Падма-пурана
Завершающее омовение5.68.1-13
3001 / 5781
LinuxЛистать
Падма-пурана · 5.68.1-13

शेष उवाच

Деванагари

इन्द्रस्तत्र हविर्मृष्टं रामचन्द्रेण वीक्षितम् । परिस्वाद्य क्रतौ तृप्तिं न प्राप सुरसंयुतः
नारायणो महादेवो ब्रह्मा तत्र चतुर्मुखः । वरुणश्च कुबेरश्च तथाऽन्ये लोकपालकाः
तत्रास्वाद्य हविः स्निग्धं वसिष्ठेन परिष्कृतम् । तत्र पुनर्हि विप्रेन्द्राः क्षुधार्ता इव भोजनात्
सर्वान्देवांश्च सन्तर्प्य हविषा करुणानिधिः । वसिष्ठप्रेरितः सर्वमिति कर्तव्यमाचरत्
ब्राह्मणा दानसन्तुष्टा हविस्तुष्टाः सुरा वराः । तृप्ताः सर्वे स्वकं भागं गृहीत्वा स्वालयं ययुः
ऋषिभ्यो होतृमुख्येभ्यः प्रादाद्राज्यं चतुर्दिशम् । सन्तुष्टास्ते द्विजा राममाशीर्भिरददुः शुभम्
पूर्णाहुतिं ततः कृत्वा वसिष्ठः प्राह सुरस्त्रियः । वर्धापयन्तु भूमीशं यागपूर्तिकरं परम्
तद्वाक्यं ताः स्त्रियः श्रुत्वा लाजैरवाकिरन्मुदा । लावण्यजितकन्दर्पं महामणिविभूषितम्
ततोऽवभृथस्नानार्थं प्रेरयामास भूमिपम् । ययौ रामः सह स्वीयैः सरयूतीरमुत्तमम्
अनेकराजकोटीभिः परीतः पादचारिभिः । जगाम स सरिच्छ्रेष्ठां पक्षिवृन्दसमाकुलाम्
तारापतिरिव स्वाभिर्भार्याभिर्वृत उत्प्रभः । विरोचते तथा तद्वद्रामो राजगणैर्वृतः
तदुत्सवं समाज्ञाय ययुर्लोकास्त्वरायुताः । सीतापतिमुखालोकनिश्चलीभूतलोचनाः
राजेन्द्रं सीतया साकं गच्छन्तं सरितं प्रति । विलोक्य मुदिता लोकाश्चिरं दर्शनलालसाः

Транслитерация (IAST)

indrastatra havirmṛṣṭaṃ rāmacandreṇa vīkṣitam | parisvādya kratau tṛptiṃ na prāpa surasaṃyutaḥ
nārāyaṇo mahādevo brahmā tatra caturmukhaḥ | varuṇaśca kuberaśca tathā'nye lokapālakāḥ
tatrāsvādya haviḥ snigdhaṃ vasiṣṭhena pariṣkṛtam | tatra punarhi viprendrāḥ kṣudhārtā iva bhojanāt
sarvāndevāṃśca santarpya haviṣā karuṇānidhiḥ | vasiṣṭhapreritaḥ sarvamiti kartavyamācarat
brāhmaṇā dānasantuṣṭā havistuṣṭāḥ surā varāḥ | tṛptāḥ sarve svakaṃ bhāgaṃ gṛhītvā svālayaṃ yayuḥ
ṛṣibhyo hotṛmukhyebhyaḥ prādādrājyaṃ caturdiśam | santuṣṭāste dvijā rāmamāśīrbhiradaduḥ śubham
pūrṇāhutiṃ tataḥ kṛtvā vasiṣṭhaḥ prāha surastriyaḥ | vardhāpayantu bhūmīśaṃ yāgapūrtikaraṃ param
tadvākyaṃ tāḥ striyaḥ śrutvā lājairavākiranmudā | lāvaṇyajitakandarpaṃ mahāmaṇivibhūṣitam
tato'vabhṛthasnānārthaṃ prerayāmāsa bhūmipam | yayau rāmaḥ saha svīyaiḥ sarayūtīramuttamam
anekarājakoṭībhiḥ parītaḥ pādacāribhiḥ | jagāma sa saricchreṣṭhāṃ pakṣivṛndasamākulām
tārāpatiriva svābhirbhāryābhirvṛta utprabhaḥ | virocate tathā tadvadrāmo rājagaṇairvṛtaḥ
tadutsavaṃ samājñāya yayurlokāstvarāyutāḥ | sītāpatimukhālokaniścalībhūtalocanāḥ
rājendraṃ sītayā sākaṃ gacchantaṃ saritaṃ prati | vilokya muditā lokāściraṃ darśanalālasāḥ

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
इन्द्रः-तत्र-हविः-मृष्टम्indraḥ-tatra-haviḥ-mṛṣṭamИндра там очищенное приношение
राम-चन्द्रेण-वीक्षितम्rāma-candreṇa-vīkṣitamосмотренное Рамачандрой
परिस्वाद्य-क्रतौ-तृप्तिम्parisvādya-kratau-tṛptimвкусив при жертве, насыщения
न-प्राप-सुर-संयुतःna-prāpa-sura-saṃyutaḥне обрёл вместе с богами
नारायणः-महा-देवःnārāyaṇaḥ-mahā-devaḥНараяна, Махадева
ब्रह्मा-तत्र-चतुः-मुखःbrahmā-tatra-catuḥ-mukhaḥчетырёхликий Брахма там
वरुणः-च-कुबेरः-चvaruṇaḥ-ca-kuberaḥ-caи Варуна, и Кубера
तथा-अन्ये-लोक-पालकाःtathā-anye-loka-pālakāḥи другие хранители мира
तत्र-आस्वाद्य-हविः-स्निग्धम्tatra-āsvādya-haviḥ-snigdhamвкусив там маслянистое приношение
वसिष्ठेन-परिष्कृतम्vasiṣṭhena-pariṣkṛtamуготованное Васиштхой
तत्र-पुनः-हि-विप्र-इन्द्राःtatra-punaḥ-hi-vipra-indrāḥтам снова, о лучшие из брахманов
क्षुधा-आर्ताः-इव-भोजनात्kṣudhā-ārtāḥ-iva-bhojanātкак томимые голодом от еды
सर्वान्-देवान्-च-सन्तर्प्यsarvān-devān-ca-santarpyaнасытив всех богов
हविषा-करुणा-निधिःhaviṣā-karuṇā-nidhiḥприношением, сокровищница милости
वसिष्ठ-प्रेरितः-सर्वम्vasiṣṭha-preritaḥ-sarvamпобуждённый Васиштхой, всё
इति-कर्तव्यम्-आचरत्iti-kartavyam-ācaratчто надлежит сделать, совершил
ब्राह्मणाः-दान-सन्तुष्टाःbrāhmaṇāḥ-dāna-santuṣṭāḥбрахманы, довольные дарами
हविः-तुष्टाः-सुराः-वराःhaviḥ-tuṣṭāḥ-surāḥ-varāḥбоги, довольные приношением
तृप्ताः-सर्वे-स्वकम्-भागम्tṛptāḥ-sarve-svakam-bhāgamнасытившись, все свою долю
गृहीत्वा-स्व-आलयम्-ययुःgṛhītvā-sva-ālayam-yayuḥвзяв, разошлись по своим обителям
ऋषिभ्यः-होतृ-मुख्येभ्यःṛṣibhyaḥ-hotṛ-mukhyebhyaḥриши, главным из жрецов
प्रादात्-राज्यम्-चतुः-दिशम्prādāt-rājyam-catuḥ-diśamотдал царство на четыре стороны
सन्तुष्टाः-ते-द्विजाः-रामम्santuṣṭāḥ-te-dvijāḥ-rāmamдовольные, те дваждырождённые Раме
आशीर्भिः-अददुः-शुभम्āśīrbhiḥ-adaduḥ-śubhamблагословениями даровали благо
पूर्ण-आहुतिम्-ततः-कृत्वाpūrṇa-āhutim-tataḥ-kṛtvāсовершив затем полное возлияние
वसिष्ठः-प्राह-सुर-स्त्रियःvasiṣṭhaḥ-prāha-sura-striyaḥВасиштха сказал небесным жёнам
वर्धापयन्तु-भूमि-ईशम्vardhāpayantu-bhūmi-īśamда возвеличат владыку земли
याग-पूर्ति-करम्-परम्yāga-pūrti-karam-paramзавершившего жертву, высшего
तत्-वाक्यम्-ताः-स्त्रियः-श्रुत्वाtat-vākyam-tāḥ-striyaḥ-śrutvāуслышав то слово, те жёны
लाजैः-अवाकिरन्-मुदाlājaiḥ-avākiran-mudāосыпали жареным зерном с радостью
लावण्य-जित-कन्दर्पम्lāvaṇya-jita-kandarpamкрасотою победившего Кандарпу
महा-मणि-विभूषितम्mahā-maṇi-vibhūṣitamукрашенного великими самоцветами
ततः-अवभृथ-स्नान-अर्थम्tataḥ-avabhṛtha-snāna-arthamзатем ради завершающего омовения
प्रेरयाम्-आस-भूमिपम्prerayām-āsa-bhūmipamпобудил владыку земли
ययौ-रामः-सह-स्वीयैःyayau-rāmaḥ-saha-svīyaiḥпошёл Рама со своими
सरयू-तीरम्-उत्तमम्sarayū-tīram-uttamamна превосходный берег Сараю
अनेक-राज-कोटीभिःaneka-rāja-koṭībhiḥмногими десятками миллионов царей
परीतः-पाद-चारिभिःparītaḥ-pāda-cāribhiḥокружённый, идущими пешком
जगाम-स-सरित्-श्रेष्ठाम्jagāma-sa-sarit-śreṣṭhāmпошёл он к лучшей из рек
पक्षि-वृन्द-समाकुलाम्pakṣi-vṛnda-samākulāmполной стай птиц
तारा-पतिः-इव-स्वाभिःtārā-patiḥ-iva-svābhiḥкак владыка звёзд со своими
भार्याभिः-वृतः-उत्प्रभःbhāryābhiḥ-vṛtaḥ-utprabhaḥжёнами окружённый, сияющий
विरोचते-तथा-तद्वत्virocate-tathā-tadvatсияет так же
रामः-राज-गणैः-वृतःrāmaḥ-rāja-gaṇaiḥ-vṛtaḥРама, окружённый сонмами царей
तत्-उत्सवम्-समाज्ञायtat-utsavam-samājñāyaузнав о том торжестве
ययुः-लोकाः-त्वरा-युताःyayuḥ-lokāḥ-tvarā-yutāḥпошли люди, поспешая
सीता-पति-मुख-आलोकsītā-pati-mukha-ālokaвзглядом на лицо супруга Ситы
निश्चली-भूत-लोचनाःniścalī-bhūta-locanāḥс застывшими глазами
राज-इन्द्रम्-सीतया-साकम्rāja-indram-sītayā-sākamцаря царей вместе с Ситой
गच्छन्तम्-सरितम्-प्रतिgacchantam-saritam-pratiидущего к реке
विलोक्य-मुदिताः-लोकाःvilokya-muditāḥ-lokāḥувидев, обрадованные люди
चिरम्-दर्शन-लालसाःciram-darśana-lālasāḥдолго жаждавшие лицезрения
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
Литературный перевод

«Индра там, вкусив при жертве очищенное приношение, осмотренное Рамачандрой, не обрёл насыщения вместе с богами. Нараяна, Махадева, четырёхликий Брахма там, и Варуна, и Кубера, и другие хранители мира, вкусив маслянистое приношение, уготованное Васиштхой, — там снова, о лучшие из брахманов, были как томимые голодом от еды. Насытив приношением всех богов, сокровищница милости, побуждённый Васиштхой, совершил всё, что надлежит сделать. Брахманы, довольные дарами, и боги, довольные приношением, — все, насытившись, взяли свою долю и разошлись по своим обителям. Риши, главным из жрецов, отдал он царство на четыре стороны; довольные, те дваждырождённые благословениями даровали Раме благо. Совершив затем полное возлияние, Васиштха сказал небесным жёнам: „Да возвеличат они владыку земли, завершившего жертву, высшего“. Услышав то слово, те жёны с радостью осыпали жареным зерном красотою победившего Кандарпу, украшенного великими самоцветами. Затем побудил он владыку земли ради завершающего омовения; пошёл Рама со своими на превосходный берег Сараю. Окружённый многими десятками миллионов царей, идущих пешком, пошёл он к лучшей из рек, полной стай птиц. Как владыка звёзд, окружённый своими жёнами, сияющий, — так же сияет Рама, окружённый сонмами царей. Узнав о том торжестве, люди пошли, поспешая, с глазами, застывшими на лице супруга Ситы. Увидев царя царей, идущего к реке вместе с Ситой, обрадовались люди, долго жаждавшие лицезрения.»

Версия

cfc1c900162b · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:13:48 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами