Падма-пурана
Происхождение пепла и устав его приготовления5.107.40-52
3297 / 5781
LinuxЛистать
Падма-пурана · 5.107.40-52
Деванагари

इध्मशेषं तु निर्वर्त्य पूर्णापात्रोदकं ततः । पूर्णमासान्तयजुषा जलेनान्येन बृंहयेत्
ब्राह्मणेष्वमृतमिति तज्जलं शिरसि क्षिपेत् । प्राच्यामिति दिशां लिङ्गैर्दिक्षु तोयं विनिक्षिपेत्
ब्रह्मणे दक्षिणां दत्त्वा शान्ते पुलकमाहरेत्
आहरिष्यामि देवानां स्वेषां कर्मगुप्तये । जातवेदसमेनं त्वं पुलकच्छादयाद्य मे
मन्त्रेणानेन तं वह्निं पुलकैश्छादयेदथ । त्रिदिनं ज्वलनस्थित्यै छादनं पुलकैः स्मृतम्
ब्राह्मणान्भोजयेद्भक्त्या स्वयं भुञ्जीत वाग्यतः । भस्माधिकमभीप्संस्तु ह्यधिकं गोमयं हरेत्
दिनत्रयेण यदि वा एकस्मिन्दिवसे बहु । तृतीये वा चतुर्थे वा प्रातः स्नात्वा सिताम्बरः
शुक्लयज्ञोपवीती च शुक्लमाल्यानुलेपनः । शुक्लदन्तो भस्मदिग्धो मन्त्रेणानेन मन्त्रवित्
तद्वेति चोच्चारयित्वा भस्मसत्यं न सन्त्यजेत् । तत आवाहनमुखा उपचारास्तु षोडश
कर्तव्या हुतदानेन ततोऽग्निमुपसंहरेत् । अग्ने भस्मेति मन्त्रेण गृह्णीयाद्भस्म चोद्भवम्
अग्निरस्मीति मन्त्रेण प्रमृज्य च ततः परम् । संयोज्य गङ्गासलिलैः कपिलापयसाथ वा
चन्द्रकुङ्कुमकाश्मीरमुशीरचन्दनं तथा । अगुरुद्वितयं चैव चूर्णयित्वा तु सूक्ष्मतः
क्षिपेद्भस्मनि तच्चूर्णमोमिति ब्रह्ममन्त्रतः । ततः पयःसेचने च गदितः कपिलामनुः

Транслитерация (IAST)

idhmaśeṣaṃ tu nirvartya pūrṇāpātrodakaṃ tataḥ | pūrṇamāsāntayajuṣā jalenānyena bṛṃhayet
brāhmaṇeṣvamṛtamiti tajjalaṃ śirasi kṣipet | prācyāmiti diśāṃ liṅgairdikṣu toyaṃ vinikṣipet
brahmaṇe dakṣiṇāṃ dattvā śānte pulakamāharet
āhariṣyāmi devānāṃ sveṣāṃ karmaguptaye | jātavedasamenaṃ tvaṃ pulakacchādayādya me
mantreṇānena taṃ vahniṃ pulakaiśchādayedatha | tridinaṃ jvalanasthityai chādanaṃ pulakaiḥ smṛtam
brāhmaṇānbhojayedbhaktyā svayaṃ bhuñjīta vāgyataḥ | bhasmādhikamabhīpsaṃstu hyadhikaṃ gomayaṃ haret
dinatrayeṇa yadi vā ekasmindivase bahu | tṛtīye vā caturthe vā prātaḥ snātvā sitāmbaraḥ
śuklayajñopavītī ca śuklamālyānulepanaḥ | śukladanto bhasmadigdho mantreṇānena mantravit
tadveti coccārayitvā bhasmasatyaṃ na santyajet | tata āvāhanamukhā upacārāstu ṣoḍaśa
kartavyā hutadānena tato'gnimupasaṃharet | agne bhasmeti mantreṇa gṛhṇīyādbhasma codbhavam
agnirasmīti mantreṇa pramṛjya ca tataḥ param | saṃyojya gaṅgāsalilaiḥ kapilāpayasātha vā
candrakuṅkumakāśmīramuśīracandanaṃ tathā | agurudvitayaṃ caiva cūrṇayitvā tu sūkṣmataḥ
kṣipedbhasmani taccūrṇamomiti brahmamantrataḥ | tataḥ payaḥsecane ca gaditaḥ kapilāmanuḥ

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
इति-सर्व-आहुतीः-हुत्वाiti-sarva-āhutīḥ-hutvāтак возлив все возлияния
चतुर्थी-अन्तैः-तु-मन्त्रकैःcaturthī-antaiḥ-tu-mantrakaiḥмантрами с дательным падежом
ततः-शर्वाय-रुद्रायtataḥ-śarvāya-rudrāyaзатем «Шарве, Рудре»
यस्य-च-एक-ङ्कती-इति-चyasya-ca-eka-ṅkatī-iti-caи «ясья чаиканкати»
एतैः-तु-जुहुयात्-विद्वान्etaiḥ-tu-juhuyāt-vidvānими да возольёт знающий
अनाज्ञात-त्रयम्-तथाanājñāta-trayam-tathāи три «анаджнята»
व्याहृतीः-अथ-हुत्वा-तुvyāhṛtīḥ-atha-hutvā-tuвьяхрити затем возлив
ततः-स्विष्टकृतम्-हुनेत्tataḥ-sviṣṭakṛtam-hunetзатем свиштакрит да возольёт
इध्म-शेषम्-तु-निर्वर्त्यidhma-śeṣam-tu-nirvartyaостаток дров израсходовав
पूर्णा-पात्र-उदकम्-ततःpūrṇā-pātra-udakam-tataḥполный сосуд воды затем
पूर्ण-मास-अन्त-यजुषाpūrṇa-māsa-anta-yajuṣāяджусом, кончающимся «пурнамаса»
जलेन-अन्येन-बृंहयेत्jalena-anyena-bṛṃhayetиною водою да умножит
ब्राह्मणेषु-अमृतम्-इतिbrāhmaṇeṣu-amṛtam-iti«брахманешв амритам» — так
तत्-जलम्-शिरसि-क्षिपेत्tat-jalam-śirasi-kṣipetту воду на голову да возольёт
प्राच्याम्-इति-दिशाम्-लिङ्गैःprācyām-iti-diśām-liṅgaiḥ«прачьям» — знаками сторон
दिक्षु-तोयम्-विनिक्षिपेत्dikṣu-toyam-vinikṣipetпо сторонам воду да разольёт
ब्रह्मणे-दक्षिणाम्-दत्त्वाbrahmaṇe-dakṣiṇām-dattvāбрахману дав дакшину
शान्ते-पुलकम्-आहरेत्śānte-pulakam-āharetпо утишении да принесёт мякину
आहरिष्यामि-देवानाम्āhariṣyāmi-devānāmпринесу богов
स्वेषाम्-कर्म-गुप्तयेsveṣām-karma-guptayeсвоих ради охраны обряда
जात-वेदसम्-एनम्-त्वम्jāta-vedasam-enam-tvamэтого Джатаведаса ты
पुलक-छादय-अद्य-मेpulaka-chādaya-adya-meмякиною укрой ныне мне
मन्त्रेण-अनेन-तम्-वह्निम्mantreṇa-anena-tam-vahnimэтою мантрою тот огонь
पुलकैः-छादयेत्-अथpulakaiḥ-chādayet-athaмякиною да укроет затем
त्रि-दिनम्-ज्वलन-स्थित्यैtri-dinam-jvalana-sthityaiна три дня, ради стояния огня
छादनम्-पुलकैः-स्मृतम्chādanam-pulakaiḥ-smṛtamукрытие мякиною помянуто
ब्राह्मणान्-भोजयेत्-भक्त्याbrāhmaṇān-bhojayet-bhaktyāбрахманов да накормит с преданностью
स्वयम्-भुञ्जीत-वाक्-यतःsvayam-bhuñjīta-vāk-yataḥсам да вкусит, обуздав речь
भस्म-अधिकम्-अभीप्सन्-तुbhasma-adhikam-abhīpsan-tuжелающий же большего пепла
हि-अधिकम्-गोमयम्-हरेत्hi-adhikam-gomayam-haretбольше навоза да возьмёт
दिन-त्रयेण-यदि-वाdina-trayeṇa-yadi-vāза три дня или
एकस्मिन्-दिवसे-बहुekasmin-divase-bahuв один день много
तृतीये-वा-चतुर्थे-वाtṛtīye-vā-caturthe-vāна третий или на четвёртый
प्रातः-स्नात्वा-सित-अम्बरःprātaḥ-snātvā-sita-ambaraḥомывшись поутру, в белой одежде
शुक्ल-यज्ञ-उपवीती-चśukla-yajña-upavītī-caи в белом священном шнуре
शुक्ल-माल्य-अनुलेपनःśukla-mālya-anulepanaḥс белым венком и умащением
शुक्ल-दन्तः-भस्म-दिग्धःśukla-dantaḥ-bhasma-digdhaḥс белыми зубами, умащённый пеплом
मन्त्रेण-अनेन-मन्त्र-वित्mantreṇa-anena-mantra-vitэтою мантрою, знаток мантр
तत्-वा-इति-च-उच्चारयित्वाtat-vā-iti-ca-uccārayitvā«тад ва» — произнеся
भस्म-सत्यम्-न-सन्त्यजेत्bhasma-satyam-na-santyajetпепла-истины да не оставит
ततः-आवाहन-मुखाःtataḥ-āvāhana-mukhāḥзатем начиная с призывания
उपचाराः-तु-षोडशupacārāḥ-tu-ṣoḍaśaшестнадцать услуг
कर्तव्याः-हुत-दानेनkartavyāḥ-huta-dānenaдолжно совершить с возлиянием и даром
ततः-अग्निम्-उपसंहरेत्tataḥ-agnim-upasaṃharetзатем огонь да свернёт
अग्ने-भस्म-इति-मन्त्रेणagne-bhasma-iti-mantreṇaмантрою «агне бхасма»
गृह्णीयात्-भस्म-च-उद्भवम्gṛhṇīyāt-bhasma-ca-udbhavamда возьмёт и родившийся пепел
अग्निः-अस्मि-इति-मन्त्रेणagniḥ-asmi-iti-mantreṇaмантрою «агнир асми»
प्रमृज्य-च-ततः-परम्pramṛjya-ca-tataḥ-paramотерев затем
संयोज्य-गङ्गा-सलिलैःsaṃyojya-gaṅgā-salilaiḥсоединив с водами Ганги
कपिला-पयसा-अथ-वाkapilā-payasā-atha-vāили молоком бурой коровы
चन्द्र-कुङ्कुम-काश्मीरcandra-kuṅkuma-kāśmīraкамфару, шафран, кашмирский
मुशीर-चन्दनम्-तथाmuśīra-candanam-tathāушир и сандал
अगुरु-द्वितयम्-च-एवaguru-dvitayam-ca-evaи два вида агуру
चूर्णयित्वा-तु-सूक्ष्मतःcūrṇayitvā-tu-sūkṣmataḥрастерев мелко
क्षिपेत्-भस्मनि-तत्-चूर्णम्kṣipet-bhasmani-tat-cūrṇamда всыплет в пепел тот порошок
ओम्-इति-ब्रह्म-मन्त्रतःom-iti-brahma-mantrataḥпо мантре Брахмана «ом»
ततः-पयः-सेचने-चtataḥ-payaḥ-secane-caзатем при поливании молоком
गदितः-कपिला-मनुःgaditaḥ-kapilā-manuḥсказана мантра бурой коровы
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
Литературный перевод

«„Так возлив все возлияния мантрами с дательным падежом, затем „Шарве, Рудре“ и „ясья чаиканкати“ — ими да возольёт знающий, и три „анаджнята“. Вьяхрити затем возлив, затем свиштакрит да возольёт. Остаток дров израсходовав, полный сосуд воды затем, яджусом, кончающимся „пурнамаса“, иною водою да умножит. „Брахманешв амритам“ — ту воду на голову да возольёт; „прачьям“ — знаками сторон по сторонам воду да разольёт. Брахману дав дакшину, по утишении да принесёт мякину: „Принесу богов своих ради охраны обряда; этого Джатаведаса ты мякиною укрой ныне мне“. Этою мантрою тот огонь мякиною да укроет затем — на три дня, ради стояния огня: укрытие мякиною помянуто. Брахманов да накормит с преданностью, сам да вкусит, обуздав речь. Желающий же большего пепла больше навоза да возьмёт — за три дня или в один день много. На третий или на четвёртый, омывшись поутру, в белой одежде и в белом священном шнуре, с белым венком и умащением, с белыми зубами, умащённый пеплом, знаток мантр этою мантрою, произнеся „тад ва“, — пепла-истины да не оставит. Затем шестнадцать услуг, начиная с призывания, должно совершить с возлиянием и даром, затем огонь да свернёт. Мантрою „агне бхасма“ да возьмёт родившийся пепел; мантрою „агнир асми“ отерев затем, соединив с водами Ганги или молоком бурой коровы, — камфару, шафран, кашмирский ушир и сандал и два вида агуру, растерев мелко, да всыплет в пепел тот порошок по мантре Брахмана „ом“. Затем при поливании молоком сказана мантра бурой коровы“.»

Версия

1494cd6f8363 · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:13:51 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами