युधिष्ठिर उवाच
भाद्रस्य कृष्णपक्षे तु किं नामैकादशी भवेत् । एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं कथयस्व जनार्दन
शृणुष्वैकमना राजन्कथयिष्यामि विस्तरात् । अजेति नामतः प्रोक्ता सर्वपापप्रणाशिनी
पूजयित्वा हृषीकेशं व्रतमस्यां करोति यः । पापानि तस्य नश्यन्ति व्रतस्य श्रवणादपि
नातः परतरा राजँल्लोकद्वयहिताय वै । सत्यमुक्तं मया ह्येतन्नासत्यं मम भाषितम्
हरिश्चन्द्र इति ख्यातो बभूव नृपतिः पुरा । चक्रवर्ती सत्यसन्धः समस्ताया भुवः पतिः
कस्यापि कर्मणः प्राप्त्या राज्यभ्रष्टो बभूव सः । विक्रीतौ वनितापुत्रौ स चकारात्मविक्रयम्
पुल्कसस्य च दासत्वं गतो राजा स पुण्यकृत् । सत्यमालम्ब्य राजेन्द्र मृतचैलापहारकः
सोऽभवन्भूपतिश्रेष्ठो न सत्याच्चलितस्तथा । एवं च तस्य नृपतेर्बहवो वत्सरा गताः
bhādrasya kṛṣṇapakṣe tu kiṃ nāmaikādaśī bhavet | etadicchāmyahaṃ śrotuṃ kathayasva janārdana
śṛṇuṣvaikamanā rājankathayiṣyāmi vistarāt | ajeti nāmataḥ proktā sarvapāpapraṇāśinī
pūjayitvā hṛṣīkeśaṃ vratamasyāṃ karoti yaḥ | pāpāni tasya naśyanti vratasya śravaṇādapi
nātaḥ paratarā rājam̐llokadvayahitāya vai | satyamuktaṃ mayā hyetannāsatyaṃ mama bhāṣitam
hariścandra iti khyāto babhūva nṛpatiḥ purā | cakravartī satyasandhaḥ samastāyā bhuvaḥ patiḥ
kasyāpi karmaṇaḥ prāptyā rājyabhraṣṭo babhūva saḥ | vikrītau vanitāputrau sa cakārātmavikrayam
pulkasasya ca dāsatvaṃ gato rājā sa puṇyakṛt | satyamālambya rājendra mṛtacailāpahārakaḥ
so'bhavanbhūpatiśreṣṭho na satyāccalitastathā | evaṃ ca tasya nṛpaterbahavo vatsarā gatāḥ
«В тёмную половину бхадры каково имя экадаши? Это желаю я услышать, поведай, о Джанардана». — «Слушай сосредоточенно, о царь, расскажу подробно. Она названа по имени Аджа, уничтожающая все грехи. Кто, почтив Хришикешу, совершает в неё обет, у того гибнут грехи — даже от слушания об этом обете. Нет выше её ради блага обоих миров; правда сказана мною, и не бывает слово моё неправдой. Был в древности царь, прославленный как Харишчандра, — вседержец, верный правде, владыка всей земли. Из-за настигшего его какого-то деяния он лишился царства; проданы были жена и сын, и он совершил продажу самого себя. Принявший рабство у пулкасы, царь, творящий заслугу, держась правды, о владыка царей, стал отбирающим одежды у мёртвых — лучший из владык земли; но и так не отступил он от правды. И прошли у того царя многие годы».
c7710703e6d7 · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:13:55 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Плата за верность правде расписана без смягчений: продан сын, продана жена, продан он сам, и служит он у пулкасы на месте сожжения, снимая одежду с мёртвых. Никакого чудесного избавления в срок не приходит — «прошли многие годы». Стих 8 ставит рядом две вещи, которые обычно не ставят: «лучший из владык земли» и «отбирающий одежды у мёртвых». Верность правде не спасла его от падения и не была за него вознаграждена вовремя, — и именно потому она чего-то стоит.