चित्रगुप्त उवाच
जनास्तं पतितं वीक्ष्य परिवव्रुः कृपान्विताः । तुलसीमिश्रितैस्तोयैस्तन्मुखं सिषिचुस्तदा ॥
अथ देहे परित्यक्ते तं बद्ध्वा यमकिङ्कराः । बाध्यमानं कशाघातैर्निन्युः संयमिनीं पुरीम् ॥
चित्रगुप्तस्तु तं दृष्ट्वा निर्भर्त्स्य न्यवेदयत्तदा । यमायैतेन बाल्यात्तु कर्म यद्दुष्कृतं कृतम् ॥
नैवास्य दृश्यते किंचिदाबाल्यात्सुकृतं क्वचित् । दुष्कृतं शक्यते वक्तुं न शतवर्षैर्न भास्करे ॥
पापमूर्तिरयं दुष्टः केवलं दृश्यते विभो । तस्मादाकल्पमर्यादं निरये परिपच्यताम् ॥
निशम्येत्थं वचः क्रोधाद्यमः प्राह स्वकिङ्करान् । दर्शयन्नात्मनो रूपं कालाग्निसदृशप्रभम् ॥
janāstaṃ patitaṃ vīkṣya parivavruḥ kṛpānvitāḥ | tulasīmiśritaistoyaistanmukhaṃ siṣicustadā ||
atha dehe parityakte taṃ baddhvā yamakiṅkarāḥ | bādhyamānaṃ kaśāghātairninyuḥ saṃyaminīṃ purīm ||
citraguptastu taṃ dṛṣṭvā nirbhartsya nyavedayattadā | yamāyaitena bālyāttu karma yadduṣkṛtaṃ kṛtam ||
naivāsya dṛśyate kiṃcidābālyātsukṛtaṃ kvacit | duṣkṛtaṃ śakyate vaktuṃ na śatavarṣairna bhāskare ||
pāpamūrtirayaṃ duṣṭaḥ kevalaṃ dṛśyate vibho | tasmādākalpamaryādaṃ niraye paripacyatām ||
niśamyetthaṃ vacaḥ krodhādyamaḥ prāha svakiṅkarān | darśayannātmano rūpaṃ kālāgnisadṛśaprabham ||
Увидев его упавшим, люди, полные сострадания, обступили его и окропили тогда его лицо водой, смешанной с туласи. Затем, когда тело было покинуто, слуги Ямы связали его и, терзаемого ударами бичей, повели в город Самьямини. Читрагупта же, увидев его, выбранил его и доложил тогда Яме о том, какое дурное дело было им совершено с детства: «Нет у него ничего, ни единого доброго дела от самого детства нигде не видится; а дурного не пересказать и за сто лет, о солнцев сын. Виден один только этот злодей, воплощение греха, о владыка. Потому да варится он в аду сроком до конца кальпы». Услышав такое слово, Яма от гнева сказал своим слугам, являя свой облик, сиянием подобный огню времён…
54259bd49f31 · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:13:58 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Приговор безупречен по своей мере: счёт ведут по делам, а дел нет — ни одного. Ошибки в этом счёте не будет, и рассказ её и не ищет. Промах в другом: Читрагупта смотрит только в свиток поступков, а того, что было сделано с человеком помимо его воли — окропления лица водой с туласи, месяца чужой джапы вокруг, имени, попавшего в уши, — в свитке нет вовсе. Оттого и «виден один только злодей»: видно ровно то, на что смотрят.