
हरिवासरेharivāsareв день Хари
पुरोडाशोऽपिpuroḍāśo'piи пуродаша
वामोरुvāmoruо прекраснобёдрая
संप्राप्तेsaṃprāpteпри наступившем
हरिवासरेharivāsareдне Хари
अभक्ष्येणabhakṣyeṇaнеядомому
समःsamaḥравным
प्रोक्तःproktaḥназван
किंkiṃчто
पुनश्चात्तनक्रियाpunaścāttanakriyāуж говорить о простой еде
अनुकूलंanukūlaṃуместное
नृणांnṛṇāṃу людей
प्रोक्तंproktaṃназвано
क्षीणानांkṣīṇānāṃу ослабевших
वरवर्णिनिvaravarṇiniо прекрасноликая
मूलंmūlaṃкорень
फलंphalaṃплод
पयस्तोयमुपभोज्यंpayastoyamupabhojyaṃмолоко и вода — вкушаемое
मुनीश्वरैःmunīśvaraiḥвладыками муни
नत्वत्रnatvatraно не здесь
भोजनंbhojanaṃвкушение
कैश्चिदेकादश्यांkaiścidekādaśyāṃкем-либо в экадаши
प्रदर्शितम्pradarśitamуказано
ज्वरिणांjvariṇāṃу лихорадящих
लंघनंlaṃghanaṃвоздержание
शस्तंśastaṃпредписано
धार्मिकाणामुपोषणम्dhārmikāṇāmupoṣaṇamу праведных — пост
शुभंśubhaṃблагим
गतिप्रदंgatipradaṃучасть дающим
प्रोक्तंproktaṃназван
संप्राप्तेsaṃprāpteпри наступившем
हरिवासरेharivāsareдне Хари
ज्वरमध्येjvaramadhyeпосреди лихорадки
कृतंkṛtaṃпринятое
पथ्यंpathyaṃполезное
निधनायnidhanāyaк гибели
प्रकल्पतेprakalpateслужит
वैष्णवेvaiṣṇaveв Вишну
तुtuже
दिनेdineдень
भुक्तंbhuktaṃвкушённое
नरकायैवnarakāyaivaк аду именно
केवलम्kevalamтолько
माग्रहंmāgrahaṃупорства не
कुरुkuruтвори
वामोरुvāmoruо прекраснобёдрая
व्रतभंगोvratabhaṃgoперелом обета
भवेन्ममbhavenmamaда не будет у меня
Литературный перевод

«То слово, что сказано тобою мне, изречённое Гаутамою на Мандаре, лучшей из гор, — о вкушении в день Хари, — сказано не по мнению пуран, а брахманом, жадным до наставления мелких шастр, о прекрасноликая. Ибо в пуране знающими изложено это решение: не пить воды из раковины, не убивать черепахи и вепря, не вкушать в экадаши — и в обеих половинах. При хождении к недоступной, о богиня, и при вкушении неядомого, при совершении недолжного у существа помнится убийство тысячи коров. И зная это, как вкушу я, о богиня, в день Хари? И пуродаша, о прекраснобёдрая, при наступившем дне Хари назван равным неядомому, — что уж говорить о простой еде. Уместным у людей названо, у ослабевших, о прекрасноликая, — корень, плод, молоко и вода, вкушаемое владыками муни; но не здесь: вкушение в экадаши никем не указано. У лихорадящих предписано воздержание, у праведных — пост; благим и дающим участь назван он при наступившем дне Хари. Принятое посреди лихорадки полезное служит к гибели; вкушённое же в день Вишну — только к аду. Не твори упорства, о прекраснобёдрая: да не будет у меня перелома обета».

Версия

083654d4a62b · опубликовано 6 сент. 2026 г., 01:24:17 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами